Biên phòng - Tân Tổng thống Áp-ga-ni-xtan A-sơ-ráp Ga-ni đang có chuyến thăm 4 ngày (từ 28-10 đến 31-10) tới Trung Quốc theo lời mời của Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình. Việc Tổng thống A-sơ-ráp Ga-ni chọn Bắc Kinh là điểm đến trong chuyến công du nước ngoài đầu tiên của mình cho thấy lãnh đạo Áp-ga-ni-xtan mong muốn thắt chặt hơn nữa quan hệ kinh tế và an ninh với Bắc Kinh.
Mục đích chuyến công du Bắc Kinh lần này của ông A-sơ-ráp Ga-ni tập trung vào dầu mỏ và an ninh. Cả hai vấn đề then chốt này là điểm tựa đảm bảo sự ổn định cho đất nước vốn còn phụ thuộc vào viện trợ nước ngoài, trong bối cảnh Mỹ bắt đầu rút binh sĩ chiến đấu ra khỏi Áp-ga-ni-xtan, trong khi lực lượng Ta-li-ban hăm he lật đổ chế độ mới ở Ca-bun.
Trong khuôn khổ chuyến thăm, Tổng thống A-sơ-ráp Ga-ni đã hội đàm với Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình. Tại cuộc gặp, Chủ tịch Trung Quốc cho biết Bắc Kinh cam kết hỗ trợ chính quyền Ca-bun trong nỗ lực theo đuổi hòa giải dân tộc, tìm kiếm độc lập, hòa bình và toàn vẹn lãnh thổ của Áp-ga-ni-xtan. Ông Tập Cận Bình đề xuất hai nước cần thúc đẩy trao đổi, hợp tác giữa hai chính phủ, các cơ quan lập pháp và đảng chính trị, tăng cường trao đổi thông tin lẫn nhau về các vấn đề cùng quan tâm.
Về phần mình, Tổng thống A-sơ-ráp Ga-ni bày tỏ sẵn sàng hợp tác với Trung Quốc trong các lĩnh vực như khai thác khoáng sản, dầu mỏ và phát triển cơ sở hạ tầng, đồng thời nhấn mạnh Áp-ga-ni-xtan hoan nghênh các doanh nghiệp Trung Quốc tới đầu tư tại quốc gia Nam Á này. Ngoài ra, tân Tổng thống Áp-ga-ni-xtan khẳng định sẵn sàng hỗ trợ Trung Quốc trong cuộc chiến chống khủng bố và các thế lực cực đoan, không cho phép lãnh thổ Áp-ga-ni-xtan được sử dụng vào các hoạt động chống phá Trung Quốc.
Sau cuộc hội đàm giữa Tổng thống A-sơ-ráp Ga-ni và Chủ tịch Tập Cận Bình, hai bên đã ra tuyên bố chung với những cam kết thúc đẩy quan hệ đối tác hợp tác chiến lược song phương. Cụ thể, trong năm 2014, Trung Quốc sẽ cung cấp khoản viện trợ trị giá 81,8 triệu USD cho Chính phủ Áp-ga-ni-xtan và khoảng 245 triệu USD trong 3 năm (2015-2017). Ngoài ra, Trung Quốc sẽ đào tạo 3.000 chuyên viên Áp-ga-ni-xtan trên nhiều lĩnh vực trong vòng 5 năm tới.
Theo giới phân tích, Trung Quốc có chung đường biên giới dài 76km với Áp-ga-ni-xtan và đang muốn mở rộng cơ hội đầu tư vào quốc gia láng giềng Nam Á này, đặc biệt trong lĩnh vực tài nguyên mỏ. Các nguồn tài nguyên thiên nhiên của Áp-ga-ni-xtan như dầu mỏ, đồng, sắt, vàng, bạc, than đá, đá quí… ước tính trị giá 3.000 tỉ USD. Hồi năm 2011, các tập đoàn dầu mỏ lớn của Trung Quốc đã lên kế hoạch đầu tư khai thác dầu mỏ trên bể A-mu Đa-ri-a được kỳ vọng có thể mang lại lợi nhuận 7 tỉ USD. Tuy nhiên, tất cả đều bị hoãn lại do vấn đề bất ổn an ninh.
Trong khi đó, Áp-ga-ni-xtan chịu đựng chiến tranh tàn phá nên không chỉ hy vọng giành được sự ủng hộ về chính trị của Trung Quốc, mà quan trọng hơn cả là sự viện trợ về kinh tế. Kế hoạch thúc đẩy dự án “vành đai kinh tế con đường tơ lụa” của Trung Quốc sẽ giúp Áp-ga-ni-xtan xây dựng một loạt cơ sở hạ tầng và các đầu tư khác, giúp nước này phục hồi nền kinh tế, kiềm chế các nhóm vũ trang nổi dậy.
Do sự hiện diện của Mỹ và NATO, vai trò chính trị của Trung Quốc ở Áp-ga-ni-xtan bị hạn chế rất nhiều. Sau khi NATO rút quân khỏi Áp-ga-ni-xtan, chuyến thăm Trung Quốc của Tổng thống A-sơ-ráp Ga-ni chắc chắn mở ra con đường để Trung Quốc tham gia vào tiến trình ổn định chính trị xã hội của Áp-ga-ni-xtan. Một Áp-ga-ni-xtan ổn định sẽ là lá chắn ngăn chặn chủ nghĩa ly khai, chủ nghĩa khủng bố xâm nhập từ bên ngoài vào Trung Quốc.
 |
| Tổng thống A-sơ-ráp Ga-ni (bên trái) và Chủ tịch Tập Cận Bình trong cuộc gặp ngày 28-10 ở Bắc Kinh (ảnh: Reuters) |
Trong khuôn khổ chuyến thăm, Tổng thống A-sơ-ráp Ga-ni đã hội đàm với Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình. Tại cuộc gặp, Chủ tịch Trung Quốc cho biết Bắc Kinh cam kết hỗ trợ chính quyền Ca-bun trong nỗ lực theo đuổi hòa giải dân tộc, tìm kiếm độc lập, hòa bình và toàn vẹn lãnh thổ của Áp-ga-ni-xtan. Ông Tập Cận Bình đề xuất hai nước cần thúc đẩy trao đổi, hợp tác giữa hai chính phủ, các cơ quan lập pháp và đảng chính trị, tăng cường trao đổi thông tin lẫn nhau về các vấn đề cùng quan tâm.
Về phần mình, Tổng thống A-sơ-ráp Ga-ni bày tỏ sẵn sàng hợp tác với Trung Quốc trong các lĩnh vực như khai thác khoáng sản, dầu mỏ và phát triển cơ sở hạ tầng, đồng thời nhấn mạnh Áp-ga-ni-xtan hoan nghênh các doanh nghiệp Trung Quốc tới đầu tư tại quốc gia Nam Á này. Ngoài ra, tân Tổng thống Áp-ga-ni-xtan khẳng định sẵn sàng hỗ trợ Trung Quốc trong cuộc chiến chống khủng bố và các thế lực cực đoan, không cho phép lãnh thổ Áp-ga-ni-xtan được sử dụng vào các hoạt động chống phá Trung Quốc.
Sau cuộc hội đàm giữa Tổng thống A-sơ-ráp Ga-ni và Chủ tịch Tập Cận Bình, hai bên đã ra tuyên bố chung với những cam kết thúc đẩy quan hệ đối tác hợp tác chiến lược song phương. Cụ thể, trong năm 2014, Trung Quốc sẽ cung cấp khoản viện trợ trị giá 81,8 triệu USD cho Chính phủ Áp-ga-ni-xtan và khoảng 245 triệu USD trong 3 năm (2015-2017). Ngoài ra, Trung Quốc sẽ đào tạo 3.000 chuyên viên Áp-ga-ni-xtan trên nhiều lĩnh vực trong vòng 5 năm tới.
Theo giới phân tích, Trung Quốc có chung đường biên giới dài 76km với Áp-ga-ni-xtan và đang muốn mở rộng cơ hội đầu tư vào quốc gia láng giềng Nam Á này, đặc biệt trong lĩnh vực tài nguyên mỏ. Các nguồn tài nguyên thiên nhiên của Áp-ga-ni-xtan như dầu mỏ, đồng, sắt, vàng, bạc, than đá, đá quí… ước tính trị giá 3.000 tỉ USD. Hồi năm 2011, các tập đoàn dầu mỏ lớn của Trung Quốc đã lên kế hoạch đầu tư khai thác dầu mỏ trên bể A-mu Đa-ri-a được kỳ vọng có thể mang lại lợi nhuận 7 tỉ USD. Tuy nhiên, tất cả đều bị hoãn lại do vấn đề bất ổn an ninh.
Trong khi đó, Áp-ga-ni-xtan chịu đựng chiến tranh tàn phá nên không chỉ hy vọng giành được sự ủng hộ về chính trị của Trung Quốc, mà quan trọng hơn cả là sự viện trợ về kinh tế. Kế hoạch thúc đẩy dự án “vành đai kinh tế con đường tơ lụa” của Trung Quốc sẽ giúp Áp-ga-ni-xtan xây dựng một loạt cơ sở hạ tầng và các đầu tư khác, giúp nước này phục hồi nền kinh tế, kiềm chế các nhóm vũ trang nổi dậy.
Do sự hiện diện của Mỹ và NATO, vai trò chính trị của Trung Quốc ở Áp-ga-ni-xtan bị hạn chế rất nhiều. Sau khi NATO rút quân khỏi Áp-ga-ni-xtan, chuyến thăm Trung Quốc của Tổng thống A-sơ-ráp Ga-ni chắc chắn mở ra con đường để Trung Quốc tham gia vào tiến trình ổn định chính trị xã hội của Áp-ga-ni-xtan. Một Áp-ga-ni-xtan ổn định sẽ là lá chắn ngăn chặn chủ nghĩa ly khai, chủ nghĩa khủng bố xâm nhập từ bên ngoài vào Trung Quốc.
