Sau gần một tuần cắt đứt liên lạc song phương về vấn đề Syria, cuối cùng Nga và Mỹ chấp nhận sẽ ngồi lại với nhau nhằm tìm ra giải pháp hòa bình cho quốc gia Trung Đông này. Theo thỏa thuận mà Nga-Mỹ đạt được ngày 12-10, hai bên sẽ tiến hành hai cuộc họp riêng rẽ, một diễn ra tại Lausanne (Thụy Sĩ) vào ngày 15-10, và tại London (Anh) một ngày sau đó.

Tại cuộc họp ở Thụy Sỹ sẽ có sự tham dự của Ngoại trưởng Mỹ John Kerry và Ngoại trưởng Nga Sergei Lavrov cùng những người đồng cấp Thổ Nhĩ Kỳ và các nước vùng Vịnh, trong đó có Thổ Nhĩ Kỳ, Saudi Arabia và Qatar. Tuy nhiên, cả Moskva và Washington đều không xác nhận Iran cũng nhận được lời mời này. Còn tại London, Ngoại trưởng Mỹ nhiều khả năng sẽ có cuộc gặp với những người đồng cấp châu Âu là Anh, Pháp và Đức.

Tuyên bố của Bộ Ngoại giao Mỹ cho hay, cả hai cuộc gặp sẽ tập trung vào "một cách tiếp cận đa phương nhằm giải quyết cuộc khủng hoảng ở Syria, bao gồm giảm thiểu bạo lực một cách bền vững và nối lại cứu trợ hàng cứu trợ nhân đạo".

Trong khi đó, Ngoại trưởng Lavrov bày tỏ hi vọng các cuộc gặp diễn ra vào cuối tuần này có thể giúp "tạo ra một cuộc đối thoại nghiêm túc" dựa trên thỏa thuận Nga-Mỹ mới đỗ vỡ gần đây, chứ không phải "một cuộc tranh luận khác theo kiểu Đại hội đồng Liên hợp quốc".

Cả hai cuộc cuộc gặp trên diễn ra trong bối cảnh Syria đang rơi vào tình trạng bạo lực tồi tệ nhất trong 5 năm qua. Ngày 12-10, nhiều vụ không kích dữ dội đã xảy ra tại khu vực do quân nổi dậy kiểm soát ở thành phố Aleppo của Syria, khiến 25 người thiệt mạng, trong đó có 15 người ở một khu chợ tại quận Fardous. Liên hợp quốc đã cảnh báo một thảm kịch nhân đạo đang diễn ra tại đây, khẳng định những khu vực do lực lượng đối lập kiểm soát ở thành phố này có thể bị hủy diệt hoàn toàn vào cuối năm nay.

Quan hệ giữa Nga và Mỹ xấu đi sau khi thỏa thuận ngừng bắn ở Syria được nhất trí hồi tháng 9 vừa qua bị đổ vỡ. Washington rút khỏi cuộc đàm phán về Syria và cáo buộc những cuộc không kích của Nga nhằm hỗ trợ Tổng thống Syria Bashar al-Assad đã đánh trúng các bệnh viện và các mục tiêu dân sự khác tại vùng Đông Aleppo do phe nổi dậy kiểm soát. Mới đây nhất, ngày 7-10, Chính phủ Mỹ chính thức cáo buộc Nga tấn công các trang mạng chính trị ở Mỹ, trong đó có website và mạng thư điện tử của các tổ chức đảng của đảng Dân chủ, đồng thời cho rằng Moskva tìm cách can thiệp vào tiến trình bầu cử Tổng thống Mỹ. Ngay sau đó, Bộ Ngoại giao Nga ra tuyên bố khẳng định cáo buộc này của Mỹ không có bất cứ bằng chứng nào và là âm mưu của Washington nhằm kích động "tư tưởng bài Nga chưa từng thấy". 

Căng thẳng giữa Nga và Mỹ đã khiến Ngoại trưởng Đức Frank-Walter Steinmeier cũng phải lên tiếng cảnh báo rằng sự căng thẳng ngày càng gia tăng giữa hai cường quốc hiện nay đang dẫn tới một tình thế thậm chí còn nguy hiểm hơn thời Chiến tranh Lạnh. Vì thế, cộng đồng quốc tế thở phào nhẹ nhõm khi hay tin Nga-Mỹ đồng sáng kiến tổ chức hai cuộc họp ở Lausanne và London vào cuối tuần này. Chẳng ai muốn thấy hai “ông lớn” Nga-Mỹ suốt ngày hục hặc khi mà những quốc gia như Syria, Ukraine vẫn đang trong tình trạng chiến tranh căng thẳng. Chỉ có ngồi lại với nhau, đặt lợi ích chung lên hàng đầu thì khi đó mới có thể tìm đến được một giải pháp toàn diện cho hòa bình ở Trung Đông.

Phương Châu