Sau đảo chính, chính quyền quân sự Thái Lan đã chặn cây cầu lớn nhất trên biên giới nước này với Lào - cầu Hữu Nghị - để chặn đường ra của các thủ lĩnh phong trào “Áo đỏ” thân Chính phủ. Ảnh: thaivisa.com.

Ngày 26-5, Nhà vua Thái Lan Bu-mi-bôn A-đu-li-a-đệt chính thức phê chuẩn Tư lệnh Lục quân, Tướng Pray-út Chan-ô-cha, làm người đứng đầu chính quyền quân sự mới ở Thái Lan. Theo sắc lệnh Hoàng gia, “để khôi phục hòa bình và trật tự tại nước này cũng như vì sự đoàn kết, Nhà vua đã bổ nhiệm Tướng Chan-ô-cha làm người đứng đầu Hội đồng trật tự và hòa bình quốc gia để điều hành đất nước”. Pa-vin Cha-cha-van-pông-pun, nhà nghiên cứu về chính trường Thái Lan của trường Đại học Ki-ô-tô (Nhật Bản) nhận định, việc người đứng đầu Quân đội Thái Lan đảm trách nhiệm vụ lập pháp cho thấy, một bức tranh về “chủ nghĩa độc đoán hay chế độ chuyên quyền quân sự toàn diện” ở nước này. Ông nhấn mạnh: “Bằng việc nắm toàn bộ các cơ quan hành pháp, lập pháp, tư pháp và hiện nay là cả Thượng viện, Quân đội Thái Lan đang tự trao cho mình quyền lực tối cao”.

Thái Lan vốn rơi vào bất ổn nhiều năm nay do tình trạng chia rẽ chính trị gây ra, giữa một bên gồm chủ yếu là tầng lớp lao động vùng nông thôn ủng hộ cựu Thủ tướng theo chủ nghĩa dân túy, hiện đang sống lưu vong là Thạc-xỉn Xin-vắt và một bên là những người thuộc tầng lớp trung lưu thành thị, người miền Nam và tầng lớp giàu có ở Băng Cốc - những người khinh ghét ông Thạc-xỉn. Ông Thạc-xỉn đã định hình lại bối cảnh chính trị của Thái Lan bằng cách, thu hút sự ủng hộ của các cử tri ở khu vực nông thôn miền Bắc bằng các chính sách như dịch vụ y tế giá rẻ và chương trình tín dụng nhỏ. Ông đã mâu thuẫn với giới quyền uy, vốn coi ông là mối đe dọa đối với nền quân chủ, trước khi ông bị quân đội lật đổ trong cuộc đảo chính năm 2006. Cuộc đảo chính này đã dẫn tới một vòng tròn luẩn quẩn bạo lực chính trị và biểu tình phản đối trên đường phố, gây ra vết rạn nứt sâu sắc tại Thái Lan. Biểu tình đã leo thang thành bạo lực vào tháng 11-2013, khi Hạ viện Thái Lan thông qua một đạo luật ân xá gây tranh cãi, theo đó có thể cho phép ông Thạc-xỉn trở về Thái Lan mà không phải ngồi tù. Tình hình trở nên xấu hơn khi đầu tháng 5 vừa qua, Tòa án Hiến pháp đưa ra quyết định gây tranh cãi buộc bà Dinh-lắc Xin-vắt phải rời khỏi ghế Thủ tướng.

Hiện tại, mọi quyền hành ở Thái Lan đang nằm trong tay “Hội đồng trật tự và hòa bình quốc gia” bao gồm những người đứng đầu các nhánh của lực lượng cảnh sát và các lực lượng vũ trang Thái Lan. Quân đội Thái Lan không cho biết, họ sẽ nắm quyền kiểm soát trong bao lâu, song cho rằng, việc quân đội nắm quyền là để “bắt đầu cải cách chính trị”. Mặc dù đình chỉ Hiến pháp, song quân đội vẫn cho phép Thượng viện tiếp tục hoạt động. Đây là dấu hiệu cho thấy, Thượng viện vẫn sẽ tiến hành thủ tục bầu một nhà lãnh đạo mới. Chính phủ quân sự có thể tiếp tục điều hành đất nước trong 1-2 năm để bản Hiến pháp mới được soạn thảo. Các nhà phân tích nhận định, nếu theo “kịch bản” này, Thái Lan sẽ dần trở lại yên ổn, song bạo lực có thể nổ ra nếu phe Áo đỏ ủng hộ Chính phủ tiếp tục chống đối.