Biên phòng - Cầu Hữu Nghị II, nối tỉnh Sa-vẳn-na-khệt (Lào) và Mục-đa-hản (Thái Lan) khánh thành, đánh dấu sự khai thông của tuyến Hành lang kinh tế Đông - Tây (EWEC). Đây là điều kiện để các nước thuộc trục EWEC đẩy mạnh hợp tác trên nhiều lĩnh vực, đặc biệt là du lịch. Với vị trí cửa ngõ của EWEC về phía Việt Nam, có thể nói, Quảng Trị đang sở hữu một "cơ hội vàng".
 |
Khách du lịch tham quan tại địa đạo Vĩnh Mốc. |
Với vị trí cửa ngõ quan trọng của tuyến EWEC về phía Việt Nam, Quảng Trị đang sở hữu "cơ hội vàng" khi trở thành điểm kết nối ba sản phẩm du lịch - "Hành lang kinh tế Đông - Tây", "Con đường huyền thoại" và "Con đường di sản". Khách dừng chân ở Quảng Trị có thể đắm mình trong khung cảnh thiên nhiên kỳ vỹ, không gian lịch sử, tâm linh và nhiều lễ hội đặc sắc. Từ đây, họ sẽ tiếp tục hành trình khám phá các di tích, thắng cảnh ở đất nước Việt Nam, Lào, Thái Lan, Mi-an-ma... Theo số liệu thống kê của Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch tỉnh, tổng lượng khách du lịch đến địa phương tăng trung bình hàng năm từ 2006-2011 là 20%. Trong đó, khách du lịch quốc tế qua tuyến EWEC chiếm đến 80%.
EWEC có vị trí rất quan trọng đối với các quốc gia trong khu vực Tiểu vùng sông Mê Kông. Trước cơ hội phát triển này, Đảng và Nhà nước ta đã thông qua hàng loạt chủ trương, chính sách nhằm đẩy mạnh hoạt động du lịch trên tuyến EWEC. Qua đó, Quảng Trị có thể tranh thủ sự hỗ trợ của Trung ương để phát triển kinh tế, văn hóa, xã hội và đặc biệt là du lịch. Tận dụng "cơ hội vàng", thời gian qua, tỉnh đã đưa ra nhiều chủ trương, giải pháp nhằm khai thác tiềm năng của tuyến EWEC. Các nghị quyết phát triển kinh tế vùng biển, phát triển du lịch, thương mại - dịch vụ... đã khơi dậy tiềm năng, tạo nhiều cơ hội cho địa phương.
Tiềm năng sẵn có chính là cơ sở quan trọng để Quảng Trị phát triển nhiều loại hình du lịch. Trước hết, mảnh đất này là một bảo tàng di tích chiến tranh sinh động. Gần 500 di tích lịch sử là con số hàm chứa nội lực du lịch hồi tưởng lớn, thu hút sự chú ý của nhiều nhà nghiên cứu lịch sử, chính khách, bạn bè quốc tế. Bên cạnh đó, một tiềm năng không thể không nhắc đến của Quảng Trị là du lịch sinh thái biển đảo với lợi thế có 75km đường bờ biển cùng nhiều bãi tắm đẹp, môi trường trong lành.
Bên cạnh đó, du lịch sinh thái rừng cũng là một ẩn số thú vị. Thác Ồ Ồ, Trằm Trà Lộc, danh thắng Đắkrông... là những địa danh có triển vọng thu hút khách du lịch trong và ngoài nước. Ngày nay, du lịch trên tuyến EWEC đang trở nên hấp dẫn với thương hiệu "Ngày ăn cơm ba nước". Với vị trí đầu cầu của tuyến EWEC, Quảng Trị sẽ là điểm đến không thể thiếu, tạo dấu ấn riêng ở loại hình du lịch hoài niệm, lễ hội, sinh thái...
Tuy sở hữu "cơ hội vàng" đúng nghĩa, nhưng ngành Du lịch Quảng Trị vẫn gặp không ít khó khăn. Nền kinh tế địa phương có xuất phát điểm thấp, đang trong quá trình phát triển, khả năng huy động vốn để phát triển cơ sở hạ tầng du lịch hạn chế. Ưu thế lớn và riêng có của du lịch Quảng Trị là các di tích thời chiến. Tuy nhiên, hiện nay, phần lớn các điểm di tích mới chỉ phục vụ việc tham quan, trong khi hệ thống sản phẩm đi kèm để khách tiêu dùng, mua sắm còn rất hạn chế.
Bên cạnh đó, tỉnh chưa có hệ thống sân bay, cảng nước sâu, mạng lưới giao thông thiếu hoàn chỉnh. Các khu du lịch, ăn ở, vui chơi, giải trí tầm cỡ, có khả năng lưu giữ khách chưa nhiều. Vì vậy, đa phần khách của các tour đến Quảng Trị chỉ tham quan di tích trong một ngày rồi chuyển sang địa phương khác. Với thời gian ngắn như vậy, việc tham quan chỉ mang tính chất "cưỡi ngựa xem hoa", khó có thể làm du khách hiểu rõ về tính chất, vai trò của di tích và cũng không làm ý nghĩa giáo dục truyền thống cách mạng đạt được hiệu quả như mong muốn. Hơn nữa, thời gian ngắn cũng khiến du khách khó có thể chi tiêu gì nhiều.
Một thực tế khác là đội ngũ công ty lữ hành của tỉnh vẫn còn mỏng, phụ thuộc vào lữ hành của địa phương khác nối tour, gửi khách. Xét về nguồn nhân lực, đội ngũ cán bộ, nhân viên trong ngành Du lịch Quảng Trị vừa thiếu, vừa yếu về trình độ, khả năng, kinh nghiệm. Một thực tế đáng quan tâm khác đang diễn ra ở Quảng Trị nói riêng và các tỉnh, thành phố trên tuyến EWEC nói chung là nạn buôn lậu, gian lận thương mại, hàng giả... Trong quá trình hội nhập, nếu không giải quyết triệt để thì những mặt trái này sẽ ảnh hưởng lớn đến việc phát triển du lịch.
Để Quảng Trị là điểm dừng chân không thể thiếu trên tuyến EWEC, thiết nghĩ cần có sự hỗ trợ của Chính phủ, các cấp, các ngành, đặc biệt là nỗ lực chung của chính quyền và nhân dân tỉnh. Trước tiên, Chính phủ cần có cơ chế, chính sách ưu tiên phát triển kinh tế - xã hội ở các địa phương trên tuyến EWEC, nhất là Quảng Trị - tỉnh đầu cầu, cửa ngõ của tuyến EWEC.
Bên cạnh đó, các bộ, ngành cần phối hợp nghiên cứu, kiến nghị Chính phủ nhằm tháo gỡ một số rào cản trong hoạt động du lịch thông qua việc đơn giản hóa thủ tục hành chính, áp dụng hình thức quản lý hiện đại, tìm các kênh tài trợ... Về phần mình, tỉnh Quảng Trị cần tranh thủ tối đa các nguồn vốn của cá nhân, tổ chức trong nước và quốc tế để xây dựng cơ sở hạ tầng du lịch từ đường sá, tổ hợp nghỉ dưỡng đến nhà đỗ xe, khu vệ sinh...
Địa phương cũng phải khẩn trương nghiên cứu, xây dựng và thực hiện các chính sách thu hút đầu tư để phát triển du lịch, tạo nên những sản phẩm mang tính đặc trưng, độc đáo nhằm thu hút khách, kéo dài thời gian lưu trú. Một nhiệm vụ khác cần làm ngay là rà soát, bổ sung quy hoạch chi tiết các khu, tuyến du lịch một cách khoa học, đáp ứng yêu cầu trong tình hình mới.
