Đoàn đại biểu các tỉnh Bến Tre, Khánh Hòa, Hải Dương, Quảng Ninh thảo luận tại tổ.

Phát biểu thảo luận, đại biểu Lê Đình Khanh (Hải Dương) cho rằng: Báo cáo về tình hình kinh tế - xã hội năm 2012 của Chính phủ có phần “tô hồng” thực tế. Đi thẳng vào vấn đề, ông Khanh so sánh: “So với các nước trong khu vực, tốc độ tăng trưởng của Việt Nam chậm dù các điều kiện về tự nhiên, chính trị không có gì bất thường. Nguyên nhân của tình trạng này là do chúng ta chưa có bước đi phù hợp, các giải pháp mang tính tình thế, chắp vá, chưa mang tính chiến lực, lúc chặt, lúc lỏng. Nếu không có chính sách phù hợp sẽ dẫn đến lụt hậu xa hơn. Một số chính sách tài chính tiền tệ, tài khoá chưa song hành với nhau. Các cơ quan chức năng chậm vào cuộc trong giải quyết các tiêu cực xã hội, xử lý các ngân hàng yếu kém”.

Ông Khanh cho rằng, các giải pháp của Chính phủ đưa ra trong báo cáo còn rất chung chung. "Tôi đề nghị phải cụ thể hóa các giải pháp, trong đó ưu tiên thực hiện giải pháp huy động nhân dân đầu tư xây dựng các công trình qua việc phát hành trái phiếu công trình. Từ đó, kích thích tiêu dùng, tăng đầu tư. Thêm vào đó cần phải sửa lại mức thuế thu nhập cá nhân hợp lý hơn để đánh vào đúng đối tượng xem lại mức giảm trừ gia cảnh cho phù hợp, đúng ý nghĩa của việc thu thuế.. Thứ ba là phải tái cơ cấu ngân hàng và trả nợ công trình. Phải cơ cấu nhanh các công ty, doanh nghiệp. Thực hiện cổ phần hoá, chỉ giữ lại các doanh nghiệp thực sự cần thiết” - ông Khanh nói.

Theo đề xuất của ông Khanh, Chính phủ nên ứng vốn trái phiếu của năm sau, đầu tư tập trung, tránh dàn trải. Đồng thời, phải xem xét lại một số chính sách như cho vay vốn sinh viên. “Nên tập trung cho sinh viên nghèo học giỏi vay vốn hoặc cho vay để học nghề, thay vì cho vay tràn làn như hiện nay" - ông Khanh đề xuất.

Đại biểu Ngô Thị Minh (Quảng Ninh) cho rằng, các nhóm giải pháp của Chính phủ không có gì mới so với năm trước. Theo bà, cùng với tái cơ cấu ngân hàng, doanh nghiệp, cần tái cơ cấu lại cả các trường đại học. Vì quy hoạch phát triển giáo dục hiện nay chưa hợp lý. Không nên phấn đấu tăng quy mô giáo dục trong khi chất lượng không tăng cùng. Khi mở thêm các trường đại học mới, cơ quan cấp phép cần phải tư vấn cho nhà đầu tư. Coi trọng công tác quy hoạch, đánh giá đúng nhu cầu cầu thực tế, quan tâm lợi ích của cả người sử dụng dịch vụ lẫn các nhà đầu tư.

Bà Minh cũng cho rằng, việc thành lập Ban chỉ đạo tái cơ cấu các lĩnh vực là cần thiết. “Nên rà soát lại các chỉ đạo của Chính phủ được thực hiện như thế nào ở các địa phương. Vì sao có tình trạng chỉ đạo một đằng, thực hiện một nẻo. Cần cân nhắc, tham khảo ý kiến của cơ quan chuyên môn trước khi ban hành chính sách, bảo đảm chính sách đề ra phải khả thi, tránh lãng phí”- bà Minh nhấn mạnh.

Quan tâm ổn định an sinh xã hội

Đại biểu Nguyễn Bá Thuyên (Lâm Đồng) đánh giá, trong các chủ trương phát triển kinh tế, xã hội đưa ra không được lấy ý kiến rộng rãi, không nhận được sự đồng thuận của nhân dân. Nó chỉ phục vụ cho lợi ích nhóm, khi đưa vào thực hiện không thành công, làm ảnh hưởng đến nền kinh tế của đất nước.

Đại biểu Nguyễn Bá Thuyên cũng đề nghị Quốc hội xem xét lại tính bền vững trong việc hạn chế lam phát, năm 2012 lạm phát nằm ở con số 8% đó là sự thành công. Tuy nhiên, cần xem xét tính bền vững của các giải pháp kiềm chế lạm phát. Vì theo đánh giá của các chuyên gia nước ngoài, kinh tế Việt Nam năm 2012 hết sức ảm đạm, năng lực cạnh tranh giảm 10 bậc so với các nước trong khu vực. Quốc hội cần yêu cầu Chính phủ công khai nợ xấu, vì hiện nay các con số về nợ xấu không được đồng nhất mà các cơ qua chức năng đưa ra. Để dân tin cần cần xử lý nghiêm những bộ phận, các nhận gây ra tình trạng này.

Trong những năm qua, các chính sách an sinh xã hội luôn được Chính phủ đặt lên hàng đầu, nhưng đời sống của nhân dân đang ngày một đi xuống do “bão giá” hoành hoành. Đại biểu Lê Đắc Lâm đặt vấn đề: Mục tiêu của Chính phủ đưa ra tại các kỳ họp Quốc hội trước là tăng cường công tác an sinh xã hội, nhưng hình như không có tác dụng. “Qua thực tế, giá xăng dầu, điện, thuốc chữa bệnh, sữa… tăng giá liên tục mà không hề có động thái để hạn chế. Mặt khác ngày càng lộ rõ lợi ích nhóm trong lĩnh vực này nhằm thao túng thị trường, tăng giá bất hợp lý, làm cho đời sống người dân khó khăn. các doanh nghiệp phải đóng cửa, công nhân thất nghiệp tăng cao, làm mất lòng tin trong nhân dân” - ông Lâm nói.

Các đại biểu bày tỏ sự quan tâm tới việc xiết chặt chi tiêu công, Đại biểu Phạm Xuân Thường đánh giá: “Đất nước chúng ta đang trên con đường đi lên công nghiệp hóa, hiện đại hóa. Cả nước là một đại công trường, nhưng một số công trình đang xây dựng dở dang lại bị cắt vốn làm ảnh hưởng đến chất lượng công trình như dự án đường giao thông vừa xong phần nền đã bị hỏng gây thiệt hại lớn, ảnh hưởng đến đời sống của dân…. Trong khi đó, nhiều công trình làm ra nhưng chỉ sử dụng dược 10 đến 20% so với thiết kế, như cầu cảng, khu kinh tế ven biển….” Vì vậy, cần có sự giám sát, kiểm tra chặt chẽ ngay từ khi duyệt dự án đến khi thực hiện và nghiệm thu.

  Bà Đỗ Thị Hoàng.

Cho ý kiến về các giải pháp phát triển kinh tế - xã hội năm 2013, đại biểu Đỗ Thị Hoàng (Quảng Ninh) cho rằng, cần quan tâm cải cách thể chế. Trong lộ trình cải cách thể chế phải đẩy nhanh lộ trình tách chức năng quản lý Nhà nước ra khỏi dịch vụ công.

Theo bà Hoàng, trong nhóm giải pháp thực hiện 3 đột phá mang tính chiến lược cần quan tâm cải cách thể chế. Bà nhấn mạnh: “Hiện nay chức năng quản lý Nhà nước chưa tách khỏi dịch vụ công, dẫn đến tình trạng vừa đá bóng, vừa thổi còi, làm nảy sinh cơ chế xin - cho. Cần có giải pháp tách bộ phần này khỏi cơ quan quản lý Nhà nước, đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin, thực hiện Chính phủ điện tử, bảo đảm minh bạch, công khai mọi vấn đề. Cần có cơ chế để người dân, giám sát quá trình thực hiện cải cách hành chính”.

Bà Hoàng cũng đưa ra các giải pháp cụ thể: Về nguồn nhân lực, cần quan tâm đến hiệu quả của công tác đào tạo, chứ không phải loại hình trường, có giải pháp phân loại học sinh phổ thông để tránh tình trạng ồ ạt học đại học nhưng không có việc làm đúng ngành nghề đào tạo và không làm được về. Cần kết nối giữa nơi sử dụng nhân lực với cơ sở đào tạo và Chính phủ để xây dựng kế hoạch, quy hoạch đào tạo phù hợp.

Về an sinh xã hội cần giúp nông dân tiêu thụ sản phẩm, giúp họ thoát nghèo bền vững. Về quản lý đất đai, tài nguyên môi trường cần có quy định cụ thể về thời hạn các dự án khi thu hồi đất, chế tài xử lý khi vi phạm, hạn chế tình trạng doanh nghiệp đầu cơ. Giao đất có thời hạn, bảo đảm quá trình đầu tư của người dân và khả năng thu hồi đất của Nhà nước khi cần.

Bà Hoàng đề nghị: “Nên có chỉ đạo quyết liệt việc tiêu thụ hàng trong nước để vừa thúc đẩy sản xuất, vừa giúp giải quyết đời sống của nhân dân. Làm thế nào để kết nối các doanh nghiệp của mình sử dụng sản phẩm của nhau và tức là sản phẩm của doanh nghiệp này là đầu vào của doanh nghiệp khác. Ví dụ, đối với một số tuyến đường thay vì đổ nhựa nên dùng bê tông, sử dụng vật liệu tại chỗ, góp phần tiêu thụ sản phẩm trong nước”.

  Ông Vũ Viết Ngoạn .

Đánh giá về tình hình kinh tế - xã hội năm 2012, đại biểu Vũ Viết Ngoạn (Khánh Hòa) ghi nhận: “Trong năm 2012, chúng ta giữ được tỉ giá ổn định, là một trong ít nước có tăng trưởng xuất khẩu cao. Dự trữ ngoại hối tăng gấp đôi thời điểm suy thoái. Thị trường tiền tệ tuy còn khó khăn song vẫn duy trì lãi suất tốt, thanh khoản của ngân hàng tốt. An sinh xã hội bảo đảm dù thu nội địa sụt giảm”.

Ông Ngoạn cho rằng, tốc phát triển kinh tế phản ánh đúng thực tế hoàn cảnh đất nước và tiềm lực kinh tế Việt Nam. Những khó khăn mà chúng ta phải đối mặt là tăng trưởng thấp, giảm nghèo không bền vững. Nhiều doanh nghiệp ngừng hoạt động, phá sản hoặc hoạt động cầm chừng. Tính bền vững của phát triển kinh tế chưa cao, tổng đầu tư xã hội giảm, phụ thuộc chủ yếu vào FDI. Nợ xấu cao, lạm phát lớn, tiền không quay vòng được. Trong khi đó, tổng nhu cầu thấp (cả nhu cầu tiêu dùng và đầu tư). Đây là tình thế phải lường trước để xây dựng kế hoạch phát triển kinh tế năm 2013.

Để thực hiện được mục tiêu tổng quát của năm 2013, ông Ngoại kiến nghị:  Phải kích cầu (thông qua phát hành trái phiếu Chính phủ để xây dựng các công trình quan trọng, góp phần tiêu thụ hàng tồn kho cho doanh nghiệp sản xuất vật liệu xây dựng. Cùng với đó, phải khẩn trương tái cơ cấu ngân hàng, đi liền với giải quyết nợ xấu, tái cơ cấu doanh nghiệp Nhà nước và thành lập Ban chỉ đạo thực hiện tái cơ cấu.