Ông Thò A Chống chỉ là một trong rất nhiều người dân ở các xã Chiềng Xuân, Chiềng Sơn... có mặt trong thời gian khám, chữa bệnh và cấp thuốc miễn phí của các chiến sĩ Quân y Bộ Tư lệnh BĐBP. Đây là một trong nhiều hoạt động của BĐBP trong chương trình gắn kết giữa bà con dân tộc ở các xã giáp biên giới với chính quyền địa phương và BĐBP trong việc “nói không với ma tuý” và cam kết tố giác tội phạm ma tuý.

Giống như ông Thò A Chống, có rất nhiều bà con ở đây thậm chí còn chưa một lần đi đến bác sĩ khám, chữa bệnh. Ông Chống cho biết, cũng như ông, có nhiều người ốm đau, bệnh tật ở trong bản, nhưng phần vì điều kiện giao thông đi lại khó khăn, phần vì không có điều kiện kinh tế nên hầu như mọi người đều... tự chữa bệnh tại nhà. Những bài thuốc trong gia đình cũng đơn giản, nắm lá đắp, nồi nước xông và chủ yếu là nghe người này, người kia mách cách chữa bệnh. “Thì đến nhà ai chơi, nghe họ nói dùng lá này, thuốc kia đắp hoặc uống để đỡ đau thì về làm theo thôi...” - Ông Chống nói.

Ở vùng cao Mai Châu, chuyện người dân chủ động gặp các y, bác sỹ là chuyện rất hi hữu. Có những người cả đời không đến trạm xá, bệnh viện khám và điều trị một lần. Rất thật thà, ông Chống nói: “Người chết vì bệnh ở bản không nhiều, đa phần là chết vì ma tuý, thế nên bà con cũng chủ quan”. Ông cười, gia đình ông chẳng mấy ai bị bệnh nặng, còn như bản thân ông, 1 năm trở lại đây mới bị đau cổ, đau lưng, chứ trước đây có bao giờ ốm đau mà biết thăm khám với uống thuốc...

Tất bật từ sáng tới chiều, các chiến sĩ Quân y là những người vất vả nhất trong chuyến công tác. Để khám bệnh cho những người dân nơi đây vốn đã rất khó do trình độ nhận thức của bà con hạn chế, lại càng khó hơn do nhiều bà con không biết tiếng Kinh... Theo Thượng tá Nguyễn Văn Thu, Phó phòng Quân y BĐBP, bà con dân tộc nơi đây chủ yếu mắc các bệnh về xương, khớp, đường tiêu hoá. Trẻ em thường mắc các bệnh như viêm họng, mắt, mũi...

Khốn khó do ma túy

Anh Phí Văn Mạnh, Bí thư Đảng ủy xã Chiềng Sơn cho biết: Chiềng Sơn vốn là một xã giáp biên, với đường biên giới khá dài (8,2km), địa hình đồi núi tương đối phức tạp, có 5 dân tộc sinh sống (Mông, Thái, Khơ Mú, Mường, Kinh). Do địa bàn giáp ranh, nên Chiềng Sơn những năm trước là một trong những địa bàn trung chuyển ma tuý của các đối tượng tội phạm. “Xã có trên 2.000 hộ với hơn 8.000 khẩu thì có đến gần 1/5 số người nghiện” - Anh Mạnh cho biết.

 Anh Mạnh tâm sự, sở dĩ ở các bản người Mông, số người nghiện nhiều hơn cả, vì người Mông vốn có “lịch sử” sử dụng thuốc phiện từ xa xưa, tồn dư cho đến tận ngày nay. Mặc dù trên địa bàn xã không còn tái trồng cây thuốc phiện, nhưng do cách suy nghĩ, lối sống và trình độ nhận thức nên người Mông ở bản vẫn luôn là những người cần quan tâm hơn cả... “Có một thời gian, do ma tuý, cuộc sống của bà con dân bản khốn đốn. Nhiều người ở đây khốn khổ vì chồng, con nghiện...”. Sự khó khăn về kinh tế, kèm theo cái khổ của cộng đồng có đối tượng nghiện ma túy nghĩ đến chuyện tự chăm lo sức khoẻ cho mình là rất khó.

Anh Mạnh cũng cho biết, mấy năm gần đây, đẩy mạnh công tác đấu tranh phòng chống tội phạm về ma tuý cùng với việc vận động đối tượng đi cai nghiện, xã Chiềng Sơn đã tương đối được yên ả. Xã có những hòm thư tố giác tội phạm và hầu hết các đối tượng nghiện đã được đi cai nghiện. “Không còn người nghiện, dân bản yên tâm tập trung vào làm ăn, thế mới có điều kiện để quan tâm đến sức khoẻ của chính mình” - Anh Mạnh hồ hởi!

Cũng không khác nhiều so với xã Chiềng Sơn, xã Chiềng Xuân cũng đã từng là một trong những điểm nóng trung chuyển và sử dụng ma tuý. Việc Đoàn công tác Quân y BĐBP đến khám bệnh khiến bà con thực sự phấn khởi. Ông Hà Văn Minh, Bí thư Đảng ủy xã Chiềng Xuân cho biết: “Tới đây, xã sẽ đưa một số đối tượng ra phê bình công khai trước dân bản. Ma tuý đã làm cho sức lao động của xã yếu đi thấy rõ. Loại trừ được những đối tượng nghiện, đấu tranh với những đối tượng tham gia tiêu thụ, vận chuyển ma túy là điều mà Đảng ủy xã thường xuyên chỉ đạo, nhằm phấn đấu xây dựng xã thành một xã vùng biên có phong trào an ninh vững mạnh và đời sống người dân ổn định để phát triển...”.