Đường dây nóng: 0983449277 - 0912325336Thứ hai, 18/05/2026 01:59 GMT+7

Quan hệ Mỹ-Nga-Trung bị thử thách bởi vụ Xnâu-đơn

Biên phòng - Vụ cựu nhân viên Cơ quan An ninh Quốc gia (NSA) Ét-uốt Xnâu-đơn chạy trốn sang Hồng Công (Trung Quốc) và tiết lộ các chương trình tuyệt mật của tình báo Mỹ không chỉ gây căng thẳng nội bộ Mỹ, mà còn làm nứt rạn quan hệ giữa Mỹ với một số quốc gia, trong đó có Trung Quốc và Nga.

 ma7u_70311a.gif
Chưa bắt được "kẻ lộ mật" Xnâu-đơ, Tổng thống Ô-ba-ma còn mất ăn mất ngủ. Ảnh: news.yahoo.com
"Trò chơi giữa mèo và chuột"

Ngày 23-6, Ét-uốt Xnâu-đơn rời Hồng Công và hạ cánh xuống một sân bay của Nga cùng ngày, nhưng đến nay, tung tích của "kẻ lộ mật" vẫn "biệt vô âm tín", mặc dù anh ta chưa ra khỏi khu vực quá cảnh ở sân bay.

Xnâu-đơn đang bị cơ quan luật pháp Mỹ truy tìm vì đã tiết lộ chương trình do thám mạng của NSA. Tờ Bưu điện Hoa Nam Buổi sáng (Hồng Công) ngày 26-6 tiết lộ, Xnâu-đơn đã xin vào làm việc trong Bu-dơ A-lên Ha-min-tơn, một nhà thầu của NSA, với một lý do duy nhất là để thu thập bằng chứng về chương trình giám sát Internet của Mỹ trước khi tiết lộ cho báo chí. Hai ngày sau khi Xnâu-đơn "lộ mặt" là người tiết lộ bí mật tình báo của Mỹ khi đang ở Hồng Công, anh đã bị nhà thầu này sa thải.

Sau khi rời khỏi Hồng Công ngày 23-6, Xnâu-đơn đã quá cảnh tại Mát-xcơ-va và nhiều nguồn tin cho rằng, cựu nhân viên CIA này sẽ xin tị nạn ở Vê-nê-xu-ê-la hoặc Ê-cu-a-đo. Trong nỗ lực ngăn chặn Xnâu-đơn tìm đường tị nạn, Oa-sinh-tơn đã phát đi yêu cầu đối với các nước thuộc Tây bán cầu rằng, Xnâu-đơn đang bị truy nã vì các cáo buộc hình sự và anh ta không được phép thực hiện bất cứ chuyến đi quốc tế nào, ngoại trừ việc bị dẫn độ về Mỹ. Tuy nhiên, dường như yêu cầu trên đã bị bỏ ngoài tai khi nhà sáng lập trang mạng WikiLeaks Giu-li-an Át-xan-giơ cho hay, Xnâu-đơn đã nhận được giấy tờ tị nạn từ Chính phủ Ê-cu-a-đo.

Việc chưa bắt được Xnâu-đơn khiến giới chức Mỹ như "ngồi trên đống lửa", bởi "kẻ lộ mật" từng tuyên bố sẽ công bố hết những tin tức bí mật nếu có thời gian. Những tiết lộ kiểu này của Xnâu-đơn sẽ chẳng đem lại lợi ích gì cho Oa-sinh-tơn. Vì vậy, có thể nói, hiện nay, Oa-sinh-tơn lo nhất là tiếp tục bị Xnâu-đơn "vạch áo cho người xem lưng".

Tổn hại quan hệ giữa các nước lớn

Việc ông Xnâu-đơn được tự do đáp máy bay ra khỏi Hồng Công, sau khi có đề nghị truy bắt và dẫn độ của Mỹ với Trung Quốc. Vụ việc này đang đặt ra nhiều câu hỏi nghi ngờ về mối quan hệ được Tân Hoa xã mô tả "vừa bước sang trang mới" giữa Mỹ với Trung Quốc sau cuộc gặp thượng đỉnh không chính thức ngày 7 và 8-6 tại bang Ca-li-pho-ni-a giữa Tổng thống Mỹ Ba-rắc Ô-ba-ma và Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình. Vụ tiết lộ này chắc chắn còn tác động mạnh tới cuộc đối thoại chiến lược và kinh tế Mỹ-Trung thường niên sắp diễn ra giữa hai nước, trong đó, theo kế hoạch, vấn đề an ninh mạng được chọn là một trong các vấn đề hàng đầu. Vụ Xnâu-đơn cũng "tiếp thêm sức nặng" cho tuyên bố của Trung Quốc nói rằng, họ cũng là nạn nhân của tin tặc.

Trong khi đó, quan hệ của Mỹ với Nga vốn đang căng thẳng trong hàng loạt vấn đề, trong đó, có vấn đề Xy-ri và hoạt động của các tổ chức phi Chính phủ (NGO) tại Nga, nay lại nóng hơn do việc ông Xnâu-đơn vẫn đang ở trong nhà ga sân bay ở Mát-xcơ-va. Mỹ đã nhiều lần cảnh báo Nga về cái gọi là "những hậu quả" của việc không giúp Mỹ bắt giữ và dẫn độ ông Xnâu-đơn về Mỹ để xét xử về tội "ăn cắp tài sản của Nhà nước, tiết lộ các thông tin gây tổn hại tới an ninh quốc gia". Tổng thống Nga Pu-tin khẳng định, việc Xnâu-đơn đến Mát-xcơ-va là điều hoàn toàn bất ngờ; đồng thời tuyên bố những cáo buộc cho rằng, Nga đã tạo điều kiện cho chuyến bay của Xnâu-đơn là không có cơ sở. Mát-xcơ-va tuyên bố "sẽ không bắt giữ và dẫn độ cựu nhân viên CIA này vì Nga không có Hiệp định dẫn độ song phương với Mỹ”.

Vụ việc sẽ còn tiếp tục gây rắc rối cho Oa-sinh-tơn và cuộc săn đuổi bắt giữ "kẻ phản bội nước Mỹ" sẽ không phải dễ dàng. Vì, những nước mà Xnâu-đơn có khả năng xin tị nạn đều chưa ký Hiệp định dẫn độ tội phạm với Mỹ (như Ê-cu-a-đo), hoặc có quan hệ chẳng mấy thuận hòa với Mỹ (như Cu-ba hay Vê-nê-xu-ê-la).

Rõ ràng, Mỹ sẽ không dễ xử lý hậu quả từ vụ "kẻ lộ mật" Xnâu-đơn, bởi trong khi phải bảo đảm lợi ích và an ninh quốc gia, Mỹ cũng cần bảo đảm quyền tự do dân sự, quyền tự do thông tin cá nhân như đã từng tuyên bố.

Phương Châu

Bình luận

ZALO