Biên phòng - "Có tin rồi, nó vô Bệnh viện Đà Nẵng...", bà Cường kêu to cho cả xóm chài nghe. Hàng chục phụ nữ cũng "phụ họa" la to báo tin vui đã tìm được ngư dân mất tích. Nhưng đó chỉ là màn "nói dối" được dựng lên lặp đi, lặp lại hàng trăm lần để cứu người thân của gia đình 2 ngư dân bị nạn trên biển. Một người có vợ mới sinh con 3 ngày, còn người kia có mẹ bị bệnh tim đang ở giai đoạn cuối.
Cuộc điện thoại cuối cùng
Chiều 30-5, khi ánh hoàng hôn sắp tắt, vùng trời ở khu vực các tỉnh Trung bộ xuất hiện nhiều gợn mây trôi nhanh phía đường chân trời. Tại xóm chài nhỏ ở xã Đức Lợi, huyện Mộ Đức, tỉnh Quảng Ngãi, vợ và mẹ của các ngư dân nhìn trời và thoáng nỗi lo về những trận giông lốc trên biển. Làng chài bây giờ chỉ có đàn bà, người già và trẻ con. Đàn ông phần lớn đã rời quê đi khắp nơi để theo nghiệp biển. Làng chài càng trở nên cô độc mỗi khi bầu trời u ám.
Tại ngôi nhà nhỏ ở giữa xóm Kỳ Tân, chị Dương Thị Nước nhìn chiếc lồng chim cu của cậu con trai vẫn ríu rít chơi với chim những lúc rảnh việc. Đó cũng là lúc chị nhận được điện thoại của con trai là ngư dân Nguyễn Văn Việt, từ vùng biển đảo Hòn Mê, tỉnh Thanh Hóa để hỏi thăm mẹ. Việt đang đi bạn trên tàu cá lớn của TP Đà Nẵng nên gia đình cũng yên lòng. Qua điện thoại, giọng cậu con trai 19 tuổi vẫn trong trẻo như một đứa học trò: "Mẹ có khỏe không, mẹ đang làm gì đó...". Chị Nước trả lời con và hỏi ngược lại, vì sao có tiếng hú rất to trong điện thoại, giống như giông gió lớn trên biển.
Và chị có biết đâu rằng, đó lại là cuộc điện thoại cuối cùng giữa hai mẹ con. Việt xin dừng điện thoại để ra boong xúc cá vì cần cẩu đang kéo 5 tấn cá lên boong tàu giữa lúc biển nổi giông. Tàu cá ĐNa 90604 TS của ngư dân Nguyễn Sương, trú tại Nại Hiên Đông, quận Sơn Trà, TP Đà Nẵng có công suất 1.000 mã lực, hành nghề lưới cào cao tốc. Đây là một trong những con tàu lớn nhất của ngư dân Đà Nẵng. Tàu to lướt sóng vững chãi trên biển. Vậy nhưng tai nạn đã xảy ra hết sức bất ngờ.
Trong khi tàu đang kéo giỏ cá từ dưới biển lên đã bất ngờ xoay lật sang phải và úp toàn bộ 15 ngư dân xuống biển. Các ngư dân sống sót kể lại, con tàu không chìm hẳn mà nổi phần đuôi. Một số ngư dân đứng cạnh mé tàu bị hất ra ngoài, còn toàn bộ anh em bị tàu đè xuống. Lúc đó nhiều ngư dân đang mang ủng nên việc bơi lội rất khó khăn.
Tai nạn xảy ra tại vùng biển đảo Hòn Mê, tỉnh Thanh Hóa trong một tình huống rất bất ngờ. Ngư dân Nguyễn Ngọc Vĩnh - đồng hương với Việt là một người to, khỏe, bơi lội rất dẻo dai. Còn Nguyễn Văn Việt mới đi biển được hơn 1 năm nên kinh nghiệm chưa có nhiều. 13 ngư dân thoát được ra khỏi tàu và may mắn được một chiếc tàu ở gần đó đến cứu. Các ngư dân lên được tàu và điểm lại thì thiếu mất 2 ngư dân của Quảng Ngãi. Các ngư dân phỏng đoán, 2 nạn nhân đang bị mắc kẹt dưới con tàu chìm úp trôi lấp lửng trên biển trong đêm đen.
Làng chài tang tóc
Nhiều chục năm trước, làng chài Kỳ Tân, xã Đức Lợi, huyện Mộ Đức là một trong những trung tâm nghề cá của tỉnh Quảng Ngãi và có cuộc sống khá giả. Nhưng rồi ngư dân bắt đầu bỏ tàu từ khi thực hiện dự án đánh bắt xa bờ năm 1997 và bị thua lỗ. Đến thời điểm hiện nay, Đức Lợi là cửa biển duy nhất ở tỉnh Quảng Ngãi trở thành cửa biển chết, số lượng ngư dân teo tóp dần. Một số ngư dân phải rời địa phương đi nơi khác làm nghề biển.
Tin dữ từ ngoài khơi chuyển vào đất liền trong đêm 30-5, khiến làng chài hoảng loạn. Con đường cát dẫn vào thôn Kỳ Tân chìm trong khung cảnh đau buồn. Đàn bà làng chài kéo đến nhà 2 nạn nhân và "cùng nhau nói dối" để bảo vệ tính mạng của 2 người phụ nữ. Khi phóng viên vừa bước vào sân nhà ngư dân Nguyễn Văn Việt, hàng chục phụ nữ đã ùa ra kéo áo và nói thầm vào tai: "Má nó bị bệnh tim ở giai đoạn cuối, nói thiệt là bả chết không có thuốc cứu, vợ nó mới sinh con, nó biết là ngã ra chết". Sau khi "giao kèo" phải nói dối với nhà báo xong, những người phụ nữ lại la to "nhà báo tới đưa tin thằng con còn sống". Mẹ ngư dân Việt bò lê ra cửa nhìn khách và hỏi "nó sống thiệt hông vậy, làm sao mà sống lại được hả!?".
Tại căn nhà nhỏ của ngư dân Nguyễn Ngọc Vĩnh, thông tin về vụ việc lại càng được giữ kín như bưng. Bởi vì, chị Nguyễn Thị Liên - vợ anh Vĩnh mới sinh con đầu lòng được 3 ngày. Cả hai vợ chồng cưới nhau đã lâu và đi chữa bệnh mãi mới sinh được một mụn con trai. Đứa con đỏ hỏn chưa kịp ấm hơi cha thì anh Vĩnh đã mất tích dưới lòng đại dương lạnh lẽo.
Ông Phạm Tiến, cha của chị Liên xót thương con gái sớm lâm cảnh góa bụa nên yêu cầu mọi người giữ thật kín tin dữ. Nhưng rồi linh cảm của người vợ khiến cho chị Liên luôn rơi vào cảm giác bồn chồn, bất an. Chị đọc được tin tàu bị nạn trên điện thoại di động và liên tục hỏi gia đình về vụ việc xảy ra, nhưng đều nhận được lời trấn an "nó không sao hết, đang nằm ở Bệnh viện Đà Nẵng và chỉ bị thương nhẹ ở miệng". Chị điện thoại hỏi thăm khắp nơi và cũng đều nhận được câu trả lời "bình an vô sự, nó đang ở bệnh viện". Để giúp đỡ chị Liên, phía gia đình phải bố trí cho vài phụ nữ trả lời điện thoại với chị và mô tả là đang trực tiếp ở Bệnh viện Đà Nẵng.
Trở về với biển
Trong căn nhà nhỏ của ngư dân Nguyễn Văn Việt, mẹ anh khóc tức tưởi, giơ tay cào cấu lên trời xanh vì nỗi đau đớn tột cùng. Đứa em út của Việt mới 4 tuổi cứ bập bẹ hỏi anh Việt đi biển khi nào trở về? Tai nạn xảy ra quá bất ngờ, khiến người dân ở làng chài Kỳ Tân như đổ sập. Bà con trong làng cho biết, ngư dân Nguyễn Văn Việt còn đang tuổi đi học, nhưng thấy gia cảnh nghèo khó, mẹ bị bệnh tim nên đi biển và được ngư dân Nguyễn Ngọc Vĩnh kèm cặp.
Căn nhà của anh Việt vắng vẻ, nghe rõ tiếng gió xào xạc lay hai cây xoài trước sân. Thỉnh thoảng bầy chim cu nuôi trong lồng gáy lên những hồi buồn bã. Ông Tư, cha anh Việt quyết định thả bầy chim cu xõa cánh bay lên trời cao, cùng người con trai đi về cõi vô định.
Năm đầu tiên đi biển, Việt vui mừng khi tiết kiệm và gửi về nhà cho mẹ được 60 triệu đồng để sửa nhà và chữa bệnh. Đầu mùa biển năm 2016, Việt hứa với mẹ sẽ cố gắng kiếm tiền gửi về cho mẹ vào TP Hồ Chí Minh chữa bệnh tim. Nhưng lời hứa đó mãi mãi không còn thực hiện được. Chị Nước, mẹ của nạn nhân kể về người con trai trong nước mắt, "khi ở nhà thì nó chưa biết nấu nồi cơm. Mỗi khi thò tay mở khóa bình gas thì rụt rè. Vậy nhưng, khi bước lên tàu đi bạn đã nấu ăn ngon lành cho 15 ngư dân".
Đến chiều 3-5, ngư dân đã vớt được thi thể anh Việt tại khu vực đảo Hòn Mê và đưa về quê mai táng. Còn ngư dân Vĩnh thì lực lượng chức năng vẫn đang khẩn trương tìm kiếm và mọi thông tin về số phận ngư dân này vẫn được giấu kín với người vợ đang ôm đứa con đỏ hỏn.
Lê Văn Chương
