Tổng thống Nga Pu-tin và Thủ tướng Đức Méc-ken: Đến lúc cần tái khởi động quan hệ Nga-EU?

Theo báo chí Ca-na-đa, một số tướng lĩnh Ca-na-đa cho rằng tình hình kinh tế khó khăn do giá dầu thấp và các lệnh trừng phạt không tạo ra bất ổn lớn đối với Nga mà ngược lại, còn có thể dẫn đến tình trạng Mát-xcơ-va áp dụng chính sách "bên miệng hố chiến tranh" nguy hiểm hơn. Nga hiện nắm trong tay rất nhiều loại vũ khí nguy hiểm và cũng đang tăng cường khả năng răn đe hạt nhân.

Do đó, đối đầu với Nga bằng sức mạnh quân sự là rất khó khăn. Lãnh đạo nước Nga vẫn duy trì quan điểm cứng rắn nhằm bảo vệ các lợi ích quốc gia, bất chấp sức ép từ các lệnh trừng phạt của phương Tây và tình hình kinh tế khó khăn. Giới chuyên gia cho rằng, việc tiếp tục gây sức ép và bất ổn hơn nữa đối với Nga là ít tác dụng, bởi sự bất ổn lớn hơn không có lợi cho bất kỳ quốc gia nào.

Trong bối cảnh đó, mối quan hệ giữa Nga và Liên minh châu Âu (EU) đang có nhiều dấu hiệu tan băng, khi giới chức một loạt quốc gia châu Âu những ngày qua liên tiếp lên tiếng muốn dỡ bỏ cấm vận với Nga, đặc biệt là Bộ trưởng Nông nghiệp Đức hy vọng Nga sẽ giảm nhẹ các biện pháp trả đũa đối với nông sản xuất khẩu của Đức.

Nút thắt cuối cùng trong việc nối lại quan hệ xem ra đã dần dần được tháo gỡ. Tại cuộc họp giữa 4 Ngoại trưởng Nga, Pháp, Đức và U-crai-na ở Béc-lin (Đức) mới đây, các bên đã sơ bộ nhất trí chấm dứt xung đột ở U-crai-na theo thỏa thuận Min-xcơ, giữ nguyên hiện trạng và tái thiết miền Đông U-crai-na.

Hiện tại, Nga bắt đầu quay lại vũ đài quốc tế với vai trò và vị thế của một nước lớn. Trước thềm cuộc gặp ở Béc-lin, Ngoại trưởng Nga Xéc-gây La-vrốp cho rằng châu Âu đang đối diện với nhiều thách thức nguy hiểm và là một cường quốc trong khu vực, Nga nhận thấy mình phải có trách nhiệm.

Ông khẳng định, các vụ tấn công ở Pháp đã nêu bật sự cần thiết của việc khôi phục mối quan hệ hợp tác chống khủng bố giữa Mát-xcơ-va và phương Tây, vốn bị đình chỉ hồi năm ngoái trong bối cảnh leo thang căng thẳng liên quan tới U-crai-na. Ông cũng bác bỏ luận điệu cho rằng Nga phải thay đổi lập trường về U-crai-na thì sự hợp tác chống khủng bố với phương Tây mới được nối lại, đồng thời nhấn mạnh mối quan hệ này sẽ có lợi cho hòa bình thế giới.

Trước đây, truyền thông phương Tây từng lên án Nga không hoàn thành sứ mệnh của nước lớn, khi từ chối lời mời của Oa-sinh-tơn tham gia liên minh chống tổ chức Nhà nước Hồi giáo (IS) tự xưng do Mỹ đứng đầu. Nhưng giờ đây, với việc chủ động hối thúc phương Tây hợp tác chống khủng bố sau loạt vụ xả súng và bắt cóc con tin ở Pháp, Nga một lần nữa khẳng định, họ không quan tâm đến các cuộc chiến được Mỹ gắn mác chống khủng bố, mà chỉ quan tâm đến an ninh, lợi ích của quốc gia mình. Và hiện tại, an ninh của Nga bị ảnh hưởng bởi châu Âu đang bị khủng bố đe dọa.

Về phần EU, vấn đề đau đầu với Brúc-xen lúc này là những thiệt hại về kinh tế do các biện pháp trừng phạt Nga liên quan đến hồ sơ U-crai-na và chủ nghĩa khủng bố cực đoan. Ngoại trưởng Anh Phi-líp Ham-mân đã thừa nhận "vụ khủng bố vào tòa soạn Sác-li Hép-đô ở Pa-ri (Pháp) là hệ quả của cuộc xung đột giữa phương Tây và IS", đồng thời cho rằng những vụ khủng bố như vậy sẽ lặp lại ở bất cứ đâu trên lãnh thổ châu Âu, hay bất kỳ quốc gia nào đang tham gia liên minh chống IS.

Khi Mỹ phát động cuộc chiến chống IS hồi tháng 9-2014, không ít ý kiến cho rằng phương Tây sẽ phải hứng chịu đòn trả đũa từ các nhóm khủng bố cực đoan. Dường như lời cảnh báo này đang xảy ra với châu Âu, trong khi họ lại không thể mong đợi nhiều vào sự giúp đỡ từ anh bạn đồng minh ở bên kia Đại Tây Dương. Nước Mỹ còn đang bận giải quyết các vấn đề nội tại của họ: Mâu thuẫn giữa Chính phủ và Quốc hội về một loạt quyết sách, thất nghiệp, phân biệt chủng tộc, bạo loạn đường phố.

Thậm chí mới tuần trước, trong một động thái được cho là để tiết kiệm ngân sách, Oa-sinh-tơn đã tuyên bố cùng lúc rút quân khỏi 15 căn cứ quân sự trên đất châu Âu trong bối cảnh các đồng minh của họ đang phải đối mặt với hiểm họa an ninh cao do khủng bố. Trong khi đó, Tổng Thư kí NATO Giên Xtôn-ten-bớc đã kêu gọi Nga nên là một đồng minh trong cuộc chiến chống khủng bố.

Điều này cho thấy châu Âu cần Nga, cần ảnh hưởng của Nga ở Xy-ri và cả Trung Đông để giải quyết chính vấn đề an ninh của họ. Và giờ là lúc để Nga trở lại.