Biên phòng - Cục Chăn nuôi, Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn (NN-PTNT) ước tính mỗi năm, nước ta nhập 100.000 tấn gà thải loại của Trung Quốc. Hiện tại, tình hình nhập lậu gia cầm, sản phẩm động vật (SPĐV) qua biên giới vẫn diễn biến rất phức tạp, đặc biệt nghiêm trọng nhất là ở Quảng Ninh và Lạng Sơn.
Theo ước tính của Cục Chăn nuôi, Bộ NN-PTNT, lượng gà thải nhập lậu qua biên giới tỉnh Quảng Ninh thời kỳ cao điểm có thể lên đến 100-200 tấn/ngày. Gà nhập lậu được đưa vào nội địa chủ yếu là qua các tỉnh biên giới: Cao Bằng, Lào Cai, Lạng Sơn, Quảng Ninh. Ông Đoàn Duy Ái, Chi cục trưởng Chi cục Thú y Quảng Ninh bức xúc cho biết: “Có những thời điểm, gà lậu được vận chuyển công khai trên đường phố Hạ Long. Chúng tôi xác định rất rõ vị trí tập kết hàng nhưng vẫn không xử lý được. Thực tế là mỗi khi có sự chỉ đạo của cấp trên thì việc nhập lậu giảm đi rất nhiều. Sau đó đâu vẫn vào đấy”.
Tương tự như Quảng Ninh, lượng gà thải loại nhập lậu qua cửa khẩu Lạng Sơn ngày cao điểm có thể lên tới 100 tấn/ngày. Theo ông Nguyễn Đức Trọng, Phó Cục trưởng Cục Chăn nuôi, Bộ NN-PTNT, ước tính bình quân, mỗi năm có thể nhập lậu 70.000-100.000 tấn gà đẻ thải loại vào Việt Nam. Về con giống, ước tính mỗi năm nhập lậu vào nước ta khoảng 15-30 triệu con giống thương phẩm các loại.
Ông Trọng khẳng định, động vật nhập lậu qua biên giới không được kiểm dịch là nguy cơ lây lan các bệnh truyền nhiễm, nhất là bệnh cúm gia cầm. Từ năm 2003, nhiều xét nghiệm đã cho thấy, nhiều mẫu vi-rút cúm gia cầm ở Việt Nam tương đồng với các mẫu vi-rút cúm gia cầm của Trung Quốc.
Ngoài ra, việc nhập lậu còn ảnh hưởng tiêu cực tới ngành chăn nuôi trong nước. Nếu không kiểm soát được tình trạng nhập lậu, ngành chăn nuôi nước ta không thể phát triển được, người chăn nuôi sẽ vô cùng khó khăn. Việt Nam là một nước nông nghiệp đáp ứng đủ nhu cầu thực phẩm nhưng lại có nguy cơ sẽ trở thành nước nhập khẩu thịt. Đặc biệt, việc sử dụng gà thải loại ảnh hưởng nghiêm trọng tới sức khỏe của người tiêu dùng, thậm chí về lâu dài ảnh hưởng tới sự phát triển giống nòi của người Việt Nam.
Chưa làm hết trách nhiệm
Có một thực tế là các ngành chức năng biết rất rõ phương thức, thủ đoạn hoạt động của các đối tượng nhập lậu gia cầm, thậm chí biết rõ có bao nhiêu chủ hàng, biển số phương tiện vận chuyển, địa điểm tập kết hàng, tuy nhiên, việc ngặn chặn vẫn không có hiệu quả. Tình trạng gia cầm nhập lậu vẫn tiếp diễn và bùng phát mạnh. Đi tìm nguyên nhân của tình trạng này, nhiều địa phương vẫn cho rằng, do lực lượng mỏng, chế tài xử phạt nhẹ, trong khi đối tượng buôn lậu có đủ mánh khóe, thủ đoạn tinh vi.
| Thứ trưởng Bộ NN-PTNT Diệp Kỉnh Tần phân tích: “Gà thải loại đa số là gà đẻ không còn đẻ trứng được nữa. Trước khi thải loại, chủ trại thường dùng các loại thuốc kích thích để khai thác hết khả năng đẻ trứng của gà, khiến cho con gà không còn chất dinh dưỡng nữa. Trong khi đó, lượng tồn dư các loại thuốc kháng sinh, chất kích thích trong con gà còn rất lớn. Khi con người sử dụng sẽ bị ảnh hưởng đến sức khỏe”. |
Tuy nhiên, Thứ trưởng Diệp Kỉnh Tần cho rằng, nguyên nhân chủ yếu nhất vẫn là do chủ quan. Ông khẳng định: “Cán bộ thực thi công vụ phòng chống nạn buôn bán, nhập lậu gia cầm chưa làm hết trách nhiệm. Cách làm hiện nay không hiệu quả và sẽ không bao giờ giải quyết được. Không thể rải quân đi bắt hết được cửu vạn.
Để chống buôn lậu mấu chốt là phải đánh bắt được đầu nậu. Kinh nghiệm ở Quảng Trị và Quảng Nam cho thấy tập trung chống đầu nậu đã giải quyết được dứt điểm vấn đề nhập lậu gia súc ở 2 tỉnh này. Vấn đề đặt ra là trách nhiệm của ngành, của cơ quan chức năng và trách nhiệm của từng cá nhân đến đâu”.
Thứ trưởng Diệp Kinh Tần đề nghị: “Lãnh đạo ngành nông nghiệp các địa phương phải nhìn lại mình, nếu thấy cán bộ cấp dưới làm chưa tốt, chưa hết trách nhiệm, thậm chí bao che cho buôn lậu thì phải mạnh dạn thay đổi, chuyển công tác. Từng cấp một phải tự rà soát, chấn chỉnh lại mình. Nếu không làm được thì hãy xin từ chức chứ không thể để tình trạng hỗn độn như thế này được. Đơn vị nào yếu kém phải chịu trách nhiệm, không để tình trạng chung chung như hiện nay”.
