Đàn dê của Đồn BPCK A Đớt nhiều khi trở thành món quà hữu nghị.

Cho đi...

Trụ sở Trạm Công an Tà Vàng, thuộc Công an tỉnh Sê Kông, Lào nằm sát cặp cửa khẩu Tà Vàng - A Đớt. Trạm trưởng là Trung úy Chăn Đi, một người đàn ông da nâu, cao ráo và đặc biệt nói tiếng Việt rất giỏi. Anh bảo, trước khi đến đây công tác, anh và mọi người đều không học tiếng Việt, nhưng ở cửa khẩu gần với người Việt, lại thường xuyên giao lưu, trao đổi công tác với cán bộ, chiến sĩ đồn BP đối diện, người nọ dạy người kia nên hầu hết có thể nói và viết được tiếng Việt.

Trạm trưởng Chăn Đi mới nhận công tác được hơn 1 tháng, nhưng anh đã kịp làm quen với nhiều cán bộ, chiến sĩ Đồn BPCK A Đớt, BĐBP Thừa Thiên Huế. Câu chuyện rẽ hướng khi khoảng sân của Trạm xuất hiện 2 con dê trắng, Trung úy Chăn Đi bảo, Đồn BPCK A Đớt tặng trạm 2 con dê này từ năm ngoái. Các anh đang hi vọng năm Mùi này, nó sẽ sinh đàn. Trạm ít người nên không có người đi chăn, may thay, hàng ngày, Binh nhất Nguyễn Khắc Ly phụ trách chăn đàn dê của Đồn BPCK A Đớt cũng chăn thả đàn dê của đơn vị gần đấy nên dê của Trạm nhập đàn cũ, đến khi chiều về mới tách đàn.

Cách Trạm Công an Tà Vàng không xa là Đại đội bảo vệ biên giới 531 thuộc Bộ Chỉ huy Quân sự tỉnh Sê Kông. Tháng 7-2014, Đại đội bảo vệ biên giới 531 kết nghĩa với Đồn BPCK A Đớt. Bên cạnh các hoạt động phối hợp, tăng cường công tác bảo vệ chủ quyền, an ninh biên giới, hai bên đã ra quân xây dựng công trình đoàn kết bằng việc phát quang 5ha trồng cây lương thực. Mới đây, Đồn BPCK A Đớt đã tặng Đại đội 531 một đôi dê giống.

Món quà "biết kêu" này khiến ai cũng thích thú và đóng sẵn cho chúng một chiếc chuồng thật rộng, đẹp với mong muốn chúng sẽ sớm sinh nở "con cháu" đàn đàn lũ lũ... Lúc cao hứng, rảnh rỗi, mọi người lại tính chuyện xa xôi, nào là cặp dê sinh đàn, có thể tặng lại cho bà con trong bản Ka Lô, là nguồn quỹ cho đơn vị vì còn rất nhiều khó khăn, từ nguồn quỹ này có thể mua sắm trang bị thêm cho đơn vị nhiều thứ. Rồi như chợt nhận ra mình hơi "quá đà", tất cả lại cười sảng khoái.

…Và nhận lại

Hai bản La Lay (huyện Đắk Rông, tỉnh Quảng Trị) và bản La Lay (huyện Sa Muồi, tỉnh Sa-la-van, Lào) trước đây là một bản nằm trên dãy Trường Sơn hùng vĩ. Những người đàn ông Pa Kô cùng nhau ra chiến trường đánh đuổi giặc Mỹ, phụ nữ, trẻ con và người già lên rừng trỉa lúa, trồng bắp để thanh niên cõng ra chiến trường cho bộ đội ăn no đánh giặc. Hòa bình, hai Nhà nước Việt Nam, Lào tiến hành hoạch định biên giới, câu chuyện của bản La Lay tựa thể Lạc Long Quân và Âu Cơ, người về Việt Nam lập bản, người di cư sang Lào dựng bản mới, nhưng cùng lấy chung một tên La Lay.

Binh nhất Nguyễn Khắc Ly luôn dành sự chăm sóc tốt nhất cho đàn dê do mình phụ trách. Ảnh: Trúc Hà

Tuy mang hai quốc tịch ở hai quốc gia khác nhau, nhưng tấm lòng của người Pa Kô ở hai bản vẫn luôn hướng về nhau cả trong khó khăn, hoạn nạn hay lúc no ấm. Như hầu hết trên tuyến biên giới Việt - Lào, những bản làng của người Việt Nam dù còn gặp nhiều khó khăn nhưng vẫn khá giả hơn các bản giáp biên của Lào. Và sự sẻ chia cũng bắt nguồn từ đấy.

Đã thành lệ, mỗi khi bản La Lay, Việt Nam nhận được hàng hỗ trợ của Nhà nước đều bớt lại cho bản La Lay, Lào một phần. Chỉ tính riêng năm 2014, bản La Lay, Việt Nam đã giúp bạn 8 tạ gạo, 2 tạ muối, 200 bộ quần áo cùng hàng ngàn cây giống gồm sắn, chuối, tràm để phát triển kinh tế và phủ xanh đồi núi trọc. Nhưng không vì thế mà những người La Lay, Lào chỉ biết nhận mà không biết cho.

Do đặc thù của tự nhiên, đàn trâu, bò, đặc biệt là đàn dê của bản La Lay, Lào rất phát triển. Và món quà của La Lay, Lào được cho đi đúng địa chỉ cần nhận. Ông Côn Ngõa, Côn Thể, nhà cũng chẳng khá giả gì, nhưng biết ông Hồ Văn Hưm và Hồ Văn Dêng bên bản La Lay, Việt Nam khó khăn đã không ngại ngần tách 5 con, từ đàn dê nhà mình để làm quà với lời nhắn "Nuôi thật tốt để sau này có thể giúp đỡ người khác". Ông Côn Thanh (La Lay, Lào) lại tặng dê cho ông Hồ Văn Thủy (La Lay, Việt Nam), bởi vì suốt những năm qua, Trưởng thôn Hồ Văn Thủy cứ ngược xuôi đi lại để giúp đỡ bà con La Lay, Lào.

Đối với những gia đình khó khăn, một con dê giá vài triệu đồng có thể mua gạo để ăn nửa năm hoặc đủ sắm những vật dụng trong gia đình còn thiếu, nhưng tấm lòng của người La Lay (Lào), La Lay (Việt Nam), những chú dê được cho đi hay nhận lại, lại không được tính bằng giá trị vật chất. Với họ, những con dê này chỉ đơn giản là món quà hữu nghị, quà đoàn kết của người La Lay dành cho nhau.