Biên phòng - Ngày 7-10, các lực lượng Hải quân của Triều Tiên và Hàn Quốc đã đấu súng ở khu vực ranh giới đang tranh chấp trên biển Hoàng Hải. Vụ việc được xem như "gáo nước lạnh" dội vào nỗ lực nối lại đàm phán cấp cao giữa hai bên trong thời gian tới.
 |
| Phái đoàn cấp cao Triều Tiên bất ngờ tới Hàn Quốc dự lễ bế mạc ASIAD17 ở In-chơn. Ảnh: Yonhap |
Người phát ngôn Bộ Quốc phòng Hàn Quốc cho biết, một tàu tuần tra của Triều Tiên đã xâm phạm đường Ranh giới phía Bắc (NLL), khiến lực lượng Hải quân Hàn Quốc phải bắn chỉ thiên cảnh báo. Tàu Triều Tiên đã bắn trả và rút lui sau đó 10 phút. Vụ việc xảy ra khoảng 9 giờ 50 phút, sáng 7-10 (giờ địa phương) ở gần đảo Diên-piêng, phía Bắc Hàn Quốc. Vụ đấu súng không gây thương vong hay thiệt hại gì cho cả hai bên.
Vùng hải giới trên biển Hoàng Hải với NLL là ranh giới trên biển được Liên hợp quốc vạch ra sau cuộc chiến tranh Triều Tiên (1950-1953), là khu vực đặc biệt nhạy cảm, từng là nơi chứng kiến các cuộc đụng độ nhanh chóng, song rất đẫm máu trước đây. Tháng 11-2010, Triều Tiên đã bắn đạn pháo vào hòn đảo tiền tiêu Diên-piêng của Hàn Quốc ở gần hải giới này, làm 4 người thiệt mạng và làm dấy lên quan ngại về khả năng xảy ra một cuộc xung đột toàn diện.
Vụ việc mới nhất trên xảy ra trong bối cảnh đang có nhiều hy vọng về việc thúc đẩy quan hệ liên Triều sau chuyến thăm của một phái đoàn cấp cao Triều Tiên tới Hàn Quốc cách đó 3 ngày, cùng những tuyên bố nhiều thiện chí của quan chức hai bên. Ngày 4-10, hai miền Triều Tiên đã nhất trí nối lại đàm phán cấp cao vào cuối tháng 10 này hoặc đầu tháng 11 tới, sau khi chính quyền Bình Nhưỡng bất ngờ cử một phái đoàn đại diện (cấp cao nhất từ trước tới nay) đến Hàn Quốc tham dự lễ bế mạc Đại hội Thể thao châu Á lần thứ 17 (ASIAD17) chỉ trong vòng chưa đầy 24 giờ sau khi gửi thông báo cho phía Xơ-un.
Phái đoàn này, với các phụ tá thân cận của nhà lãnh đạo Kim Châng Un, trong đó có ông Hoang Piêng Xô, Phó Chủ tịch Ủy ban Quốc phòng kiêm Chủ nhiệm Tổng cục Chính trị Quân đội nhân dân Triều Tiên, đã có các cuộc gặp với Thủ tướng, Bộ trưởng Thống nhất và Cố vấn An ninh Quốc gia của Tổng thống Hàn Quốc Pắc Cưn Hê. Cuộc gặp tại thành phố In-chơn này đã trở thành cuộc thảo luận cấp cao nhất giữa hai miền Triều Tiên trong những năm gần đây.
Tổng thống Hàn Quốc Pắc Cưn Hê là người nỗ lực tái khởi động các cuộc đối thoại cấp cao liên Triều vốn bị trì hoãn từ tháng 2-2014. Việc Triều Tiên chấp thuận kế hoạch tổ chức các cuộc gặp giữa giới chức cấp cao hai nước tiếp theo vào khoảng cuối tháng 10, đầu tháng 11 tới, được cho là sự thay đổi thái độ đáng chú ý của Bình Nhưỡng, đặc biệt là sau nhiều tháng truyền thông Triều Tiên liên tục có các chỉ trích nhằm vào Hàn Quốc và cá nhân bà Pắc Cưn Hê.
Tổng thống Hàn Quốc Pắc Cưn Hê ngay sau đó cũng đã kêu gọi tiến hành đối thoại thường xuyên với Triều Tiên. Phát biểu tại cuộc họp với các quan chức cấp cao Hàn Quốc ở Thủ đô Xơ-un, ngày 6-10, Tổng thống Pắc Cưn Hê bày tỏ hy vọng thông qua chuyến thăm Hàn Quốc của Đoàn đại biểu cấp cao Triều Tiên do Tướng Hoang Piêng Xô dẫn đầu sẽ mở ra cơ hội để thúc đẩy các cuộc hội đàm song phương.
Bà nhấn mạnh, việc Xơ-un và Bình Nhưỡng đi đến nhất trí tiến hành vòng đối thoại cấp cao thứ hai đã đánh dấu một mốc quan trọng trong việc cải thiện quan hệ liên Triều. Bà cho rằng, các bên cần tiếp tục những nỗ lực nhằm mở đường cho việc tái thống nhất hai miền Triều Tiên thông qua các cuộc đàm phán cấp cao và hy vọng cuộc đối thoại cấp cao sắp tới sẽ không chỉ là một sự kiện duy nhất diễn ra trong thời gian tới.
Trong một động thái được cho là nhiều thiện chí, Triều Tiên ngày 1-10, đã hối thúc Hàn Quốc đáp lại đề xuất tái thống nhất hai miền Triều Tiên thông qua hình thức liên bang ở mức thấp, trong bối cảnh sắp tới kỷ niệm 34 năm đề xuất trên được đưa ra. Trong một tuyên bố, người phát ngôn của một viện thuộc Bộ Ngoại giao Triều Tiên cho rằng, trong bối cảnh hiện nay, "đây là đề xuất thực tế nhất để tái thống nhất đất nước một cách hòa bình và công bằng, đáp ứng nguyện vọng và lợi ích của toàn dân tộc".
Ngày 10-10, đánh dấu kỷ niệm 34 năm cố Chủ tịch Triều Tiên Kim Nhật Thành đưa ra đề xuất hướng tới thành lập một Nhà nước tái thống nhất dân tộc ở cấp độ thấp, cho phép hai bên thực hiện quyền tự trị khu vực và theo các hệ tư tưởng khác nhau. Triều Tiên nhấn mạnh, đề xuất này là "định hướng đúng nhất để đạt được tái thống nhất dân tộc". Tuy nhiên, không phải ngẫu nhiên Bình Nhưỡng nhắc lại đề xuất này.
 |
| Biên giới tranh chấp trên biển giữa Hàn Quốc và Triều Tiên. Ảnh: internet |
Động thái đó có thể nhằm tỏ rõ thái độ không hài lòng của Bắc Kinh với cách cư xử của Bình Nhưỡng như: Thử hạt nhân và phóng tên lửa... làm gia tăng căng thẳng trong khu vực và tạo cớ để Mỹ tăng cường sự hiện diện quân sự ở khu vực châu Á - Thái Bình Dương. Mặc dù Trung Quốc rõ ràng không bỏ rơi "đồng minh truyền thống" của mình, nhưng chuyến công du của ông Tập Cận Bình đến Xơ-un vẫn khiến Bình Nhưỡng thấy bất an và thôi thúc việc "phô trương" rằng, Triều Tiên mong muốn hòa bình, hợp tác và thậm chí thống nhất với Hàn Quốc.
Đương nhiên, chưa thể đề cập đến "kiểu thống nhất" nào đó trong tương lai gần, thậm chí là trên cơ sở Liên bang, bởi sự khác biệt về chính trị-xã hội và kinh tế giữa hai miền Nam - Bắc Triều Tiên, chưa kể đến những đụng độ luôn có nguy cơ bùng phát trên các vùng giới tuyến vốn trong tình trạng luôn căng thẳng.
Thực tế, quan hệ giữa hai miền Triều Tiên được cho là có dấu hiệu hòa dịu khi tổ chức thành công cuộc đối thoại cấp Thứ trưởng hồi giữa tháng 2 vừa qua - cuộc gặp cấp cao đầu tiên giữa hai miền kể từ khi bà Pắc Cưn Hê lên cầm quyền vào tháng 2-2013. Tuy nhiên, sau đối thoại, Bình Nhưỡng đã bất ngờ tiến hành bắn thử tên lửa đạn đạo và đe dọa tiến hành một vụ thử hạt nhân "kiểu mới" nhằm phản đối các cuộc tập trận chung giữa Hàn Quốc và Mỹ, khiến đối thoại liên Triều lại "dậm chân tại chỗ".
Mặc dù hai bên đã nhất trí tiếp tục cuộc đối thoại liên Triều Tiên cấp cao vào cuối tháng 10, đầu tháng 11 tới, nhưng giới quan sát cũng không mấy lạc quan về một bước đột phá lớn trên bán đảo Triều Tiên.
