Ông Kim Châng Un thảo luận kế hoạch tấn công bằng tên lửa với các quan chức nước này, trong cuộc họp khẩn Bộ Chỉ huy Quân sự Tối cao tại địa điểm bí mật.  Ảnh: Tân Hoa xã

Cuộc tập trận “Đại bàng non” giữa Mỹ và Hàn kéo dài từ đầu tháng 3 đến hết tháng 4-2013, đang diễn ra trên lãnh thổ Hàn Quốc. Điều đáng nói ở đây là trong cuộc tập trận này, Lầu Năm Góc đã huy động hai trong ba loại máy bay ném bom chiến lược nằm trong Lực lượng Không quân chiến lược của Mỹ tới Xơ-un, như máy bay B-52, B-2 Spirit, “chim cắt” F-22. Thậm chí, một quan chức Mỹ ngày 1-4 cho biết, nước này đã bố trí một tàu khu trục gần Triều Tiên để có thể bắn hạ các tên lửa.

Trong một biện pháp phòng thủ, nhà lãnh đạo Triều Tiên Kim Châng Un đã ra lệnh cho các đơn vị tên lửa chiến lược vào vị trí sẵn sàng tấn công nhắm đến các mục tiêu quân sự của Mỹ trong khu vực Thái Bình Dương, bao gồm cả đảo Gu-am và Ha-oai cùng các căn cứ quân sự của Mỹ đóng tại Hàn Quốc, Nhật Bản. Chủ tịch Kim Châng Un cho rằng, việc Mỹ điều động máy bay B-52, B-2 Spirit là kích động cuộc chiến tranh hạt nhân trên bán đảo Triều Tiên. Tuyên bố cũng cảnh báo rằng, mọi hành động gây hấn gần biên giới đất liền hay trên biển giữa hai miền Nam - Bắc đều sẽ dẫn tới “một cuộc xung đột toàn diện và một cuộc chiến tranh hạt nhân”.

Nâng dần cấp độ cảnh báo, Bình Nhưỡng còn khẳng định sẽ nâng cấp kho vũ khí hạt nhân của mình cả về “chất và lượng” để đối phó với mối đe dọa từ Mỹ. Chủ tịch Kim Châng Un cũng nói rằng, Triều Tiên sẽ phát triển “ngành công nghiệp năng lượng hạt nhân tự lực”, bao gồm phát triển “lò phản ứng nước nhẹ” để cải thiện nhu cầu điện khan hiếm của quốc gia này.

Căng thẳng ngày một leo thang tại bán đảo Triều Tiên, khi Bình Nhưỡng tiến hành vụ thử hạt nhân thứ ba hôm 12-2 và Liên hợp quốc gia tăng các biện pháp trừng phạt Triều Tiên vì hành động này. Cũng trong tháng 3, Bình Nhưỡng đã tuyên bố hủy bỏ thỏa thuận đình chiến và các thỏa thuận hòa bình song phương khác ký với Xơ-un,  nhằm phản đối cuộc tập trận chung Mỹ - Hàn. Về mặt lý thuyết, hai miền Nam - Bắc Triều Tiên vẫn trong chiến tranh, bởi cuộc chiến tranh Triều Tiên 1950-1953 chỉ kết thúc bằng một thỏa thuận đình chiến, chứ không phải hiệp định hòa bình.

Tổng thống Hàn Quốc Pắc Cưn Hi ngày 1-4, nhấn mạnh: “Nếu có bất kỳ khiêu khích nào nhằm vào người dân và đất nước, quân đội cần phản ứng mạnh mẽ trong giai đoạn đầu mà không cần những cân nhắc chính trị khác”. Tổng thống Hàn Quốc đánh giá “những đe dọa gần đây của Triều Tiên là rất nghiêm trọng”. Trong khi đó, Nhật Bản yêu cầu Triều Tiên không nên có bất kỳ hành động khiêu khích nào nữa. Cộng đồng quốc tế cũng lên tiếng kêu gọi các bên liên quan kiềm chế, tránh làm phức tạp hóa vấn đề trên bán đảo Triều Tiên.

Trên thực tế, kể từ sau chiến tranh Triều Tiên, đây không phải là lần đầu tiên tình hình trên bán đảo Triều Tiên trở nên căng thẳng như vậy. Kinh nghiệm từ các lần trước cho thấy, tình hình rồi sẽ hạ nhiệt khi yêu cầu của các bên được đáp ứng. Căng thẳng là vậy, song chiến tranh không phải là giải pháp mà các bên liên quan mong muốn. Vì thế, lần này, nhiều nhà quan sát cho rằng, tình hình cũng không nằm ngoài quy luật đó. Mặc dù xảy ra vụ một quả lựu đạn ném từ phía Hàn Quốc sang Triều Tiên vào sáng ngày 27-3, nhưng không làm cho Triều Tiên mất bình tĩnh và hiểu lầm là hành động gây hấn để từ đó khơi mào cho một cuộc chiến trên thực địa. Điều này cho thấy, Triều Tiên không phải đang đi tìm kiếm một lý do để gây chiến và nước này cũng rất tỉnh táo trước những động thái có thể gây hiểu lầm trong bối cảnh hiện nay.

Không chỉ riêng Triều Tiên, người ta cũng còn thấy sự điềm tĩnh trong các tuyên bố và cách hành xử của cả Hàn Quốc. Khu công nghiệp Kê-xâng nằm trên lãnh thổ Triều Tiên, kề sát biên giới với Hàn Quốc, nơi có nhiều người Hàn Quốc tới làm việc hàng ngày vẫn hoạt động bình thường. Hàn Quốc thậm chí còn tiếp tục triển khai chương trình viện trợ cho Triều Tiên và tuyên bố sẽ xúc tiến đàm phán để nối lại hoạt động đoàn tụ các gia đình bị ly tán trong năm nay, bất chấp những tuyên bố cứng rắn từ phía Triều Tiên.

Bối cảnh hiện tại đang đặt ra nhu cầu cấp bách về một cách tiếp cận hiệu quả hơn để tránh cho bán đảo Triều Tiên rơi vào vòng luẩn quẩn như đã và đang diễn ra.