Tên lửa đạn đạo xuyên lục địa Yars diễu binh qua Quảng trường Đỏ trong lễ kỷ niệm Ngày Chiến thắng 9/5/2015. Ảnh: AP

Nước Nga vừa tổ chức lễ duyệt binh có quy mô lớn nhất từ trước tới nay tại Quảng trường Đỏ để kỷ niệm 70 năm chiến thắng trong Cuộc chiến tranh Vệ quốc vĩ đại. Theo chuyên gia nghiên cứu hàng đầu An-đrây I-va-nốp của Viện Nghiên cứu Quốc tế thuộc trường MGIMO, điều quan trọng nhất có thể nhìn thấy ở Mát-xcơ-va trong ngày 9/5 năm nay không chỉ là những chiếc xe tăng và tên lửa tối tân, mà là những dấu hiệu rõ rệt về sự khai sinh một nền hòa bình mới trên thế giới.

Màn diễu binh hoành tráng, điếm nhấn lớn nhất trong chuỗi hoạt động tưởng niệm của người Nga, diễn ra trong bối cảnh cuộc khủng hoảng U-crai-na cùng hàng loạt vấn đề khác đang đẩy mối quan hệ Nga-phương Tây xuống mức thấp nhất kể từ sau Chiến tranh Lạnh. Mặc dù vậy, theo giới phân tích, cuộc diễu binh ở Quảng trường Đỏ mang ý nghĩa như một sự phô diễn sức mạnh to lớn và ý chí kiên cường của Nga trước sức ép từ phương Tây, cũng như sự kiên định của người Nga trước những mưu đồ bóp méo lịch sử và thách thức trật tự thời hậu chiến.

Trước đó, không ít ý kiến cho rằng trong điều kiện nền kinh tế đang trải qua thời kỳ khó khăn, đồng ruble mất giá nghiêm trọng, sức ép từ các lệnh trừng phạt kinh tế cũng như sự cô lập về ngoại giao của Mỹ và châu Âu, nước Nga có thể sẽ giảm chi tiêu và không kỷ niệm Ngày Chiến thắng với quy mô lớn. Nhưng trái lại, lễ kỷ niệm năm nay đã được Nga tổ chức rất hoành tráng, đặc biệt là cuộc duyệt binh “trên cả ngoạn mục” ở Quảng trường Đỏ - được ca ngợi là màn trình diễn hoành tráng nhất trong lịch sử nước Nga hiện đại.

Hơn 16.500 lính tham gia cuộc diễu hành cùng với hơn 200 đơn vị khí tài và thiết bị quân sự được đưa ra trình diễn, đáng chú ý là hệ thống tên lửa đạn đạo xuyên lục địa Yars, pháo tự hành 2S35 Koalitsiya-SV, tổ hợp chống tăng tự hành Kornet-D, xe chiến đấu bộ binh Kurganets-25, xe chở quân bọc thép hiện đại BTR-Boomerang, máy bay chiến đấu Su-30 và Su-35, và đặc biệt là “siêu tăng” Armata T-14.

Các cuộc diễu binh quy mô nhỏ hơn cũng diễn ra tại 27 thành phố khác trên khắp nước Nga cũng như tại thủ đô các nước Bê-la-rút, Cư-rơ-gư-xtan và Ác-mê-ni-a. Các cuộc diễu hành trên biển cũng được lên kế hoạch tổ chức tại 5 căn cứ chính của Hải quân Nga.

Tổng thống Nga V. Pu-tin tham gia cuộc diễu hành “Trung đoàn Bất tử” tại Lễ kỷ niệm Ngày Chiến thắng năm nay với bức chân dung thân phụ Tổng thống, người đã anh dũng chiến đấu ở ngoại ô Lê-nin-grát. Ảnh: AP

Cuộc diễu binh không chỉ là một màn trình diễn quân sự mà còn là một sự kiện ngoại giao. Gần 30 nguyên thủ các nước từ châu Á, châu Phi và Nam Mỹ cùng với Tổng Thư ký Liên hợp quốc Ban Ki Mun và Tổng Giám đốc UNESCO I-ri-na Bô-cô-va đã tham dự sự kiện. Mười quốc gia cũng đã gửi binh sĩ tham gia duyệt binh.

Tuy nhiên, nhiều lãnh đạo phương Tây đã vắng mặt trong lễ kỷ niệm năm nay mà nguyên nhân chính là những bất đồng với Nga xung quanh vấn đề U-crai-na. Mát-xcơ-va đã chỉ trích Mỹ và Liên minh châu Âu (EU) ngăn cản một số lãnh đạo châu Âu tham dự các hoạt động tại Nga. Việc tẩy chay lễ kỷ niệm Ngày Chiến thắng được cho là một bước đi của phương Tây nhằm cô lập Nga trên mặt trận chính trị-ngoại giao.

Trong bối cảnh đó, cuộc duyệt binh lớn nhất trong lịch sử của Nga được cho là một thông điệp để nhắc nhở phương Tây, đặc biệt là NATO đang tìm cách áp sát biên giới nước Nga, rằng chớ có động đến Nga. Nước Nga đang đứng lên bằng chính nội lực của mình, bất chấp những sức ép về mọi mặt kinh tế, ngoại giao, quân sự của Mỹ và phương Tây.

Cuộc phô diễn sức mạnh quân sự này cũng là cách người Nga ngầm quảng cáo cho nền công nghiệp quốc phòng của họ vốn đang hồi sinh mạnh mẽ. Nga đã và đang là một cường quốc hàng đầu trên thị trường xuất khẩu vũ khí. Nga sở hữu quân đội lớn thứ hai trên thế giới và những ảnh hưởng chính trị rộng rãi, kiểm soát vùng lãnh thổ có tầm quan trọng chiến lược nhất là trung tâm lục địa Á-Âu, có nguồn dự trữ ấn tượng về năng lượng và công nghệ quân sự tiên tiến.

Trong Chiến tranh Thế giới thứ hai, Liên Xô là nước có vai trò lớn nhất trong việc đánh thắng chủ nghĩa phát xít và cũng là quốc gia chịu thiệt hại nhiều nhất. Sức mạnh của họ không chỉ ở súng ống, đạn dược mà còn ở sức mạnh của nhân dân. Nhân dân đã làm nên cuộc chiến tranh Vệ quốc vĩ đại nhờ tinh thần tự tôn dân tộc, sức chịu đựng và sự hy sinh của họ. “Tính cách Nga” đã làm nên sức mạnh của nước Nga nói riêng và Liên Xô nói chung.

Sau lễ kỷ niệm Ngày Chiến thắng vừa qua, lãnh đạo Nga muốn khơi dậy tinh thần tự tôn dân tộc, sức mạnh sẽ giúp nước Nga vượt qua giai đoạn khó khăn hiện nay. Nếu cần thiết, nước Nga sẵn sàng và đủ sức một lần nữa làm nên chiến thắng vĩ đại như 70 năm về trước. Nga đang chứng tỏ rằng những nỗ lực tẩy chay Nga sẽ không có hiệu quả, nước Nga vẫn hùng mạnh và có những đồng minh sáng giá.