Biên phòng - Sau 2 năm thực hiện Đề án kiểm soát dân số các vùng biển, đảo và ven biển (Đề án 52) tại 28 tỉnh, thành trên cả nước, ngoài những mô hình, nội dung được hướng dẫn từ Trung ương, nhiều địa phương đã nỗ lực sáng tạo nên nhiều cách truyền thông, vận động hay, phù hợp với “đặc tính” địa bàn. Phóng viên báo Biên phòng lược ghi một số cách làm hiệu quả tại 4 tỉnh: Thanh Hóa, Nghệ An, Thừa Thiên - Huế, Phú Yên.
Hiện nay, Thanh Hóa đang thí điểm xây dựng mô hình “Cung cấp, đáp ứng dịch vụ chăm sóc sức khỏe bà mẹ, trẻ em/KHHGĐ cho khu công nghiệp” tại khu công nghiệp Lễ Môn và khu kinh tế Nghi Sơn – Ông Lê Minh Quang, Thư ký Đề án 52 Chi cục DS-KHHGĐ tỉnh Thanh Hóa cho biết.
Bên cạnh đó, tỉnh Thanh Hóa đang triển khai mô hình tư vấn, kiểm tra sức khỏe, kiểm tra các yếu tố có nguy cơ cao tại 5 xã ven biển của huyện Quảng Xương. Đây là một mô hình mới nhưng rất hiệu quả. Ngành Dân số - Y tế đã phối hợp cùng đoàn xã, tư pháp xã thí điểm lập danh sách 25 cặp nam nữ chuẩn bị kết hôn hiện sinh sống tại vùng có nguy cơ cao, hoặc gia đình đã có người mắc bệnh để được tư vấn và kiểm tra sức khỏe trước khi kết hôn (như kiểm tra HIV, viêm gan B, yếu tố Rh...), để từ đó phát hiện tư, vấn và lập danh sách theo dõi.
Tại Nghệ An, một hoạt động được đánh giá rất có hiệu quả trong công tác truyền thông của đề án là Chi cục DS-KHHGĐ tỉnh đã phối hợp với Tỉnh đoàn, Sở Giáo dục và Đào tạo tổ chức cuộc thi tìm hiểu về kiến thức chăm sóc SKSS cho vị thành niên, thanh niên trong các trường PTTH của các huyện, thành, thị ven biển theo hình thức như cuộc thi “Rung chuông vàng”. Cuộc thi đã được diễn ra ở cấp trường, cấp huyện và chung kết cấp tỉnh. Mỗi cuộc thi có 100 thí sinh tham gia và hàng ngàn lượt học sinh, thanh niên trên địa bàn tham dự cổ vũ. Bà Nguyễn Thị Hồng Hoa, Chi cục trưởng Chi cục DS-KHHGĐ tỉnh cho biết: Thông qua hoạt động này, các học sinh trong độ tuổi vị thành niên, thanh niên có điều kiện tìm hiểu sâu các kiến thức cơ bản về SKSS, các kiến thức về phòng tránh mang thai ngoài ý muốn và các bệnh lây truyền qua đường tình dục, trong đó có HIV/AIDS. Các hoạt động giao lưu văn hóa, văn nghệ với chủ đề “Công dân biển, sức khỏe biển”, “Những người con của biển”, “Công dân biển hưởng ứng Đề án 52”... thực sự là những sinh hoạt bổ ích có tính tuyên truyền cao và được nhân dân hưởng ứng tích cực.
Năm 2011, Ban quản lý Đề án 52 tỉnh Thừa Thiên - Huế đã phối hợp với trường Đại học Y Dược Huế đào tạo siêu âm tổng quát và chuyên ngành sản phụ khoa cho các bác sĩ tuyến tỉnh, đội chăm sóc SKSS của Trung tâm Y tế các huyện, thị xã, thành phố (với 23 cán bộ được đào tạo). Bên cạnh đó, Chi cục DS - KHHGĐ tỉnh đã phối hợp với các trạm xá quân dân y tiến hành 150 lượt cung cấp dịch vụ chăm sóc bà mẹ trẻ em/KHHGĐ.
Các đội tuyên truyền DS - KHHGĐ đã tiến hành gần 100 buổi truyền thông tư vấn tại các điểm như cảng cá, chợ cá, nơi cập bến của cư dân khi đi đánh bắt thủy sản trở về và tại gia đình của người dân với các hình thức phong phú như văn nghệ dân gian, tư vấn nhóm nhỏ, phát tờ rơi, chiếu phim... và giúp người dân được tiếp cận thông tin về DS-KHHGĐ, trực tiếp vận động người dân thực hiện KHHGĐ. Ngoài kinh phí Đề án 52, tỉnh Thừa Thiên - Huế cũng đã bổ sung thêm ngân sách địa phương cho hoạt động DS-KHHGĐ tại các vùng biển, đầm phá, vạn đò, cửa sông; triển khai đợt tăng cường truyền thông và cung cấp dịch vụ chăm sóc SKSS/KHHGĐ tại các vùng biển, ven biển và đầm phá; tổ chức các buổi tuyên truyền lồng ghép và cung cấp hơn 30.000 tờ rơi tại các vùng biển, ven biển, đầm phá, vạn đò và cửa sông, thu hút đông đảo các nhóm đối tượng tham gia.
Tại Phú Yên: Qua kết quả tổng hợp sơ bộ của Đoàn nghiên cứu đánh giá về công tác truyền thông dân số vùng biển do Viện Nghiên cứu chiến lược của Bộ Y tế thực hiện tại Phú Yên, người dân vùng biển Phú Yên thích tuyên truyền công tác dân số bằng sân khấu. Do đó, Chi cục DS-KHHGĐ tỉnh đã chỉ đạo Trung tâm DS-KHHGĐ 4 huyện, thị xã, thành phố ven biển phối hợp phòng Văn hóa thông tin huyện, tổ chức các đêm văn nghệ tuyên truyền công tác DS-KHHGĐ đạt kết quả rất cao. Đây cũng là hình thức được Chi cục phối hợp với lực lượng BĐBP truyền thông kết hợp chương trình giao lưu văn nghệ với các tiểu phẩm khá đặc sắc, gây ấn tượng mạnh cho đối tượng tại 3 khu công nghiệp Hòa Hiệp, An Phú và Đông Bắc thị xã Sông Cầu. “Từ trước đến nay, sự phối hợp giữa Chi cục DS-KHHGĐ tỉnh với BĐBP tỉnh về công tác DS-KHHGĐ khá chặt chẽ và ngày càng tốt hơn qua Đề án 52” - Bà Đỗ Thị Như Mai, Phó Chi cục trưởng Chi cục DS-KHHGĐ tỉnh Phú Yên khẳng định. Tháng 4-2010, theo kế hoạch kết hợp quân dân y thực hiện Đề án kiểm soát dân số vùng biển, đảo và ven biển, BĐBP Phú Yên đã triển khai tư vấn và cung cấp dịch vụ chăm sóc sức khỏe, sức khỏe sinh sản cho 300 phụ nữ có chồng độ tuổi sinh đẻ tại 3 xã Hòa Hiệp Nam (huyện Đông Hòa), Xuân Phương (huyện Sông Cầu) và An Ninh Đông (huyện Tuy An).







