Ảnh hưởng của việc xây đập thủy điện đã làm sạt lở nghiêm trọng ở Cà Mau. Ảnh Lê Khoa

Tại diễn đàn, nhiều ý kiến đại diện cho người dân 3 nước Việt Nam, Thái Lan và Cam-pu-chia đều cho rằng, sau khi một số đập thủy điện được xây dựng tại thượng nguồn thì ở hạ nguồn đã có những biến đổi làm ảnh hưởng đến đời sống, sinh kế của họ.

Theo ý kiến của đại diện tổ chức Mạng lưới thủy sản Cam-pu-chia, người dân Cam-pu-chia dùng 60% nguồn thực phẩm, trong đó có thủy sản, chủ yếu được cung cấp từ sông Mê Kông. Tuy nhiên, từ khi một số đập thủy điện được xây dựng, đã có sự thay đổi như nguồn cá tự nhiên và lượng nước giảm, gây ảnh hưởng đến cuộc sống, sản xuất nông nghiệp và sạt lở bờ sông.

Còn đại diện đến từ Thái Lan cho rằng, sau khi nhiều đập ở Trung Quốc được xây dựng thì dòng chảy không bình thường như trước, vào mùa khô mực nước thấp, bất lợi cho sản xuất, lượng cá khan hiếm. Nay nếu xây thêm đập, nhiều loài cá, nguồn cá sụt giảm nghiêm trọng sẽ ảnh hưởng đến sinh kế người dân Thái Lan.

Đồng quan điểm với các nước Cam-pu-chia, Thái Lan, nhiều ý kiến người dân khu vực đồng bằng Sông Cửu Long cũng cho rằng, mấy năm nay, có sự thay đổi rõ rệt của dòng sông. Đó là vào mùa nước nổi nhưng lũ thấp, thậm chí năm nay, gần như không có lũ nên lượng nước đổ về khu vực ít, làm giảm lượng phù sa, gây sạt lở, mất đất rừng ven biển. Hiện tượng xâm nhập mặn ở một số nơi đã xuất hiện.

Bên cạnh đó, lượng cá đã giảm trên 80%, trong đó có hàng chục loài cá quý hiếm hầu như không còn. Nguồn cá nước ngọt, nước lợ và cả đánh bắt ngoài biển đều sụt giảm nhiều. Người dân đều lo lắng về việc nếu xây thêm đập thủy điện ở thượng nguồn sông Mê Kông sẽ ảnh hưởng rất lớn đến thế hệ tương lai mai sau.

Trước thực trạng trên, tại diễn đàn, đã có hàng trăm lượt ý kiến của người dân 3 nước bày tỏ quan ngại, lo lắng về những tác hại từ xây đập thủy điện mà cộng đồng phải đối mặt, ảnh hưởng đến biến đổi khí hậu. Đã đến lúc chính phủ các nước cần lắng nghe dân nói và tôn trọng quyền quyết định về tương lai của dòng sông cũng như tương lai cư dân trong khu vực.

Theo thống kê của đại diện cho cộng đồng dân cư khu vực sông Mê Kông, tính đến thời điểm này, đã tập hợp được hơn 8.000 chữ ký có đầy đủ họ tên của người dân 3 nước và các tổ chức, cá nhân có liên quan quan tâm đến dòng sông Mê Kông kiến nghị dừng xây đập thủy điện trên sông Mê Kông để gửi đến chính phủ các nước trong khu vực.