Phát biểu khai mạc phiên họp, Tổng Thư ký LHQ Ban Ki-mun kêu gọi các nhà lãnh đạo trên thế giới phải hành động nhiều hơn những gì họ đang làm vì một thế giới hòa bình và phát triển, đặc biệt là cho khu vực Trung Đông - Bắc Phi.

Đề cập đến tiến trình hòa bình Trung Đông đang bị bế tắc từ nhiều tháng qua, Tổng Thư ký Ban Ki-mun cảnh báo, “cánh cửa cho hòa bình I-xra-en và Pa-le-xtin có thể sắp đóng lại mãi mãi”, vì I-xra-en tiếp tục mở rộng các khu định cư Do Thái tại vùng đất chiếm đóng của Pa-le-xtin. “Giải pháp cho hai Nhà nước I-xra-en, Pa-le-xtin cùng tồn tại là lựa chọn duy nhất. Tuy nhiên, cánh cửa (cho hòa bình Trung Đông) có thể sắp đóng lại mãi mãi”, ông Ban phát biểu trước Đại hội đồng LHQ.

Nói về cuộc xung đột kéo dài 18 tháng qua tại Xy-ri, ông Ban Ki-mun kêu gọi thế giới cần hành động để “chấm dứt tình hình bạo lực và tăng viện vũ khí trang bị cho hai phe tại nước này, tạo một động lực để thúc đẩy càng sớm càng tốt tiến trình chuyển giao quyền lực do chính Xy-ri khởi xướng”. Trong khi đó, Tổng thống Pháp Phrăng-xoa Ô-lăng-đơ lại phê phán tình trạng “tê liệt” của LHQ trước việc đã có gần 30.000 người dân vô tội Xy-ri bị thiệt mạng trong 18 tháng qua ở quốc gia Trung Đông này.

 “Nóng” về chủ quyền biển, đảo

Dù không phải là chủ đề chính trong chương trình nghị sự của kỳ họp Đại hội đồng LHQ, song tranh chấp biển, đảo lại là chủ đề “nóng” của cuộc gặp bên lề giữa Ngoại trưởng các nước Nga - Nhật Bản - Trung Quốc.

Tại cuộc gặp cấp Ngoại trưởng, Nhật Bản và Nga đã nhất trí tổ chức các cuộc đàm phán cấp Thứ trưởng tại Thủ đô Tô-ki-ô vào trung tuần tháng 10 tới, đồng thời, tăng cường các cuộc tham vấn song phương nhằm xúc tiến các cuộc đàm phán về tranh chấp lãnh thổ kéo dài lâu nay đối với quần đảo Nam Cu-rin mà Nhật Bản gọi là Vùng lãnh thổ phương Bắc. Trong lần gặp nhau thứ sáu này, hai Ngoại trưởng còn xác nhận rằng, hai nước sẽ tổ chức một phiên họp Ủy ban Liên Chính phủ Nhật - Nga về các vấn đề thương mại và kinh tế tại Tô-ki-ô vào cuối tháng 11 tới. Ngoài ra, hai ông cũng nhất trí thúc đẩy hợp tác trên lĩnh vực an ninh.

Không gặp thuận lợi như cuộc gặp của Ngoại trưởng Nga - Nhật, cuộc gặp giữa Ngoại trưởng Nhật Bản Côi-chi-rô Ghêm-ba và Ngoại trưởng Trung Quốc Dương Khiết Trì ngày 26-9, thảo luận về tranh chấp chủ quyền đối với quần đảo phía Nhật gọi là Xên-ca-cư, còn phía Trung Quốc gọi là Điếu Ngư diễn ra “rất gay gắt” và cuối cùng không đạt được bước đột phá nào.

Là người đề nghị tổ chức cuộc gặp trên, Ngoại trưởng Ghêm-ba khá bình tĩnh khi kêu gọi Trung Quốc kiềm chế trong bối cảnh tranh chấp quần đảo khiến quan hệ giữa hai cường quốc Nhật - Trung rơi xuống mức thấp nhất trong nhiều năm qua. Trong khi đó, Ngoại trưởng Trung Quốc Dương Khiết Trì tái khẳng định lập trường của Bắc Kinh về chủ quyền “không tranh cãi” với quần đảo Điếu Ngư/Xên-ca-cư; đồng thời, phản đối mạnh mẽ việc Nhật Bản thực thi chính sách “quốc hữu hóa” quần đảo này khi có động thái mua một số đảo. Theo ông Dương Khiết Trì, Nhật Bản cần có hành động cụ thể “sửa sai” và ngừng các động thái vi phạm để quan hệ song phương có thể trở lại bình thường cũng như tiếp tục phát triển.