Biên phòng - Những ngày áp Tết Bính Thân, nhiều trẻ em ở bản biên giới Nậm Tột, xã Tri Lễ, huyện Quế Phong, Nghệ An vẫn đang phải chịu cảnh co ro trong giá lạnh vì thiếu áo ấm. Khi các bạn cùng trang lứa khắp nơi với quần áo mới ấm áp đang háo hức chuẩn bị đón những món quà từ gia đình, người thân, thì trẻ em ở bản biên giới Nậm Tột khó lòng được đón năm mới trong sự no đủ.
Theo chân đoàn từ thiện trong chương trình "Áo ấm đến trường 2015" do báo Kinh doanh và Pháp luật tổ chức, chúng tôi cùng nhóm nghệ sĩ và Việt kiều tại Mỹ đã đến trao gần 100 suất quà gồm: Quần áo ấm, tất chân và ủng đi học, trị giá gần 20 triệu đồng cho học sinh Tiểu học điểm trường Nậm Tột.
Nơi đoàn chúng tôi đến cách trung tâm xã khoảng hơn 35km đường rừng, nằm cheo leo bên sườn núi Phà Cà Tún cao hơn 2.000m so với mặt nước biển. Bản Nậm Tột là một trong 11 bản người Mông của xã biên giới Tri Lễ, huyện Quế Phong. Để đến được bản, đoàn chúng tôi phải xuất phát từ TP Vinh trước một ngày và nghỉ lại qua đêm tại Đồn BP Tri Lễ.
Tại đây, chúng tôi được Trung tá Nguyễn Xuân Lâm, Đồn trưởng Đồn BP Tri Lễ đón tiếp và cho biết: "Trước đây, người dân Nậm Tột sống chủ yếu dựa vào rừng và nương rẫy, thiếu đói, ốm đau bệnh tật quanh năm. Nhiều gia đình còn nghe theo lời kẻ xấu đã bán nhà, bỏ bản kéo nhau phiêu bạt sang Lào sinh sống nuôi ảo vọng làm giàu trên miền đất hứa. Nhưng rồi cuộc sống trên đất Lào còn khó khăn hơn, thêm đó, bà con người Mông ở lại bản được cán bộ Đồn BP Tri Lễ dạy cách canh tác lúa nước, đời sống khá lên nhiều nên bà con lại kéo nhau về bản cũ".
Nậm Tột mới được gây dựng lại vào năm 2008, hiện tại, bản có 38 hộ dân với 269 nhân khẩu, 100% là hộ nghèo và có đến 30/38 hộ thuộc diện đặc biệt khó khăn, hằng năm có hai tháng thiếu đói. Nậm Tột còn được mệnh danh là vùng đất "năm không": Không điện, không đường, không chợ, không trạm y tế, không nước sạch. Tỷ lệ học sinh ở đây bỏ học giữa chừng ngày càng đông với nhiều lý do như nghèo đói, đường sá đi lại khó khăn và đặc biệt là nạn tảo hôn, có em mới chỉ 13-14 tuổi nhưng đã tay bồng tay bế.
Sáng sớm hôm sau, theo xe anh Vi Văn Hải, Đội trưởng Đội Trinh sát, Đồn BP Tri Lễ cùng các thầy cô giáo chạy trước dẫn đường, vượt qua những đoạn đường lầy lội rồi những con dốc dựng đứng và những khúc cua lạnh người, đoàn chúng tôi cũng vào đến bản. Điểm trường nằm chót vót trên khoảnh đất bằng của một ngọn núi, đứng ở đây có thể nhìn bao quát toàn bản Nậm Tột.
Với tổng số 49 học sinh cho cả năm khối cấp tiểu học, điểm trường Nậm Tột có hai dãy phòng học lợp bằng gỗ sa mu rách nát, cũ kỹ, hư hỏng nhiều, gió lùa tứ bề, không một nếp cửa che chắn. Vào ngày mùa đông lạnh giá nhưng các em ăn mặc phong phanh như thể trời đang giữa nắng hè, áo quần chắp vá nhàu nhĩ bẩn thỉu không phân biệt được màu gì. Quanh năm các em chỉ có mỗi bộ quần áo mặc trên người, dép thì em có em không, thiếu thốn đủ bề.
Thầy giáo Lữ Văn Sơn, giáo viên điểm trường Nậm Tột trăn trở nói với chúng tôi: Con đường đến với cái chữ của các em học sinh nơi đây vốn đã khó khăn, vất vả, nhưng những ngày gió mùa đến cùng cái rét như cắt da cắt thịt của vùng cao như mấy hôm nay càng trở nên gian nan hơn, có những em phải bỏ học ở nhà ngồi sưởi ấm bên bếp lửa suốt cả ngày vì lạnh giá. Gian nan là thế, vất vả là thế, nhưng điểm chung của các em học sinh Nậm Tột là ánh mắt khát khao được đến lớp, được học hành để đến với cuộc sống ấm no.
Để động viên chia sẻ những khó khăn, vất vả, chung sức nâng bước các em học sinh bản Nậm Tột đến trường, báo Kinh doanh và Pháp luật cùng bạn đọc trao tặng mỗi em một suất quà gồm: Quần áo ấm, ủng, tất, kèm theo bánh kẹo. Ngoài ra, đoàn từ thiện còn tặng thêm những bộ quần áo ấm và tất chân cho toàn bộ các cháu nhỏ sắp đến trường.
Nhìn con cháu trong bản xúng xính trong bộ quần áo mới, ủng mới, Trưởng bản Lý Bá Dờ xúc động cho biết, trước đây cũng có đoàn vào bản tặng quà, nhưng đây là lần đầu tiên được tặng đồ mới, vậy là mùa đông năm nay các cháu yên tâm đến lớp, không phải co ro ở nhà ngồi sưởi bên bếp lửa, dân bản cảm ơn đoàn lắm. Đoàn cũng đã có những món quà ý nghĩa dành tặng các thầy giáo của điểm trường, đó là 8 chiếc chăn để động viên các thầy đang chịu biết bao thiệt thòi cắm bản dạy từng chữ cho con trẻ nơi đây.
Tạm biệt dân bản và các em học sinh với những cái bắt tay thật chặt, chúng tôi lên đường trở ra trung tâm xã. Trong tâm trí của mỗi người trong đoàn vẫn còn in đậm hình ảnh các em trần truồng chụm đầu ngồi bên bếp lửa đang đốt vội, hay những bàn tay mân mê tấm áo mới, ánh mắt vui sướng, nụ cười rạng rỡ của dân bản cũng như học sinh khi được nhận những món quà đầy tình nghĩa của các thành viên trong đoàn.
Không ai bảo ai, lòng thầm nhủ rằng những gì mang đến cho các em còn quá ít, nhưng những vùng đất khó khăn trên dải biên cương thì quá nhiều. Mọi người trong đoàn thầm quyết tâm sẽ thực hiện nhiều hơn nữa những nhịp cầu nhân ái, mang "Áo ấm đến trường" chia sẻ khó khăn, đồng hành cùng các em học trò nghèo vùng cao đến trường.
Thái Quảng - Danh Việt
