Thiếu úy Võ Trí Dũng và gia đình kết nghĩa A Uy.

Chúng tôi cùng Thượng úy Dân ghé thăm gia đình A Long. Cậu bé A Hiếu lễ phép cúi chào và sà vào lòng bác Dân. Vợ chồng A Long, Y Đơn trao đổi với Dân cách gieo trồng, chăm sóc các loại cây nông nghiệp và những kinh nghiệm trong lao động sản xuất. Họ trao đổi về thửa đất đầu làng bây giờ nên trồng loại cây gì cho hợp lý. Nếu tôi và các chiến sỹ đội công tác địa bàn không cắt ngang câu chuyện giữa gia đình A Long và Dân, họ vẫn còn tiếp tục trao đổi với nhau về kinh nghiệm làm ăn. A Long cho biết: "Anh Dân giúp em rất nhiều trong cuộc sống. Đặc biệt, từ ngày làm vườn rau tại nhà, gia đình em không phải mua rau. Đến nay, hai gốc mướp và một gốc bí bảo đảm đủ rau ăn hàng ngày của gia đình". Vừa nói, A Long vừa dẫn chúng tôi đi thăm vườn rau, nơi giàn mướp và giàn bí trĩu quả.

Trao đổi với tôi về mục đích thực hiện mô hình, Thiếu tá Trần Văn Nga, Chính trị viên phó đồn BP Ya Book cho biết: "Thời gian gần đây, được sự quan tâm đặc biệt của Đảng và Nhà nước, cuộc sống của bà con dân tộc thiểu số đã từng bước ổn định và phát triển. Tuy nhiên, một số gia đình vẫn còn gặp rất nhiều khó khăn, mức thu nhập không đủ bảo đảm cho đời sống hàng ngày. Xuất phát từ thực tế trên, đồn BP Ya Book đã xây dựng mô hình kết nghĩa giúp cán bộ, chiến sỹ của đội công tác địa bàn "sát dân" hơn. Ngoài việc giúp dân trong lao động sản xuất, cán bộ, chiến sỹ của đội kịp thời nắm bắt tâm tư, nguyện vọng của bà con, từ đó tạo điều kiện thuận lợi hơn để đội công tác địa bàn hoàn thành nhiệm vụ.

Nói về cách thức để tiến hành "lễ kết nghĩa", anh Nga cho biết: Bước đầu, đồn BP Ya Book đã bàn bạc với lãnh đạo xã về mục đích, yêu cầu và nội dung kết nghĩa; phối hợp với lãnh đạo địa phương đến từng thôn, làng khảo sát về đời sống những hộ gia đình thực sự khó khăn; mở hội nghị triển khai kế hoạch kết nghĩa, thành phần gồm lãnh đạo đồn BP và các tổ chức ở địa phương cùng các gia đình đã được khảo sát.

Đến nay, đã có bảy cán bộ, chiến sỹ kết nghĩa với bảy gia đình khó khăn nhất ở xã Rờ Kơi. Ngoài Nguyễn Phú Dân còn có Trần Hải Thanh kết nghĩa với ông A Dới ở thôn Rờ Kơi; Nguyễn Thành Nhân kết nghĩa với ông A Gôn ở thôn Khúc Loong; Ngô Đăng Khoa kết nghĩa với chị Y Nhal ở thôn Gia Xiêng; Võ Trí Dũng kết nghĩa với ông A Uy ở thôn Đắc Đe; Brao Nhân kết nghĩa với A Cường ở thôn Đắc Đe.

Ngoài việc hỗ trợ, giúp đỡ các gia đình kết nghĩa mọi mặt trong cuộc sống, cán bộ, chiến sỹ đồn BP còn hướng dẫn họ cách làm ăn; "cầm tay chỉ việc" giúp đỡ họ về phương pháp trồng lúa nước và các loại cây công nghiệp. Các chiến sỹ này đã phối hợp với các gia đình xây dựng một vườn rau sạch khoảng 50m2 để bà con trong thôn học tập; tham mưu cho các hộ gia đình làm các thủ tục vay vốn để phát triển sản xuất, chăn nuôi. Đặc biệt, 6/7 gia đình này đã tiết kiệm được một số tiền để làm nhà. Nhờ sự giúp đỡ của Bộ chỉ huy BĐBP Kon Tum và UBMTTQ Việt Nam tỉnh, họ đã được đầu tư xây dựng nhà theo chương trình "Mái ấm cho người nghèo nơi biên giới, hải đảo". Riêng gia đình A Long đã tiết kiệm được 20 triệu đồng góp thêm vào xây dựng nhà kiên cố.

Chia sẻ với tôi, A Uy (người kết nghĩa với Võ Trí Dũng) ở thôn Đắc Đe cho biết: "Từ ngày kết nghĩa đến nay, Dũng giúp gia đình mình nhiều lắm. Dũng chỉ cho mình kế hoạch sản xuất, chăn nuôi; hướng dẫn cho mình kỹ thuật trồng trọt, chỉ cho mình trồng các loại cây phù hợp với đất đai. Đối với mấy đứa con mình, Dũng tặng chúng nhiều sách vở, bánh kẹo, quần áo; chỉ bảo mấy đứa học hành. Hai đứa con mình học giỏi hơn năm ngoái. Mình ít tuổi hơn nên gọi Dũng là anh, coi Dũng là người trong gia đình mình."

Nói về nghi thức tổ chức một buổi "lễ kết nghĩa" theo phong tục địa phương, Thiếu úy Võ Trí Dũng cho biết: "Về phía bộ đội biên phòng, có sự hiện diện của chỉ huy đồn và đội công tác địa bàn. Về phía gia đình được kết nghĩa, có người thân, dòng họ hai bên vợ chồng; lãnh đạo chính quyền địa phương xã, già làng, trưởng thôn. "Lễ vật" gồm một ghè rượu nếp do gia đình tự làm lấy; một con gà trống để chuẩn bị một bữa cơm đoàn kết. Trước khi bước vào buổi lễ, Bí thư chi bộ thôn đứng ra tuyên bố lí do. Già làng là người có uy tín trong làng chấp nhận và nhất trí cho hai người kết nghĩa anh em. Kết thúc buổi lễ, mỗi người uống một ly rượu mừng trước sự chứng kiến của già làng, trưởng thôn và họ hàng. Sau đó, những người có mặt tại buổi lễ cùng uống rượu, chúc mừng".

Dẫn tôi ra thăm vườn rau phía sau nhà, chị Y Nhal (kết nghĩa với Thiếu úy Ngô Đăng Khoa) ở thôn Gia Xiêng vui vẻ: Vườn rau này Khoa giúp mình cuốc đất và kiếm cây về rào đấy. Nó chỉ cho mình cách làm giàn bầu bí, cách trồng các loại rau. Hôm trước, mấy đứa con mình ốm đau, Khoa mua đường sữa đến cho nó. Nhà mình nuôi được nhiều gà, mình bắt cho Khoa một con về làm thịt nhưng nó không chịu lấy; nó bảo đem bán lấy tiền cho con ăn học. Mình cảm ơn Khoa rất nhiều”.

Trung tá Lê Minh Chính, Chủ nhiệm Chính trị BĐBP Kon Tum cho biết: "Mô hình cán bộ biên phòng kết nghĩa với dân là mô hình mới, được BCH BĐBP Kon Tum triển khai xây dựng nhằm thực hiện có hiệu quả các Nghị quyết, Kế hoạch của Đảng ủy, Bộ Tư lệnh BĐBP và BCH BĐBP Kon Tum về lãnh đạo, triển khai các mô hình giúp dân phát triển kinh tế-xã hội, củng cố cơ sở chính trị, giữ vững an ninh quốc phòng trên địa bàn, xây dựng và củng cố niềm tin, tinh thần đoàn kết quân dân, xây dựng nền biên phòng toàn dân vững mạnh trên khu vực biên giới. Sau hơn một năm thực hiện rất thành công ở xã Rờ Kơi, BCH BĐBP Kon Tum tiếp tục nhân rộng ra các đơn vị ở 10 xã biên giới".

Được chứng kiến việc làm giúp dân của các chiến sỹ biên phòng thuộc đồn BP Ya Book sau khi họ trở thành "những đứa con của bản" trên biên giới Rờ Kơi và những hiệu quả từ mô hình "Cán bộ, chiến sỹ đội công tác kết nghĩa với hộ gia đình có hoàn cảnh khó khăn trên địa bàn", chúng tôi mong rằng mô hình này sẽ được nhân rộng ra nhiều đơn vị biên phòng nói riêng, lực lượng vũ trang trên toàn quốc nói chung để giúp bà con các dân tộc nghèo có điều kiện cải thiện hơn trong cuộc sống.