Người dân ở huyện Cu-ri-gram của Băng-la-đét được lựa chọn quyền công dân của mình từ ngày 1-8. Ảnh: ucanews.com

Theo thỏa thuận được ký kết giữa Chính phủ hai nước, những thửa đất sẽ được trao đổi gồm 111 phần lãnh thổ bị tách rời của Băng-la-đét và 51 phần lãnh thổ bị tách rời của Ấn Độ trên biên giới giữa Băng-la-đét và huyện Cu-sơ Bê-ha, thuộc bang Tây Ben-gan của Ấn Độ.

Với thỏa thuận này, hai nước đã đơn giản hóa vấn đề chủ quyền của 4.000km đường biên, đồng thời hơn 50.000 người dân sống trong các vùng đất này, trước đây sống hoàn toàn cách ly với quốc gia sở tại, giờ đây chính thức có quốc tịch. Họ được tự do chọn quốc tịch cũng như quốc gia họ muốn sống. Anh A-lam-gia Hu-xên, một người dân Băng-la-đét sống ở khu vực biên giới, cho biết: "Bây giờ, chúng tôi sẽ có chứng minh thư nhân dân, thẻ căn cước...

Chúng tôi cảm thấy rất hạnh phúc. Chúng tôi sẽ có quốc tịch sau nhiều năm. Chúng tôi ăn mừng vì điều này". Còn ông Moi-nun Ha, người Ấn Độ đang sinh sống trên lãnh thổ của Băng-la-đét, cho biết: "Tôi chưa từng mơ một ngày có thể được lựa chọn quyền công dân cho chính mình. Cuối cùng, chúng tôi cũng được nếm trải cảm giác tự do sau 68 năm".

Theo kết quả do chính quyền huyện Cu-ri-gram của Băng-la-đét công bố, không có cư dân nào sống ở thửa đất của Băng-la-đét trong lãnh thổ Ấn Độ lựa chọn quốc tịch Băng-la-đét, trong khi 979 người từ thửa đất của Ấn Độ sống trong lãnh thổ Băng-la-đét đã nhận mình là công dân Ấn Độ. "Công tác chuyển dịch của những công dân mới về phía Ấn Độ sẽ được hoàn thành vào tháng 10 năm nay", Bộ Ngoại giao Ấn Độ cho biết.

Để người dân hai nước có được niềm vui này phải kể đến chuyến thăm lịch sử tới Băng-la-đét của Thủ tướng Ấn Độ Na-ren-đra Mô-đi đầu tháng 6 vừa qua. Trong chuyến thăm này, Thủ tướng Ấn Độ Na-ren-đra Mô-đi và người đồng cấp Băng-la-đét Sê-khơ Ha-xi-na Oa-gít đã chứng kiến lễ ký Hiệp định Phân định biên giới trên bộ, chấm dứt nhiều năm đàm phán bế tắc. Đây được đánh giá là thỏa thuận lịch sử tạo hành lang pháp lý giải quyết vấn đề gai góc trong quan hệ song phương.

Ngược dòng lịch sử, trước năm 1947, Băng-la-đét là một phần lãnh thổ của tiểu lục địa Ấn Độ (Đông Ben-gan). Sau năm 1947, Băng-la-đét trở thành một bộ phận của Pa-ki-xtan (Đông Pa-ki-xtan).  Năm 1971, Băng-la-đét tách ra độc lập, trở thành quốc gia trẻ nhất Nam Á.

Kể từ năm 1971 đến nay, tranh chấp chủ quyền lãnh thổ luôn là "cái gai" trong quan hệ Ấn Độ - Băng-la-đét, đặc biệt là khu vực chồng lấn phức tạp ở khu vực biên giới hai nước. Với tình trạng phức tạp này, việc quản lý dân cư và biên giới hầu như rất khó khăn. Tại một số vùng đất thuộc khu vực biên giới này, người nông dân phải đi qua biên giới để có thể đến được khu vực canh tác của mình hằng ngày. Tại một số khu vực biên giới giữa hai nước, lính Biên phòng của mỗi bên thường xuyên kiểm tra giấy thông hành của họ. Tội phạm thường chọn khu vực này để lẩn trốn.

Để giải quyết vấn đề trên, tháng 9-2011, Thủ tướng 2 nước Ấn Độ và Băng-la-đét đã nhất trí ký một Hiệp định về Phân định biên giới trao đổi những khu vực chồng chéo để giảm sự phức tạp trong quản lý biên giới giữa hai nước. Tuy nhiên, Hiệp định này chỉ được Quốc hội Ấn Độ thông qua hồi tháng 5 vừa qua, trước khi nó được ký kết trong chuyến thăm Băng-la-đét của Thủ tướng Mô-đi.

Như vậy, sau khi giải quyết tranh chấp trên biển năm 2014, việc Ấn Độ và Băng-la-đét đổi đất, đổi dân trên đất liền lần này đã chấm dứt nhiều năm đàm phán về chủ quyền lãnh thổ, lãnh hải giữa hai nước bị bế tắc, đồng thời cho phép Niu Đê-li và Đắc-ca tập trung vào các vấn đề quan trọng hơn như thúc đẩy kinh tế, tạo ra môi trường an ninh ổn định trong khu vực và trên thế giới.