Biên phòng - Cách mạng tháng Tám năm 1945 thành công, cùng với sự ra đời của chính quyền non trẻ, ngày 19-8-1945, lực lượng Công an nhân dân (CAND) được thành lập. Dưới sự lãnh đạo của Đảng, 70 năm qua, lực lượng CAND đã vượt qua muôn vàn khó khăn, thử thách; đoàn kết, tận trung với Đảng, tận hiếu với dân; dũng cảm, mưu trí, sáng tạo trong chiến đấu, góp phần đánh thắng mọi âm mưu, hoạt động chống phá tinh vi, xảo quyệt, thâm độc của các thế lực thù địch, phản động và các loại tội phạm, bảo vệ vững chắc an ninh quốc gia, giữ gìn trật tự, an toàn xã hội trong mọi tình huống, hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ mà Đảng, Nhà nước và nhân dân giao phó.
Trước yêu cầu nhiệm vụ bảo vệ an ninh Tổ quốc trong thời kỳ đổi mới, hội nhập kinh tế quốc tế, ngày 13-6-2005, Thủ tướng Chính phủ ban hành Quyết định số 521/QĐ-TTg lấy ngày 19-8 hằng năm là "Ngày Hội toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc". Lực lượng CAND đã chủ động tham mưu cho cấp ủy, chính quyền các cấp ban hành nhiều văn bản chỉ đạo, hướng dẫn tổ chức quán triệt, thực hiện "Ngày Hội toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc", tạo chuyển biến mới đối với công tác an ninh, trật tự.
Xác định công tác xây dựng phong trào toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc là biện pháp cơ bản, chiến lược lâu dài trong công tác bảo vệ an ninh quốc gia và bảo đảm trật tự an toàn xã hội, các cấp, các ngành đã tập trung lãnh đạo, chỉ đạo nhằm phát huy sức mạnh của cả hệ thống chính trị và của toàn dân tham gia công tác phòng, chống hoạt động phá hoại của các thế lực thù địch, các loại tội phạm và tệ nạn xã hội, giữ gìn an ninh, trật tự.
Bằng các giải pháp đồng bộ, toàn diện và sự phối hợp chặt chẽ của các ban, ngành, đoàn thể, phong trào bảo vệ an ninh Tổ quốc đã liên tục phát triển cả về chiều rộng lẫn chiều sâu, góp phần tích cực giữ vững ổn định chính trị, bảo đảm trật tự an toàn xã hội; triệt phá nhiều băng nhóm tội phạm hoạt động có tổ chức, góp phần kéo giảm số vụ phạm pháp hình sự và tệ nạn xã hội. 10 năm qua, "Ngày Hội toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc" đã có sức lan tỏa mạnh mẽ, thu hút đông đảo nhân dân tham gia.
Ngày hội không chỉ là dịp tập hợp đông đảo quần chúng, mà còn là đợt biểu dương lực lượng tham gia phòng, chống tội phạm và tệ nạn xã hội. Các địa phương, đơn vị tổ chức thăm hỏi, tặng quà già làng, trưởng bản, người có uy tín, chức sắc tôn giáo, người có công trong phong trào toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc. Phong trào toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc được lồng ghép, gắn kết với nhiều phong trào khác, như cuộc vận động "Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hóa ở khu dân cư", "Xoá đói giảm nghèo", "Xây dựng nông thôn mới"... thực sự đã tạo được sức hút, sự lan tỏa và đem lại hiệu quả to lớn. Từ gia đình, thôn xóm, đến các xã, phường, cơ quan, đoàn thể, trường học... đã xuất hiện nhiều mô hình quần chúng bảo vệ an ninh, trật tự.
Đến nay đã có trên 700 mô hình tổ chức quần chúng tự nguyện tự quản được hình thành theo cơ chế: "Dân tổ chức, dân tự quản lý, dân thực hiện, dân nuôi" có sự chỉ đạo của cấp ủy Đảng, quản lý của chính quyền, CAND làm tham mưu, hướng dẫn thực hiện như: Mô hình "Cụm liên kết bảo vệ an ninh, trật tự"; "Cảm hóa giáo dục người lầm lỗi ở cộng đông dân cư"; "Tổ liên gia tự quản" - "Dòng họ tự quản về an ninh, trật tự"; "Xã an toàn về an ninh, trật tự ; "Gia đình, khu dân cư, cơ quan, trường học an toàn về an ninh, trật tự"...
Lực lượng an ninh cơ sở, bảo vệ dân phố, bảo vệ cơ quan, doanh nghiệp, trường học ngày càng được củng cố về số lượng và chất lượng, đã tích cực phối hợp với lực lượng Công an trong công tác giữ gìn an ninh, trật tự, cung cấp cho cơ quan chức năng hàng ngàn tin liên quan đến an ninh trật tự có giá trị giúp lực lượng Công an trong công tác phòng ngừa và đấu tranh ngăn chặn tội phạm, góp phần bảo đảm an ninh, trật tự phục vụ sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa và hội nhập quốc tế của đất nước.
Qua thực hiện các phong trào thi đua, các cuộc vận động đã xuất hiện ngày càng nhiều điển hình tiên tiến, gương người tốt, việc tốt trong công tác phòng chống các loại tội phạm, giữ gìn an ninh, trật tự. Nhiều cán bộ, người dân chấp nhận hy sinh, gian khổ bảo vệ an ninh ở các vùng sâu, vùng xa, vùng biên giới, ở các lĩnh vực khó khăn, nguy hiểm. Nhiều quần chúng nêu cao tinh thần, ý chí tiến công trấn áp tội phạm nguy hiểm, dũng cảm xả thân cứu người, cứu tài sản của Nhà nước và của nhân dân, tất cả vì sự nghiệp bảo vệ an ninh Tổ quốc, vì bình yên cuộc sống và hạnh phúc của nhân dân.
Theo Đại tướng Trần Đại Quang, Ủy viên Bộ Chính trị, Bộ trưởng Bộ Công an, trước tình hình thế giới và tình hình an ninh trật tự trong nước còn nhiều diễn biến phức tạp, phong trào toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc đóng vai trò quan trọng trong giữ vững an toàn xã hội, đảm bảo sự bình yên cho nhân dân. Trên cơ sở những kinh nghiệm trong tổ chức xây dựng phong trào toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc, cần tiếp tục đổi mới về hình thức, biện pháp, nội dung xây dựng phong trào trong tình hình mới, đáp ứng yêu cầu, hoàn cảnh và điều kiện cụ thể của từng địa bàn.
Theo đó, việc tổ chức phong trào toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc cần được tiến hành theo hướng xã hội hóa; chú trọng phát triển và nâng cao chất lượng các hình thức tự quản, tự phòng, tự bảo vệ, tự hòa giải từ gia đình đến cộng đồng dân cư, các cơ quan, đơn vị, doanh nghiệp, nhà trường.
Trong thời gian tới, lực lượng CAND cần tiếp tục làm tốt công tác tham mưu cho các cấp ủy, chính quyền địa phương và phối hợp chặt chẽ với Mặt trận Tổ quốc và các đơn vị thành viên triển khai phong trào toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc có bề rộng, chiều sâu để xây dựng thế trận an ninh nhân dân vững chắc trong tình hình mới, kết hợp với việc xây dựng lực lượng CAND ngày càng trong sạch, vững mạnh.
Kỷ niệm 70 năm Ngày truyền thống CAND Việt Nam, 10 năm Ngày Hội toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc là dịp để cấp ủy, chính quyền tăng cường chỉ đạo; các cấp, các ngành, các tổ chức chính trị - xã hội và các tầng lớp nhân dân tiếp tục phối hợp, giúp đỡ lực lượng CAND hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ mà Đảng và nhân dân giao phó. Lực lượng CAND tiếp tục phát huy truyền thông vẻ vang, trung thành tuyệt đối với Đảng, với Tổ quốc và nhân dân Việt Nam, nỗ lực phấn đấu vươn lên hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ giữ vững an ninh quốc gia, giữ gìn trật tự an toàn xã hội trong tình hình mới, phục vụ đắc lực sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước và hội nhập quốc tế.
Xác định công tác xây dựng phong trào toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc là biện pháp cơ bản, chiến lược lâu dài trong công tác bảo vệ an ninh quốc gia và bảo đảm trật tự an toàn xã hội, các cấp, các ngành đã tập trung lãnh đạo, chỉ đạo nhằm phát huy sức mạnh của cả hệ thống chính trị và của toàn dân tham gia công tác phòng, chống hoạt động phá hoại của các thế lực thù địch, các loại tội phạm và tệ nạn xã hội, giữ gìn an ninh, trật tự.
Bằng các giải pháp đồng bộ, toàn diện và sự phối hợp chặt chẽ của các ban, ngành, đoàn thể, phong trào bảo vệ an ninh Tổ quốc đã liên tục phát triển cả về chiều rộng lẫn chiều sâu, góp phần tích cực giữ vững ổn định chính trị, bảo đảm trật tự an toàn xã hội; triệt phá nhiều băng nhóm tội phạm hoạt động có tổ chức, góp phần kéo giảm số vụ phạm pháp hình sự và tệ nạn xã hội. 10 năm qua, "Ngày Hội toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc" đã có sức lan tỏa mạnh mẽ, thu hút đông đảo nhân dân tham gia.
Ngày hội không chỉ là dịp tập hợp đông đảo quần chúng, mà còn là đợt biểu dương lực lượng tham gia phòng, chống tội phạm và tệ nạn xã hội. Các địa phương, đơn vị tổ chức thăm hỏi, tặng quà già làng, trưởng bản, người có uy tín, chức sắc tôn giáo, người có công trong phong trào toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc. Phong trào toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc được lồng ghép, gắn kết với nhiều phong trào khác, như cuộc vận động "Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hóa ở khu dân cư", "Xoá đói giảm nghèo", "Xây dựng nông thôn mới"... thực sự đã tạo được sức hút, sự lan tỏa và đem lại hiệu quả to lớn. Từ gia đình, thôn xóm, đến các xã, phường, cơ quan, đoàn thể, trường học... đã xuất hiện nhiều mô hình quần chúng bảo vệ an ninh, trật tự.
Đến nay đã có trên 700 mô hình tổ chức quần chúng tự nguyện tự quản được hình thành theo cơ chế: "Dân tổ chức, dân tự quản lý, dân thực hiện, dân nuôi" có sự chỉ đạo của cấp ủy Đảng, quản lý của chính quyền, CAND làm tham mưu, hướng dẫn thực hiện như: Mô hình "Cụm liên kết bảo vệ an ninh, trật tự"; "Cảm hóa giáo dục người lầm lỗi ở cộng đông dân cư"; "Tổ liên gia tự quản" - "Dòng họ tự quản về an ninh, trật tự"; "Xã an toàn về an ninh, trật tự ; "Gia đình, khu dân cư, cơ quan, trường học an toàn về an ninh, trật tự"...
Lực lượng an ninh cơ sở, bảo vệ dân phố, bảo vệ cơ quan, doanh nghiệp, trường học ngày càng được củng cố về số lượng và chất lượng, đã tích cực phối hợp với lực lượng Công an trong công tác giữ gìn an ninh, trật tự, cung cấp cho cơ quan chức năng hàng ngàn tin liên quan đến an ninh trật tự có giá trị giúp lực lượng Công an trong công tác phòng ngừa và đấu tranh ngăn chặn tội phạm, góp phần bảo đảm an ninh, trật tự phục vụ sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa và hội nhập quốc tế của đất nước.
Qua thực hiện các phong trào thi đua, các cuộc vận động đã xuất hiện ngày càng nhiều điển hình tiên tiến, gương người tốt, việc tốt trong công tác phòng chống các loại tội phạm, giữ gìn an ninh, trật tự. Nhiều cán bộ, người dân chấp nhận hy sinh, gian khổ bảo vệ an ninh ở các vùng sâu, vùng xa, vùng biên giới, ở các lĩnh vực khó khăn, nguy hiểm. Nhiều quần chúng nêu cao tinh thần, ý chí tiến công trấn áp tội phạm nguy hiểm, dũng cảm xả thân cứu người, cứu tài sản của Nhà nước và của nhân dân, tất cả vì sự nghiệp bảo vệ an ninh Tổ quốc, vì bình yên cuộc sống và hạnh phúc của nhân dân.
Theo Đại tướng Trần Đại Quang, Ủy viên Bộ Chính trị, Bộ trưởng Bộ Công an, trước tình hình thế giới và tình hình an ninh trật tự trong nước còn nhiều diễn biến phức tạp, phong trào toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc đóng vai trò quan trọng trong giữ vững an toàn xã hội, đảm bảo sự bình yên cho nhân dân. Trên cơ sở những kinh nghiệm trong tổ chức xây dựng phong trào toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc, cần tiếp tục đổi mới về hình thức, biện pháp, nội dung xây dựng phong trào trong tình hình mới, đáp ứng yêu cầu, hoàn cảnh và điều kiện cụ thể của từng địa bàn.
Theo đó, việc tổ chức phong trào toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc cần được tiến hành theo hướng xã hội hóa; chú trọng phát triển và nâng cao chất lượng các hình thức tự quản, tự phòng, tự bảo vệ, tự hòa giải từ gia đình đến cộng đồng dân cư, các cơ quan, đơn vị, doanh nghiệp, nhà trường.
Trong thời gian tới, lực lượng CAND cần tiếp tục làm tốt công tác tham mưu cho các cấp ủy, chính quyền địa phương và phối hợp chặt chẽ với Mặt trận Tổ quốc và các đơn vị thành viên triển khai phong trào toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc có bề rộng, chiều sâu để xây dựng thế trận an ninh nhân dân vững chắc trong tình hình mới, kết hợp với việc xây dựng lực lượng CAND ngày càng trong sạch, vững mạnh.
Kỷ niệm 70 năm Ngày truyền thống CAND Việt Nam, 10 năm Ngày Hội toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc là dịp để cấp ủy, chính quyền tăng cường chỉ đạo; các cấp, các ngành, các tổ chức chính trị - xã hội và các tầng lớp nhân dân tiếp tục phối hợp, giúp đỡ lực lượng CAND hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ mà Đảng và nhân dân giao phó. Lực lượng CAND tiếp tục phát huy truyền thông vẻ vang, trung thành tuyệt đối với Đảng, với Tổ quốc và nhân dân Việt Nam, nỗ lực phấn đấu vươn lên hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ giữ vững an ninh quốc gia, giữ gìn trật tự an toàn xã hội trong tình hình mới, phục vụ đắc lực sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước và hội nhập quốc tế.
