Tang vật một vụ đánh cá bằng xung điện bị Đồn BP Lạch Kèn thu giữ. Ảnh: Lê Đồng

Thời gian qua, tình trạng đánh bắt thủy hải sản bằng giã cào, thuốc nổ, xung điện tại vùng biển gần bờ huyện Nghi Xuân rộ lên, làm cho môi trường sống của các loài thủy sản bị ảnh hưởng nghiêm trọng, dần cạn kiệt. Việc đánh bắt các loại thủy hải sản của bà con địa phương ở các xã Xuân Yên, Xuân Phổ, huyện Nghi Xuân không còn dễ dàng và thuận lợi như trước. Những mẻ lưới không có cá đã xuất hiện thường xuyên trong những lần đi biển của nhiều ngư dân nơi đây. Cuộc sống của hàng trăm hộ ngư dân trở nên khó khăn hơn trước, đó là chưa kể việc các đối tượng đánh bắt bằng giã cào, thuốc nổ, xung điện sẵn sàng tấn công và phá hủy ngư cụ của bà con mỗi khi họ phản ứng.

Theo nhiều ngư dân ở xã Xuân Yên, tình hình vi phạm của các tàu hành nghề lưới kéo nói chung và giã cào, xung điện nói riêng diễn biến khá phức tạp. Các thuyền đánh bắt bằng gĩa cào, xung điện thường hoạt động vào đêm tối, lợi dụng lúc vắng lực lượng chức năng kiểm tra, các thuyền này vào gần bờ hoạt động vừa tận diệt nguồn lợi thủy sản, vừa cào mất ngư lưới cụ của ngư dân, sau đó tìm đủ mọi cách chạy trốn, khi gặp lực lượng chức năng thì chống trả quyết liệt.

Theo báo cáo của Đồn BP Lạch Kèn, BĐBP Hà Tĩnh, từ đầu năm 2015 đến nay, trên địa bàn đơn vị quản lý đã xảy ra 7 vụ/12 phương tiện, 3 vụ/3 phương tiện dùng kích điện đánh bắt hải sản, 1 vụ/1 phương tiện vận chuyển trái phép 6,6kg pháo nổ và nhiều tang vật có liên quan.

Trung tá Nguyễn Xuân Hải, Đồn trưởng Đồn BP Lạch Kèn cho biết: "Tình trạng các tàu giã cào, tàu dùng xung điện, thuốc nổ đánh bắt lén lút ven bờ biển huyện Nghi Xuân đã gây ra nhiều phức tạp trên địa bàn đơn vị quản lý. Để giải quyết tình trạng này, đơn vị đã tăng cường tuần tra, kiểm soát trên biển, bám sát địa bàn, theo dõi chặt chẽ tình hình vi phạm để có biện pháp xử lý kịp thời; đồng thời phối hợp chặt chẽ với các lực lượng chức năng đẩy mạnh các biện pháp nghiệp vụ để đấu tranh ngăn chặn.

Thực tế cho thấy, các tàu thuyền đánh bắt bằng giã cào, xung điện có nhiều thủ đoạn để đối phó với lực lượng chức năng nên rất khó phát hiện, xử lý. Ban ngày, các tàu này neo đậu ngoài khơi để tránh sự kiểm soát của lực lượng chức năng, tối đến mới vào gần bờ thả lưới rồi chuyển toàn bộ hải sản đánh bắt được vào đất liền trong đêm. Hình thức đánh bắt của họ không chỉ hủy hoại nguồn lợi thủy sản khiến cho ngư dân làm ăn ven bờ thiệt hại nặng nề, mà còn gây ra tình trạng mất ngư lưới cụ, xô xát lẫn nhau, làm mất an ninh trật tự trên vùng biển".

Thông thường, các tàu giã cào thường đi từng đôi, đây là những tàu công suất trên 20 mã lực. Trên tàu có lưới giã, thường được gọi là lưới kéo, lưới cào, đây là loại ngư cụ dùng sức của tàu thuyền di chuyển trên biển để đánh bắt hải sản. Lưới kéo có dạng một túi hình nón thon dần về phía sau, được kéo bằng dây thừng hoặc dây cáp, khi hoạt động sẽ cào tận diệt các loài hải sản gần bờ và ngư lưới cụ của ngư dân. Những tàu giã cào chỉ được phép đánh bắt xa bờ (ngoài 9 hải lý tính từ điểm đánh bắt tới vùng gần bờ).

Để ngăn chặn nạn đánh bắt hải sản bằng giã cào, thuốc nổ, xung điện, Đồn BP Lạch Kèn đã tăng cường kiểm tra, kiểm soát, đẩy mạnh tuyên truyền cho ngư dân nêu cao ý thức trách nhiệm trong việc bảo vệ nguồn lợi thủy sản, tích cực cùng với lực lượng chức năng ngăn chặn và xử lý nghiêm những trường hợp đánh bắt bằng giã cào, thuốc nổ, xung điện.

Ngoài ra, Đồn BP Lạch Kèn còn thường xuyên phối hợp với các lực lượng vận động thành lập các "Tổ ngư dân tự quản", "Tổ ngư dân đoàn kết", nhằm liên kết ngư dân góp vốn đóng tàu, thuyền lớn, mua sắm ngư cụ mới; hỗ trợ nhau phòng, chống tai nạn; vận động, giám sát, ngăn chặn những tàu thuyền sử dụng thuốc nổ đánh bắt hải sản theo kiểu "tận diệt". Bên cạnh đó, Đồn BP Lạch Kèn còn kết hợp với các tổ chức đoàn, hội, lực lượng chức năng ở xã, phường tăng cường vận động ngư dân, nhất là ngư dân ở các địa phương lân cận nói không với khai thác thủy hải sản bằng cách hủy diệt.

Có thể nói rằng, việc các tàu đánh bắt bằng hình thức giã cào, thuốc nổ, xung điện bất chấp pháp luật, hoành hành trên nhiều vùng biển gần bờ của các tỉnh miền Trung, trong đó có Hà Tĩnh đã để lại hậu quả nghiêm trọng làm cho nguồn lợi thủy sản bị hủy diệt, ngư dân thiệt hại nặng nề khi ngư lưới cụ bị phá hoại... Hơn lúc nào hết, ngư dân đang trông chờ sự vào cuộc quyết liệt từ các cơ quan chức năng để sớm giải quyết triệt để kiểu đánh bắt hải sản "tận diệt" này.