PV: Trong năm 2015, cùng với toàn Đảng, toàn quân và toàn dân, lực lượng BÐBP đã đạt được nhiều kết quả tốt đẹp trong quản lý, bảo vệ chủ quyền, an ninh biên giới (ANBG) Tổ quốc. Xin Tư lệnh cho biết một số thành tích nổi bật của lực lượng BĐBP?

Tư lệnh Hoàng Xuân Chiến: Quán triệt đường lối, quan điểm của Ðảng về nhiệm vụ quốc phòng, an ninh và đối ngoại, sự chỉ đạo của Quân ủy Trung ương, Bộ Quốc phòng, trong những năm qua, Ðảng ủy, Bộ Tư lệnh BÐBP đã lãnh đạo, chỉ đạo các đơn vị bám sát tình hình, nhiệm vụ, triển khai toàn diện, đồng bộ, có hiệu quả các mặt công tác Biên phòng; nhất là phát huy vai trò lực lượng nòng cốt, chuyên trách trong quản lý và bảo vệ chủ quyền, ANBG quốc gia.

Đảng ủy, Bộ Tư lệnh BĐBP đã chủ động làm tốt công tác nghiên cứu, kịp thời tham mưu, đề xuất với Đảng, Nhà nước, Quân ủy Trung ương, Bộ Quốc phòng những chủ trương, đối sách về xây dựng, quản lý, bảo vệ chủ quyền, ANBG quốc gia và xây dựng nền Biên phòng toàn dân (BPTD) vững mạnh. Nhiều văn bản quy phạm pháp luật nhằm tăng cường hiệu lực quản lý Nhà nước về biên giới quốc gia và hoạt động quản lý, bảo vệ biên giới đã được Đảng ủy, Bộ Tư lệnh BĐBP tham mưu, đề xuất xây dựng; nhiều nghị định, quy định, thông tư, quyết định liên quan đến quản lý nhà nước về biên giới quốc gia đã được trình Chính phủ, Bộ Quốc phòng phê duyệt, ban hành...

Từ Đảng ủy, Bộ Tư lệnh BĐBP đến cấp ủy, chỉ huy các cơ quan, đơn vị trong toàn lực lượng đã chủ động đổi mới công tác quản lý, bảo vệ biên giới quốc gia, kết hợp chặt chẽ, đồng bộ các biện pháp công tác Biên phòng, thường xuyên nắm chắc tình hình hoạt động của các loại đối tượng trên các tuyến biên giới đất liền, vùng biển. Các đơn vị đã chủ động xây dựng các kế hoạch, phương án tác chiến nghiệp vụ phù hợp với từng đối tượng, từng địa bàn cụ thể, trên cơ sở quán triệt và vận dụng sáng tạo quan điểm của Đảng, Nhà nước về xây dựng và bảo vệ Tổ quốc, về nhiệm vụ bảo vệ chủ quyền, ANBG quốc gia trong thời kỳ hội nhập quốc tế.

Theo đó, công tác quản lý, bảo vệ chủ quyền toàn vẹn lãnh thổ đã xác định rõ các yêu cầu, nhiệm vụ trọng tâm cần tập trung lãnh đạo trên từng tuyến biên giới như: Quản lý, bảo vệ biên giới Việt Nam - Trung Quốc theo 3 văn kiện pháp lý và các thỏa thuận cấp cao hai nước đã ký; hoàn thành việc tăng dày, tôn tạo hệ thống mốc quốc giới trên tuyến biên giới Việt Nam - Lào; tham gia phân giới, cắm mốc tuyến biên giới Việt Nam - Cam-pu-chia. Các đơn vị BĐBP Việt Nam phối hợp chặt chẽ với lực lượng bảo vệ biên giới của các nước láng giềng tổ chức diễn tập, tuần tra chung, duy trì thực hiện nghiêm các hiệp định, quy chế biên giới.

Công tác đấu tranh chống các loại tội phạm, đặc biệt là tội phạm ma túy, có nhiều kế hoạch, phương án, mô hình hay, sáng tạo đã giúp cho các đơn vị giải quyết kịp thời, có hiệu quả được triển khai tại một số địa bàn trọng điểm, kết hợp với các đợt cao điểm tấn công tội phạm đã góp phần vận động nhân dân tích cực tham gia đấu tranh phòng chống tội phạm, ngăn chặn, đẩy lùi các loại tội phạm, giữ vững an ninh chính trị, trật tự an toàn xã hội trên địa bàn biên giới.

Cùng với đổi mới toàn diện, đồng bộ công tác Biên phòng, công tác kiểm tra, kiểm soát xuất nhập cảnh tại các cửa khẩu biên giới, cảng biển cũng được đẩy mạnh và đạt nhiều kết quả. Đảng bộ BĐBP đã tập trung lãnh đạo các đơn vị đẩy mạnh cải cách thủ tục hành chính kết hợp với ứng dụng khoa học, công nghệ, tăng cường đầu tư trang bị kỹ thuật. Nhiều mô hình thí điểm như: Dự án thủ tục biên phòng điện tử cảng biển; kiểm soát "Một cửa, một lần dừng" và lập dự án "Hộ chiếu điện tử Việt Nam"… đang được triển khai thực hiện có kết quả, bảo đảm chặt chẽ, nhanh gọn, phục vụ tốt cho phát triển kinh tế-xã hội và hội nhập quốc tế của đất nước.

Nhiều chương trình an sinh xã hội, tri ân đồng bào nơi biên giới và cán bộ, chiến sĩ có hoàn cảnh khó khăn đã được lực lượng BĐBP tiếp tục triển khai thực hiện có hiệu quả; ký kết nhiều chương trình phối hợp với các bộ, ban, ngành, địa phương đẩy mạnh phát triển kinh tế - xã hội trên biên giới, bờ biển, hải đảo.

Thực hiện Chỉ thị 15 của Thủ tướng Chính phủ về "Tăng cường chỉ đạo, xây dựng và phát triển kinh tế - xã hội, củng cố quốc phòng, an ninh ở các xã, phường biên giới, hải đảo", tạo được nhiều mô hình phát triển kinh tế, xã hội cho nhân dân trên biên giới, góp phần xóa đói giảm nghèo; giúp dân ổn định sản xuất. Các đơn vị BÐBP trong cả nước đã tích cực tham gia xây dựng, củng cố hệ thống chính trị cơ sở địa bàn biên giới vững mạnh, góp phần củng cố "thế trận lòng dân" địa bàn biên giới.

PV: Để tạo ra những sáng tạo, đột phá đó, trong năm qua, lực lượng BĐBP đã có những giải pháp gì, thưa Tư lệnh?

Tư lệnh Hoàng Xuân Chiến: Để tạo ra những sáng tạo, đột phá đó, trong năm qua, cấp ủy, chỉ huy các cấp trong BÐBP đã chủ động tham mưu, đề xuất nhiều chủ trương, đối sách về xây dựng, quản lý, bảo vệ chủ quyền lãnh thổ, ANBG và lợi ích quốc gia. Đảng ủy, Bộ Tư lệnh BÐBP đã chỉ đạo các cơ quan, đơn vị chủ động triển khai phương án, kế hoạch sẵn sàng chiến đấu bảo vệ đơn vị, địa phương an toàn, nhất là vào các dịp ngày lễ, tết và đảm bảo tuyệt đối an toàn cho Đại hội Đảng các cấp. Các đơn vị thường xuyên bổ sung hoàn chỉnh các văn kiện tác chiến; duy trì thường xuyên quy chế phối hợp giữa Bộ Tư lệnh BÐBP với các đơn vị Quân đội, Công an trong thực hiện nhiệm vụ bảo vệ chủ quyền, ANBG, diễn tập phòng thủ; tích cực tham gia phòng, chống bão, lụt, tìm kiếm cứu nạn, khắc phục hậu quả thiên tai, phòng, chống dịch bệnh.

Các cơ quan, đơn vị BÐBP trên tất cả các tuyến biên giới, đất liền và biển đảo đã tập trung thực hiện tốt các mặt công tác nghiệp vụ, trọng tâm là công tác điều tra cơ bản, nghiên cứu tình hình địa bàn, âm mưu, phương thức, thủ đoạn hoạt động của đối tượng trên các hướng, địa bàn trọng điểm. Ðấu tranh có hiệu quả nhiều chuyên án, vụ án, nhất là tội phạm có đường dây, tổ chức, tội phạm nguy hiểm, tình báo gián điệp, vận chuyển tài liệu phản động, buôn bán, vận chuyển, tàng trữ ma túy, vũ khí, vật liệu nổ, buôn lậu, mua bán người, tiêu thụ, vận chuyển tiền giả qua biên giới.

Bên cạnh đó, trong xây dựng đơn vị, đã phát huy cao độ, nâng cao chất lượng, quy chế dân chủ, chấp hành kỷ luật, tạo sự đồng thuận, nhất trí cao trong thực hiện nhiệm vụ.

PV: Để phát huy vai trò nòng cốt, chuyên trách trong xây dựng thế trận BPTD và  tiếp tục xây dựng lực lượng BĐBP ngày càng vững mạnh, chính quy, từng bước hiện đại, đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ trong tình hình mới. Trong năm 2016, BĐBP cần thực hiện những giải pháp gì, thưa Tư lệnh?

Tư lệnh Hoàng Xuân Chiến: Ðể phát huy vai trò nòng cốt trong xây dựng thế trận BPTD vững mạnh, đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ trong hình hình mới, thời gian tới, cấp ủy, chỉ huy các cấp BÐBP cần tập trung thực hiện tốt một số nhiệm vụ trọng tâm. Ðó là: Tiếp tục quán triệt sâu sắc đường lối, chủ trương của Ðảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước, hiệp định, quy chế biên giới, sự lãnh đạo, chỉ đạo của Quân ủy Trung ương, Bộ Quốc phòng.

Tổ chúc triển khai thực hiện có chất lượng, hiệu quả Chỉ thị số 01/CT-TTg ngày 1-1-2015 của Thủ tướng Chính phủ về việc tổ chức phong trào toàn dân tham gia bảo vệ chủ quyền lãnh thổ trong tình hình mới. Tập trung lãnh đạo, chỉ đạo quyết liệt các mặt công tác trọng tâm, địa bàn trọng điểm, tạo chuyển biến rõ rệt về công tác xây dựng, quản lý, bảo vệ vững chắc chủ quyền, ANBG quốc gia; xử lý các tình huống xảy ra đúng chủ trương, đối sách; tăng cường các biện pháp phòng, chống các loại tội phạm.

Các cơ quan, đơn vị BÐBP cần tiếp tục đổi mới nâng cao chất lượng, hiệu quả công tác vận động quần chúng; xây dựng cơ sở chính trị, phát triển kinh tế - xã hội, giữ vững ổn định chính trị các xã, phường biên giới; xây dựng đường biên giới hòa bình, hữu nghị, hợp tác và phát triển. Cùng với đó, các cơ quan, đơn vị BÐBP tập trung nâng cao chất lượng huấn luyện, đào tạo, xây dựng đơn vị vững mạnh toàn diện, nhất là vững mạnh về chính trị, tư tưởng, tạo sự chuyển biến tích cực nền nếp chính quy, quản lý kỷ luật, chấp hành pháp luật; bảo đảm tốt các mặt công tác hậu cần, kỹ thuật, tài chính cho các nhiệm vụ thường xuyên, đột xuất.

Cấp ủy, chỉ huy các cấp trong BÐBP tập trung triển khai đồng bộ các nhóm giải pháp về xây dựng Ðảng theo tinh thần Nghị quyết Trung ương 4 (khóa XI); nâng cao năng lực lãnh đạo, sức chiến đấu của các cấp ủy, tổ chức đảng và chất lượng đội ngũ đảng viên. Ðẩy mạnh phong trào thi đua Quyết thắng, gắn với các cuộc vận động, nhất là thực hiện có hiệu quả việc học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh.

Trong đó, tập trung vào các nhiệm vụ trọng tâm, như: Tổ chức nắm chắc tình hình địa bàn, duy trì nghiêm công tác sẵn sàng chiến đấu để đảm bảo an toàn tuyệt đối cho các sự kiện trọng đại của đất nước; tiếp tục thực nghiêm Quyết định 2626 của Bộ Quốc phòng và Bộ Tư lệnh BĐBP về tổ chức biên chế. Chấn chỉnh việc sử dụng BĐBP tham gia lao động sản xuất và các hoạt động khác ngoài chức năng của BĐBP.

Nghiên cứu đề xuất thành lập đồn BP ở Trường Sa và đội phòng chống tội phạm trong các Hải đoàn; thực hiện tốt chương trình giúp dân xóa đói giảm nghèo, xây dựng nông thôn mới, củng cố hệ thống chính trị; tiếp tục thực hiện chương trình 1.400 Mái ấm chiến sĩ, quân nhân hiếm muộn, quân nhân bị bệnh hiểm nghèo; phát huy các mô hình 1048 nhân rộng phong trào đấu tranh phòng chống tội phạm ma túy; tiếp tục thực hiện có hiệu quả chương trình "Bò giống giúp người nghèo và cứng hóa nền nhà cho bà con người dân tộc ở biên giới" và chương trình "Nâng bước em đến trường", phấn đấu trở thành một phong trào sâu rộng trong toàn lực lượng.

Khuyến khích các đồn BP nhận nuôi các cháu có hoàn cảnh đặc biệt khó khăn để các cháu tiếp tục cắp sách đến trường; đẩy mạnh công tác đối ngoại biên phòng, ngoại giao nhân dân, trong đó trọng tâm là giao lưu hữu nghị quốc phòng Việt Nam - Trung Quốc lần thứ ba, giao lưu hữu nghị biên giới Việt Nam - Cam-pu-chia lần thứ nhất.

Đẩy mạnh phong trào kết nghĩa giữa BĐBP và các lực lượng bảo vệ biên giới của các nước láng giềng cũng như cụm dân cư hai bên biên giới. Thúc đẩy hợp tác các khu kinh tế xuyên biên giới; tập trung xây dựng tổ chức đảng trong sạch vững mạnh, trong đó chú trọng giáo dục phẩm chất, đạo đức, lối sống cho quân nhân, xây dựng trận địa tư tưởng vững vàng, chống "Diễn biến hòa bình"; tập trung nâng cao chất lượng diễn tập, hội thi, hội thao, nhất là ở cấp cơ sở.

Tiếp tục kiểm tra, nâng cao năng lực và trình độ của đội ngũ chỉ huy, chính trị viên của các đồn BP. Chấn chỉnh tình hình vi phạm kỷ luật, an toàn giao thông, thực hiện tốt nề nếp chế độ báo cáo, xây dựng chính quy về nền nếp, biển bản; tiếp tục đẩy mạnh cải cách hành chính, thực hiện GMS tuyến Việt Nam - Cam-pu-chia; đẩy mạnh công tác hậu cần, kỹ thuật, tài chính, đầu tư, kinh tế, tập trung củng cố xây dựng cơ quan thường trực Bộ Tư lệnh ở TP Hồ Chí Minh. Đẩy nhanh tiến độ đóng mới tàu thuyền, quản lý tài chính, vật tư tài sản, chống hiện tượng "xin-cho", gây thất thoát, lãng phí…

PV: Bước sang năm mới Bính Thân, Tư lệnh có điều gì nhắn gửi đến cán bộ, chiến sĩ trong lực lượng BĐBP và nhân dân khu vực biên giới?

Tư lệnh Hoàng Xuân Chiến: Bước sang năm 2016, bên cạnh những thời cơ và thuận lợi rất cơ bản, song đất nước ta cũng đứng trước những thách thức, khó khăn không nhỏ. Chính vì vậy, nhiệm vụ quản lý, bảo vệ chủ quyền, an ninh biên giới đang đặt ra những yêu cầu mới, hết sức khó khăn.

Để hoàn thành tốt nhiệm vụ công tác Biên phòng trong tình hình mới, các đơn vị BĐBP cần tập trung thực hiện thắng lợi Nghị quyết Đại hội lần thứ XII của Đảng; phương hướng, mục tiêu, nhiệm vụ cũng như các chủ trương và giải pháp chủ yếu Đại hội Đảng bộ BĐBP lần thứ XIV đã xác định.

Trước hết, tập trung xây dựng bản lĩnh chính trị cho cán bộ, chiến sĩ, bảo đảm nội bộ luôn trong sạch, dân chủ, đoàn kết thống nhất, nâng cao khả năng sẵn sàng chiến đấu hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ. Nắm vững tư tưởng chỉ đạo: chủ động, tích cực, bảo vệ từ xa, xây dựng nền quốc phòng toàn dân và thế trận BPTD thật vững chắc. Nắm vững quan điểm, đường lối chính trị của Đảng, pháp luật của Nhà nước, kiên định về chiến lược, linh hoạt, sáng tạo và kiên trì về sách lược trong xử lý các tình huống.

Trong quá trình thực hiện nhiệm vụ Biên phòng, phải dựa vào dân, kết hợp phát triển kinh tế với quốc phòng, an ninh và mở rộng quan hệ đối ngoại; thường xuyên quan hệ, phối hợp chặt chẽ với các lực lượng bảo vệ biên giới và nhân dân ở biên giới của nước láng giềng, tập trung theo dõi chỉ đạo sát cơ sở, các khu vực nhạy cảm, vùng trọng điểm chiến lược ở biên giới đất liền và vùng biển, đảo, gắn chặt với ANBG với an ninh nội địa.

Tiếp tục duy trì và phát huy tốt mô hình cán bộ biên phòng trực tiếp tăng cường các xã biên giới, làm tốt công tác tham mưu và giúp đỡ cấp uỷ, chính quyền trong tổ chức thực hiện có hiệu quả đường lối, chính sách của Đảng, pháp luật của Nhà nước ở địa phương, xây dựng các xã biên giới ngày càng phát triển về mọi mặt. Thường xuyên chăm lo cải thiện đời sống vật chất, tinh thần cho bộ đội, nhất là các đơn vị, địa bàn nơi khó khăn gian khổ...

Trước mắt, cần tập trung lãnh đạo, chỉ đạo làm tốt công tác đấu tranh phòng, chống các loại tội phạm đảm bảo tuyệt đối an toàn trong dịp Tết cổ truyền Bính Thân 2016; tiếp tục triển khai thực hiện có hiệu quả cuộc vận động "Học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh và lời dạy của Bác Hồ đối với BĐBP", lập nhiều thành tích thiết thực kỷ niệm 27 năm Ngày BPTD và 57 năm Ngày truyền thống BĐBP.

Tôi mong rằng, cán bộ, chiến sĩ trong toàn lực lượng hãy phát huy truyền thống vẻ vang của lực lượng BĐBP 2 lần anh hùng, đoàn kết phấn đấu, tạo sự chuyển biến mạnh mẽ, xây dựng lực lượng BĐBP vững mạnh về chính trị, tư tưởng và tổ chức đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ bảo vệ chủ quyền, ANBG quốc gia; xây dựng nền BPTD vững mạnh, xây dựng biên giới hòa bình, hữu nghị, hợp tác với các nước láng giềng; góp phần cùng toàn Đảng, toàn quân và toàn dân thực hiện thắng lợi Nghị quyết Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ XII, hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ quản lý, bảo vệ chủ quyền, ANBG quốc gia, xứng đáng với sự tin cậy của Đảng và nhân dân.

Trong không khí vui tươi, phấn khởi đón Tết cổ truyền của mọi nhà trong đại gia đình các dân tộc Việt Nam. Mừng Xuân mới của đất nước, tôi thân ái gửi đến các đồng chí cán bộ, công nhân viên, hạ sĩ quan, chiến sĩ BĐBP và đồng bào các dân tộc trên biên giới lời chúc mừng tốt đẹp nhất. Chúc các đồng chí, cùng gia đình và đồng bào các dân tộc ở biên giới, hải đảo luôn mạnh khỏe, hạnh phúc.

PV: Xin cảm ơn Tư lệnh!

Hoàng Anh (Thực hiện)