Hội nghị Thượng đỉnh G-7 năm nay sẽ thiếu sự có mặt của Tổng thống Nga V.Pu-tin. Ảnh: Reuters

Diễn ra trong bối cảnh thế giới đang phải đối mặt với nhiều thách thức cũ và mới, Hội nghị thượng đỉnh G-7 năm nay đặt trọng tâm bàn thảo nhiều vấn đề như trật tự thế giới đang thay đổi trước sự nổi lên của Trung Quốc, khủng hoảng ở U-crai-na, sự hoành hành của Nhóm Nhà nước Hồi giáo (IS) ở khu vực Trung Đông, chương trình hạt nhân của I-ran, CHDCND Triều Tiên, căn bệnh Ê-bô-la... Bên cạnh đó, hội nghị cũng sẽ đề cập đến các biện pháp đối phó với cả Nga và Trung Quốc.

Sẽ không có gì khó hiểu khi Nga và Trung Quốc lại là chủ đề “nóng” trên bàn nghị sự của hội nghị G-7 lần này. Trong danh sách liệt kê những sự kiện đã đe dọa trật tự thế giới của Thủ tướng Đức An-giê-la Méc-ken công bố ngày 3/6, sự sáp nhâp Crưm vào Nga đứng ở vị trí hàng đầu trước tác động của vi-rút Ê-bô-la với sự phát triển của các nước châu Phi và tình hình ở Trung Đông. Trong khi đó, Tổng thống Mỹ Ba-rắc Ô-ba-ma coi Nga là mối đe dọa lớn thứ hai, sau IS.

Tuy nhiên, không hẳn tất cả các nước trong G-7 đều có chung một giải pháp đối với Nga. Hiện nay, trong các nước G-7 đang có hai luồng ý kiến chính: một là chính sách cứng rắn do Mỹ, Ca-na-đa ủng hộ và hai là tìm kiếm đối thoại do Đức, Pháp, Nhật Bản hậu thuẫn.

Mặc dù xếp Nga là mối đe dọa thứ nhất, song Đức vẫn thừa nhận vai trò của Nga trong việc hỗ trợ giải quyết các cuộc khủng hoảng ở Xy-ri, Y-ê-men và Li-bi, cũng như có tiếng nói quan trọng trong các cuộc đàm phán về chương trình hạt nhân của I-ran. Trong bối cảnh vòng đàm phán cuối cùng giữa I-ran và Nhóm P5+1 (gồm Nga, Trung Quốc, Mỹ, Anh, Pháp và Đức) sắp đến hạn chót vào ngày 30-6, việc gây bất hòa với Nga là điều không nên.

Thực tế, kể từ tháng 4-2014, nhằm trả đũa việc Nga sáp nhập bán đảo Crưm ở miền Đông U-crai-na, Mỹ, Liên minh châu Âu (EU) và Nhật Bản đã đi đầu trong việc phát động chiến dịch trừng phạt kinh tế đối với Nga.

Mỹ mong muốn liên kết chặt chẽ trong G-7 để siết chặt trừng phạt Nga, song sự liên kết đang có nguy cơ rệu rã. Một năm sau khi trừng phạt Nga, nhiều nước trong EU, vốn phụ thuộc tới 30% lượng khí đốt từ Nga và có quan hệ kinh tế mạnh mẽ với Mát-xcơ-va, đã "thấm" những tác động ảnh hưởng từ việc trừng phạt Nga. Kéo dài tình trạng đối đầu với Nga hoàn toàn bất lợi cho nền kinh tế của khu vực châu Âu, vốn èo uột từ sau cuộc khủng hoảng tài chính năm 2008.

Vì lẽ đó, việc các nhà lãnh đạo G-7 không mời Tổng thống Nga V.Pu-tin tham dự hội nghị thượng đỉnh sắp tới tại Ba-va-ri-a đã bị chính giới ở Đức coi đó là một sai lầm.

Một chủ đề khác cũng dự kiến gây nóng hội nghị là vấn đề đối phó với việc Bắc Kinh xây dựng đảo tại Biển Đông.Hội nghị Ngoại trưởng G-7 hồi tháng 4 vừa qua lần đầu tiên đã ra tuyên bố chung phê phán hành vi của Trung Quốc trong việc xây dựng đảo trên Biển Đông. Tuyên bố nhấn mạnh hành vi của Trung Quốc là đơn phương làm thay đổi hiện trạng, gia tăng căng thẳng. Nhật Bản và Mỹ dự kiến sẽ thúc đẩy Hội nghị Thượng đỉnh G-7 ra một tuyên bố mạnh tương tự như tuyên bố cấp Ngoại trưởng vừa qua.

Tuy nhiên, mặc dù hiểu được chủ trương của Nhật Bản và Mỹ, song do khoảng cách địa lý nên mức độ quan tâm tới vấn đề Biển Đông của các nước châu Âu không thật mạnh mẽ. Bên cạnh đó, mối quan hệ kinh tế giữa EU và Trung Quốc rất mạnh nên liên minh này được cho là sẽ tránh chỉ trích gay gắt Bắc Kinh.

Giới phân tích cho rằng, với việc không có tiếng nói chung trong các biện pháp trừng phạt Nga hay phản đối Trung Quốc, nên nhiều khả năng những vấn đề được nêu tại hội nghị thượng đỉnh G7 cuối cùng vẫn chỉ nằm trên giấy mà thôi.
      

Hội nghị G-7 là cuộc họp thường niên của người đứng đầu nhà nước, gồm Mỹ, Anh, Pháp, I-ta-li-a, Nhật Bản, Ca-na-đa và Đức, được tổ chức sau khi loại Nga ra khỏi G-8 vì lý do nước này sáp nhập bán đảo Crưm vào lãnh thổ của mình.