Khuôn khổ hợp tác toàn diện, năng động và hiệu quả

Tại Diễn đàn Đông Á lần thứ 20 (EAF-20) do Việt Nam chủ trì tổ chức tại thành phố Nha Trang, tỉnh Khánh Hòa vừa qua, 10 quốc gia thành viên ASEAN cùng các đối tác Đông Bắc Á là Trung Quốc, Nhật Bản, Hàn Quốc đã đạt được nhiều bước tiến quan trọng, khơi dậy những kỳ vọng cho khu vực. Điều này được thể hiện phần nào ngay từ chủ đề của diễn đàn là “Kỷ niệm 25 năm hợp tác ASEAN+3: Cùng phục hồi, cùng lớn mạnh hướng tới phát triển bao trùm, đồng đều và bền vững tại Đông Á”.

Diễn đàn EAF-20 quy tụ nhiều quan chức cao cấp và chuyên gia hàng đầu của các nước ASEAN+3. Diễn đàn đã nêu bật nhiều vấn đề quan trọng trong các phiên thảo luận với chương trình nghị sự chính xoay quanh các chủ đề, gồm: Hợp tác ASEAN+3 trong hành trình 25 năm vì hòa bình, an ninh và thịnh vượng tại Đông Á; Nâng cao năng lực y tế quốc gia và khu vực nhằm tăng cường khả năng chống chịu tốt hơn trước các tình huống y tế công cộng khẩn cấp trong tương lai ở Đông Á; Tăng cường hợp tác kinh tế và tài chính nhằm phục hồi và tăng trưởng bền vững ở Đông Á; Hợp tác ASEAN+3 trong 25 năm tiếp theo, hướng tới phát triển bao trùm, đồng đều và bền vững ở Đông Á.

Trong các phiên thảo luận, giới chuyên gia đánh giá, kết quả của diễn đàn có ý nghĩa vô cùng quan trọng và sẽ là cơ sở nghiên cứu, đề xuất khuyến nghị lãnh đạo cấp cao của ASEAN+3 về những định hướng và biện pháp cụ thể nhằm tăng cường và làm sâu sắc hơn nữa tiến trình hợp tác ASEAN+3 trong giai đoạn phát triển mới, qua đó, đóng góp tích cực và hiệu quả hơn nữa cho hòa bình, ổn định, hợp tác và phát triển thịnh vượng và bền vững tại Đông Á.

Đề cao EAF-20 diễn ra nhân dịp kỷ niệm 25 năm thành lập ASEAN+3, Đại sứ Vũ Hồ - Quyền Trưởng quan chức cao cấp (SOM) ASEAN của Việt Nam cho biết, Việt Nam trông đợi diễn đàn sẽ đề xuất những khuyến nghị về phương hướng và biện pháp đẩy mạnh hơn nữa hợp tác ASEAN+3 trong giai đoạn tiếp theo, tiếp nối truyền thống đoàn kết ứng phó các thách thức trong khu vực. Cùng với đó là phát huy tiềm năng và thế mạnh bảo đảm ổn định kinh tế, tài chính và phòng chống dịch bệnh trong những năm qua. Diễn đàn này cũng là cơ hội quý báu để các bên mở rộng hợp tác, góp phần đẩy nhanh quá trình phục hồi khu vực và các tiểu vùng, hướng tới phát triển xanh và bền vững.

Cùng chung nguyện vọng tăng cường hợp tác vì mục tiêu cùng phục hồi, cùng lớn mạnh, Thứ trưởng Ngoại giao, Trưởng SOM Hàn Quốc Choi Youngsam bày tỏ mong muốn tiếp tục phối hợp chặt chẽ với ASEAN, Trung Quốc và Nhật Bản để đẩy mạnh hơn nữa hợp tác ASEAN+3. Thứ trưởng Ngoại giao Hàn Quốc cho rằng, trong việc đẩy mạnh hợp tác cần chú trọng ưu tiên hợp tác thương mại, ổn định tài chính, hỗ trợ doanh nghiệp vừa và nhỏ, nâng cao năng lực tự cường y tế, chuyển đổi số, ứng phó biến đổi khí hậu, thúc đẩy phát triển đồng đều, bền vững.

Đòn bẩy phục hồi và tăng trưởng bao trùm

Tại diễn đàn, Đại sứ Thôi Thiên Khải - Trưởng đoàn Trung Quốc khẳng định, nước này luôn coi trọng và cam kết thúc đẩy khuôn khổ ASEAN+3, bởi đây chính là động lực tăng trưởng ở khu vực Đông Á. Đại sứ Thôi Thiên Khải cũng đề nghị các quốc gia tiếp tục phát huy tinh thần đoàn kết, hợp tác cùng có lợi, tin cậy lẫn nhau, chú trọng hợp tác thực chất, hiệu quả, đồng thời nhấn mạnh cần chung tay nỗ lực duy trì môi trường hòa bình, ổn định, tạo thuận lợi cho phục hồi và phát triển, tiếp tục mở rộng hợp tác bao trùm, thúc đẩy chủ nghĩa đa phương, tự do hóa thương mại và đẩy mạnh ứng dụng đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, chuyển đổi xanh. Nhân dịp này, Đại sứ Thôi Thiên Khải thông báo, Trung Quốc sẽ đăng cai tổ chức Diễn đàn EAF-21 trong năm 2023.

Về phần mình, Đại sứ Nhật Bản tại ASEAN Kiya Masahiko, Trưởng đoàn Nhật Bản đề cao vai trò trung tâm của ASEAN. Nhật Bản sẽ ủng hộ và tiếp tục phối hợp với ASEAN cùng các nước Đông Bắc Á đẩy mạnh hợp tác, ứng phó các thách thức chung, đóng góp tích cực cho hòa bình, ổn định và thịnh vượng tại khu vực. Nêu bật một nội dung quan trọng, Đại sứ Kiya Masahiko đề nghị các bên tập trung hợp tác tại các lĩnh vực ưu tiên được nêu trong Tài liệu quan điểm của ASEAN về Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương (AOIP). Đặc biệt là hợp tác biển, kết nối, phát triển cơ sở hạ tầng chất lượng cao, giao lưu nhân dân, y tế công cộng, phát triển nông nghiệp bền vững, bảo đảm an ninh lương thực, hỗ trợ ứng phó biến đổi khí hậu, thực hiện các mục tiêu phát triển bền vững (SDGs).

Về phía ASEAN, Phó Tổng Thư ký ASEAN Trần Đức Bình đề nghị, ASEAN, Trung Quốc, Nhật Bản và Hàn Quốc cần phối hợp củng cố và phát huy hơn nữa vai trò của các cơ chế hợp tác trong khuôn khổ ASEAN+3. Điều này sẽ đóng góp hiệu quả vào duy trì hòa bình và ổn định khu vực, thúc đẩy hợp tác kinh tế, thương mại và tài chính làm đòn bẩy nâng cao năng lực phục hồi và tăng trưởng bao trùm, hướng tới phát triển bền vững, đồng thời ưu tiên củng cố năng lực y tế khu vực, nhất là trong nghiên cứu, phát triển và sản xuất vaccine ngừa Covid-19.

Giới chuyên gia quốc tế nhìn nhận, ASEAN+3 được bắt đầu từ năm 1997 và đến nay đã trở thành một trong những khuôn khổ hợp tác toàn diện, năng động và hiệu quả nhất của ASEAN. Trong hành trình 25 năm qua, ASEAN+3 đã có nhiều đóng góp tích cực cho hòa bình, an ninh và phát triển ở Đông Á. Trên thực tế, năm 2021, kim ngạch thương mại giữa ASEAN với Trung Quốc, Nhật Bản và Hàn Quốc đạt 1.098 tỷ USD, tăng 25,1% so với cùng kỳ năm 2020. Tổng vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) từ các đối tác đạt 32,65 tỷ USD, chiếm 25,4% lượng FDI vào ASEAN. Ủng hộ định hướng chung của lãnh đạo các bên, giới chuyên gia cho rằng, trong bối cảnh thế giới nhiều biến động hiện nay, ASEAN+3 cần đi đầu, kiên định với chủ nghĩa đa phương, tự do hóa thương mại, mở cửa cho tất cả mọi cơ hội, kết nối ở mọi khía cạnh và cân bằng về mọi lĩnh vực.

Thanh Trúc