Iran mới đây đã công bố dự thảo ngân sách khoảng 39 tỷ USD nhằm đối phó với các lệnh trừng phạt của Mỹ, đồng thời công bố sẽ giới thiệu 50 thành tựu hạt nhân. Tuy nhiên, Iran cũng đang có nhiều động thái “hòa giải” khi tiến hành trao đổi tù binh hiếm hoi với Mỹ.
Tuần qua, nhiều cường quốc trên thế giới “sục sôi” trước tuyên bố mới của Iran về việc làm giàu uranium ở mức 5%. Tổ chức Năng lượng nguyên tử Iran (AEOI) khẳng định, Iran đã từng thực hiện làm giàu uranium ở mức 20% trong quá khứ và tới đây, quốc gia Hồi giáo này hoàn toàn có khả năng làm giàu uranium ở mức 20%, 60% hoặc bất kỳ mức độ nào.
Trong bối cảnh cả Mỹ và Iran đều không có triển vọng đối thoại với nhau, Iran đang tìm kiếm một giải pháp toàn cầu, trong đó có sự ủng hộ từ các quốc gia như Nga, Nhật Bản… Mới đây nhất, bên lề Hội nghị thượng đỉnh Liên minh kinh tế Á - Âu (EAEU) được tổ chức tại thủ đô Yerevan của Armenia, ngày 1-10, cuộc hội đàm của Tổng thống Nga Vladimir Putin với Tổng thống Iran Hassan Rouhani được xem là động thái thể hiện sự củng cố cho triển vọng về sáng kiến hòa bình eo biển Hormuz (HOPE).
Tuần lễ cấp cao Đại hội đồng Liên hợp quốc lần thứ 74 là cơ hội lớn để thu hẹp bất đồng giữa các nước và thúc đẩy sự hợp tác toàn diện nhằm giúp thế giới phát triển bền vững.
Tổng thống Mỹ Donald Trump ngày 22-6 tuyên bố áp đặt thêm các biện pháp trừng phạt Iran từ ngày 24-6, thay vì phát động một cuộc tấn công hạn chế nhằm vào quốc gia Hồi giáo - quyết định được cho là đã tạm thời tháo ngòi nguy cơ chiến tranh Mỹ - Iran trong ngắn hạn.
Thủ tướng Nhật Bản Shinzo Abe ngày 12-6 đã lên tiếng kêu gọi Iran thể hiện vai trò xây dựng tại Trung Đông. Đây là điều rất quan trọng để giúp Trung Đông tránh rơi vào bất ổn hơn nữa, đồng thời ngăn chặn nguy cơ đụng độ trong bối cảnh căng thẳng leo thang.
Iran chính thức tuyên bố rút một phần khỏi thỏa thuận hạt nhân trong bối cảnh Mỹ đã điều nhóm tác chiến tàu sân bay cùng máy bay ném bom tới khu vực.
Ngày 12-8 vừa qua, tại thành phố Aktau, Kazakhstan, lãnh đạo năm quốc gia ven Biển Caspi đã ký kết Công ước về Quy chế pháp lý của Biển Caspi – hồ nước khép kín lớn nhất thế giới, tiềm tàng một nguồn dầu khí khổng lồ.
Căng thẳng giữa Iran và Mỹ tiếp tục leo thang khi ngày 23-7, Tổng thống Mỹ Donald Trump cảnh báo Iran sẽ phải đối mặt với những hậu quả "ít ai từng thấy trong lịch sử" nếu Tehran đe dọa Washington.
Tổng thống Iran Hassan Rouhani đang có chuyến thăm châu Âu, bắt đầu từ ngày 2-7, giờ địa phương. Chuyến công du lần này có ý nghĩa đặc biệt quan trọng đối với Iran trong bối cảnh quốc gia Hồi giáo này đang chờ đợi nhận được gói đề xuất của Liên minh châu Âu (EU) nhằm bảo vệ các lợi ích của Iran trong khuôn khổ thỏa thuận hạt nhân ký năm 2015 giữa Iran và Nhóm P5+1 (gồm Mỹ, Nga, Trung Quốc, Anh, Pháp và Đức) sau khi Mỹ rút khỏi thỏa thuận này.
Trong bài phát biểu chiều 8-5 (rạng sáng 9-5, theo giờ Hà Nội), Tổng thống Mỹ Donald Trump đã tuyên bố rút Mỹ khỏi thỏa thuận hạt nhân được ký kết giữa I-ran và 6 cường quốc (gồm Anh, Pháp, Mỹ, Trung Quốc, Nga và Đức) hồi năm 2015, hay còn được gọi là Kế hoạch hành động chung toàn diện (JCPOA).
Trong bối cảnh thời hạn chót về việc sửa đổi thỏa thuận hạt nhân Iran theo hướng cứng rắn hơn với Tehran mà Tổng thống Mỹ Donald Trump đưa ra chỉ còn 10 ngày, Tổng thống Pháp Emmanuel Macron đã có các cuộc điện đàm “con thoi” nhằm cứu vãn thỏa thuận hạt nhân này.
Thỏa thuận hạt nhân Iran hiện hành, hay còn gọi là Kế hoạch Hành động toàn diện chung (JCPOA) đang đứng trước nguy cơ đổ vỡ khi Tổng thống Mỹ Donald Trump đặt ra hạn chót (ngày 12-5) với các nước châu Âu để bổ sung những điều khoản mới cho JCPOA. Trong khi đó, Iran và ba quốc gia châu Âu đặt bút ký JCPOA là Đức, Anh, Pháp đều khẳng định thỏa thuận này không thể đàm phán lại.
Sau nhiều tháng trì hoãn, ngày 3-12, hải cảng Chabahar của Iran trên Vịnh Oman đã chính thức được khánh thành, mở ra triển vọng thúc đẩy kết nối giao thương giữa Iran, Ấn Độ, các nước Trung Á và châu Âu, qua đó cạnh tranh với hải cảng Gwadar của Pakistan trên bàn cờ chiến lược Ấn Độ Dương.
Kể từ thời điểm Tổng thống Mỹ Donald Trump chính thức ký ban hành Luật áp đặt các lệnh trừng phạt mới chống Iran, cuộc đối đầu giữa hai nước càng gia tăng khiến dư luận lo ngại quan hệ Mỹ - Iran lại đang đứng trước vòng xoáy khủng hoảng mới.
