Kinh tế khá giả, ngày càng có nhiều ngôi nhà khang trang mọc lên ở làng Chăm ấp 4.

Ngày càng khấm khá

Ông Nooru Deen, Trưởng ấp 4 vui vẻ đón tiếp chúng tôi và hào hứng kể về sự đổi thay của cuộc sống đồng bào Chăm ở Xuân Hưng nói chung, làng Chăm ấp 4 nói riêng. Ông tâm sự: "Niềm vui lớn nhất là làng Chăm với 430 hộ, trên 2.100 nhân khẩu, chiếm gần 90% tổng số người Chăm sinh sống trên địa bàn tỉnh Đồng Nai, giờ đây chỉ còn gần 70 hộ nghèo, mức thu nhập bình quân trong làng đạt gần 24 triệu đồng/người/năm. Còn lại đều là hộ khá và "mấp mé" giàu. Những hộ cận nghèo này cũng đều có điều kiện, cơ hội để vươn lên trong thời gian tới...".

Theo Trưởng ấp Nooru Deen, trước đây, cuộc sống của đồng bào Chăm ấp 4 gần như trong tình trạng "tự cung, tự cấp", nhưng đến nay, đồng bào nuôi được con gà, đánh được con cá hay trồng được trái mít thì họ đã nghĩ đến chuyện đem bán kiếm tiền tiết kiệm làm ăn. Có được như ngày hôm nay chính là nhờ sự quan tâm, hỗ trợ của Nhà nước và chính quyền địa phương tạo điều kiện cho đồng bào vay vốn ưu đãi sản xuất. Bên cạnh đó, yếu tố quan trọng là sự thay đổi nhận thức, cần mẫn lao động, nỗ lực vươn lên của chính những con người tại vùng đất này. "Cùng với các chính sách hỗ trợ phát triển nông nghiệp, chính quyền địa phương đặc biệt chú trọng vào công tác đào tạo nghề và giới thiệu việc làm cho con em bà con làng Chăm. Đến nay, ở ấp 4 chúng tôi có trên 70% thanh niên đang làm việc và thu nhập ổn định tại các công ty, xí nghiệp trong và ngoài huyện; số lao động còn lại sản xuất nông nghiệp, gia công hạt điều, hoặc đan lát mây, tre tại nhà..." - Trưởng ấp Nooru Deen vui mừng tiết lộ.

Qua những thông tin mà vị Trưởng ấp cung cấp cùng sự tìm hiểu thực tế, chúng tôi được biết, cây lúa 3 vụ chính là "cứu cánh" của người Chăm tại ấp 4. Cách đây dăm năm, đồng bào Chăm ở đây chỉ biết trồng mì, điều, đánh bắt cá trên lòng hồ, có người thì đi làm thuê, làm mướn để mưu sinh. Cuộc sống khó khăn thực sự được thay đổi cách đây vài ba năm, khi đồng bào bắt đầu chuyển nhiều diện tích trồng điều, mì sang trồng lúa giống mới 3 vụ. Về việc này, chị Biyi, một nông dân khẳng định, từ ngày có hệ thống thủy lợi, cây lúa không còn phụ thuộc vào nước trời. Do sản xuất được 3 vụ trong năm nên đồng bào đã cơ bản lo được lương thực, phần rau màu canh tác thêm như ngô, mì dùng để chăn nuôi gia súc, gia cầm. "Năng suất lúa ở đây chỉ hơn 6 tấn/ha, tuy không bằng các nơi khác, nhưng đồng bào mình vẫn vui vì việc đảm bảo đủ gạo ăn ngày 3 bữa so với trước đây là niềm mơ ước của nhiều người. Cũng do lúa gạo dư dả nên chúng tôi "rảnh tay" nuôi, trồng các loại cây, con khác để cố gắng vươn lên làm giàu. Nếu như trước đây, xe gắn máy được coi là "tài sản quý" của gia đình thì giờ đây, chuyện mua xe máy với các hộ dân là chuyện bình thường ở làng Chăm" - Chị Biyi thổ lộ.

Tiếp tục vươn lên làm giàu

Theo những người già trong làng Chăm ấp 4, làng được thành lập vào những năm 1973, cư dân của làng được quy tụ từ các nơi, như: Tây Ninh, TP Hồ Chí Minh. Cũng như đồng bào Chăm ở các vùng khác, người Chăm ở ấp 4 có bản sắc văn hóa đa dạng và độc đáo, nhiều lễ hội văn hóa đến nay vẫn được bảo tồn. Thông qua việc phục hồi các thiết chế văn hóa cổ truyền, phong trào xây dựng gia đình văn hóa và làng văn hóa đi vào chiều sâu đã giúp người Chăm ở ấp 4 dần thay đổi trong nhận thức đối với vấn đề vệ sinh môi trường, bài trừ hủ tục mê tín dị đoan và tích cực thực hiện nếp sống văn minh trong việc tang, cưới, lễ hội. Trong phong trào thực hiện nếp sống văn hóa mới, đồng bào vẫn còn giữ nhiều nếp đẹp trong sinh hoạt, lễ hội, tục cưới xin. "Mình được lên huyện, lên tỉnh dự họp, giao lưu cùng các dân tộc anh em rất nhiều lần. Chính vì vậy, mình luôn khuyên dạy con cháu phải ham học, lao động giỏi, chung tay cùng chính quyền địa phương trong công tác phát triển kinh tế, xóa đói, giảm nghèo, xây dựng đời sống văn hóa mới" - Già làng Youso, người được ví như "cây đại thụ" của làng Chăm ấp 4 bộc bạch.

Đến nay, hầu hết các hộ gia đình ở làng Chăm ấp 4 đã sắm sửa được phương tiện xe máy đời mới để đi lại.

Cũng theo già Youso, sở dĩ làng Chăm ấp 4 khởi sắc về mọi mặt như ngày hôm nay là do tỉnh Đồng Nai, huyện Xuân Lộc và chính quyền xã Xuân Hưng đã nỗ lực hết sức nhằm giúp đồng bào vươn lên trong cuộc sống mới. Tại ấp 4 đã được đầu tư hàng tỷ đồng để xây dựng các công trình kết cấu hạ tầng như đường giao thông nông thôn, điện lưới quốc gia, trường học, hệ thống nước sạch sinh hoạt... Đặc biệt, những năm qua, nhiều công trình thủy lợi được thực hiện từ Chương trình 135 của Chính phủ và vốn của Trung ương, tỉnh, huyện đầu tư sửa chữa, xây dựng mới đã giúp đồng bào Chăm từ một vụ lúa bấp bênh nay nâng lên 3 vụ lúa ăn chắc trong năm. Nhiều hộ đã chuyển sang phát triển kinh tế vườn, mở rộng trang trại chăn nuôi... Nhờ biết đầu tư đúng hướng, nhiều hộ đạt thu nhập hàng trăm triệu đồng mỗi năm, tạo nên phong trào thi đua sản xuất, chăn nuôi, kinh doanh giỏi sôi nổi trong ấp. Cùng với đó, hệ thống giáo dục, phương tiện, trang bị phục vụ cho việc giảng dạy, học tập, đội ngũ giáo viên ngày càng phát triển về số lượng và chất lượng, nên con em dân tộc Chăm ở ấp 4 đến trường ngày càng tăng. Toàn ấp hiện có 100% trẻ em đến tuổi được đi học. Điều đáng mừng là, trong ấp hiện có gần 20 con em đồng bào đang theo học đại học, cao đẳng và trung cấp nghề. Nhiều em sau khi ra trường về địa phương công tác, như cô giáo giữ trẻ Hap Sgoh, dược tá Mari Yah... Chính họ sẽ là những nhân tố quan trọng, là "cánh tay đắc lực" góp phần đưa quê hương vươn lên nhanh chóng, hòa nhịp cùng sự phát triển của đất nước trên con đường đổi mới.