Chị Hoa kể câu chuyện về chuyến đi kinh hoàng của mình.

Sa vào "lưới quỷ"

Nghe chúng tôi trình bày ý định tìm hiểu về số phận những phụ nữ từng trở thành món hàng của các đối tượng buôn bán người, một cán bộ Sở Lao động, Thương binh và Xã hội tỉnh Quảng Trị bộc bạch: "Đây là vùng kí ức mà các nạn nhân muốn chôn chặt nhất. Vì thế, họ rất khó mở lòng với báo giới". Đúng với khẳng định ấy, đáp lại thiện chí của chúng tôi là dòng nước mắt và những cái lắc đầu chua xót. Thuyết phục mãi, một số nạn nhân mới đồng ý chia sẻ câu chuyện đời mình với mong muốn: "Còn ai nhẹ dạ, cả tin để rồi rơi vào nanh vuốt quỷ dữ".

Chị N.T.Th (trú tại xã Hải Thọ, huyện Hải Lăng, tỉnh Quảng Trị) có dáng người gầy còm, da xanh như tàu lá. Mỗi lần kể chuyện bị lừa bán sang Trung Quốc, hai hàng nước mắt lại chảy dài trên gương mặt chị. Đó là năm 1997, đứa con thứ 5 của chị Th mới 1 tuổi. Vợ chồng chị vốn rất chăm chỉ làm ăn nhưng quê nghèo, mất mùa, đói khổ luôn đeo bám. 5 đứa con nhỏ hiếm khi có bữa cơm no. Vì thế, chị Th như "chết đuối vớ được cọc" lúc nghe lời "quảng cáo" của một phụ nữ lạ, tên Lan. "Bà Lan hứa đưa tôi ra Hà Nội phụ bán hàng ăn, lương tháng 500 ngàn đồng. Nghe thế, tôi bấm đốt tay nhẩm tính. Với số tiền này, mình có thể gửi chồng 300 ngàn đồng lo liệu việc nhà, số còn lại thì tiết kiệm để có vốn làm ăn sau này" - Chị Th giãi bày. Chuyến khăn gói đi xa, ngoài chị Th còn có 5 người khác gồm: Mẹ con bà M, bà S, hai chị Th và H.

Đến Hà Nội, các chị gặp bà Lan và được mời cơm nước chu đáo. Sau đó, chiếc xe 25 chỗ chở họ đi lòng vòng khắp các phố phường. Mệt lả, ai nấy đều thiếp đi. Khi tỉnh dậy, các chị hoảng loạn vì thấy biển hiệu hai bên đường toàn thứ chữ lạ. Một toán đàn ông bặm trợn trèo vội lên xe, dùng hung khí khống chế 6 người phụ nữ nhỏ bé. Sau đó, mỗi chị bị áp giải đi một ngả. Riêng chị Th bị bán cho một gia đình nông dân ở tỉnh Cao Châu.

Từ đó, chị N.T.Th phải làm việc như trâu, ngựa và nuốt nước mắt "phục vụ nhu cầu" cho một người đàn ông hoàn toàn xa lạ. Nỗi nhớ chồng con giày xéo tâm can chị từng giây phút. Cứ thế, ba năm ròng sống trong khổ ải, chị Th mới trốn được về quê. Giọng run lên vì xúc động, chị Th nói: "Ở Trung Quốc, riêng cái xóm nhỏ nơi tôi sống, có 10 chị em người Việt đồng cảnh ngộ. Về phần số chị em bị lừa bán cùng đợt với tôi, có người đến giờ vẫn bặt vô âm tín".

Hầu hết nạn nhân bị bán qua biên giới đều có gia cảnh nghèo khó. Nắm bắt "yếu huyệt" đó, các đối tượng xấu vẽ ra trước mắt họ viễn cảnh về một công việc như mơ, vừa nhàn hạ vừa kiếm được nhiều tiền. Suốt đời quẩn quanh sau lũy tre làng, không được ăn học đến nơi đến chốn, chị em dễ dàng rơi vào bẫy. Chị Hoa (trú tại huyện Triệu Phong, tỉnh Quảng Trị) rơi vào "bẫy quỷ" lúc mới 16 tuổi, có người bạn tên Loan "thoát ly" quê một năm trước và ngày trở về hoàn toàn lột xác. Trở về thăm quê, Loan ăn vận "như người mẫu" và tiêu tiền không cần tính. Bày tỏ sự "cảm thông" với hoàn cảnh "khổ không ngẩng mặt lên được" của gia đình chị Hoa, Loan bày cô liên lạc với bà Hà để được giới thiệu việc làm. Trước lời dụ dỗ ngon ngọt, cô bé nhẹ dạ cả tin trốn bố mẹ ra đi.

Đến khi vào nghỉ ở khách sạn, vô tình nghe cuộc điện thoại của bà Hà, chị Hoa mới ngã ngửa vì biết mình đang trở thành "món hàng", sắp sửa bị bán sang Trung Quốc. Dẫu vậy, cô chẳng thể xoay xở gì vì bị canh gác rất cẩn mật. Hôm sau, bà Hà đem chị Hoa đi sắm áo quần, trang sức rồi giao cho một người đàn ông đứng tuổi. Chị bị ép bán trinh ngay đêm hôm đó. Sau cuộc truy hoan ê chề, cô bé 16 tuổi quỳ gối, xin người đàn ông già nua một lối thoát: "Cháu bị người ta lừa. Xin chú cho cháu ít tiền và chỉ đường về với gia đình". Động lòng trắc ẩn, ông ta cho 500 ngàn đồng, bày cho Hoa cách chạy trốn. Sau mấy ngày vạ vật, chị mới về đến nhà. Hoa ngã gục trong vòng tay bố mẹ, khóc như chưa từng được khóc.

Ngoài những lời hứa ngon ngọt về công việc lý tưởng, có nhiều con đường khác đẩy chị em vào "lưới quỷ" như: Làm quen qua mạng và rủ đi du lịch, buôn bán; bố trí các nam thanh niên tán tỉnh rồi lừa tình; lợi dụng mối quan hệ họ hàng thân tộc, bạn bè… Cá biệt có trường hợp từng là nạn nhân, sau đó quay lại trở thành thủ phạm trong các vụ mua bán người qua biên giới.

Khó ngăn chặn

Tỉnh Quảng Trị có vị trí thuận lợi cho việc thông thương trong và ngoài nước, đặc biệt là đường biên giới tiếp giáp Lào. Tuy không diễn biến phức tạp như ở tuyến biên giới Việt - Trung, Việt Nam - Cam-pu-chia, nhưng nạn buôn bán người ở địa phương tiềm ẩn khá nhiều nguy cơ. Lợi dụng hoàn cảnh khó khăn cùng với sự nhẹ dạ, cả tin của chị em, bọn tội phạm đã lừa phụ nữ, trẻ em sang Trung Quốc để bán cho các gia đình hoặc đưa vào "động quỷ". Bên cạnh đó, không ít trường hợp, nạn nhân bị đem sang Lào, bán cho tụ điểm mại dâm ở các trung tâm đô thị hoặc khu du lịch như: Viêng Chăn, Chăm Pa Sak. Một số được "dàn xếp" xuất cảnh sang Thái Lan, trở thành "món hàng đẻ ra tiền" của chủ chứa.

Theo số liệu thống kê của Sở Lao động, Thương binh và Xã hội tỉnh Quảng Trị, từ năm 1994 đến nay, trên địa bàn Quảng Trị có 30 phụ nữ, trẻ em bị lừa bán sang Trung Quốc. Ở tuyến biên giới Việt - Lào, lực lượng chức năng hiện vẫn chưa xác định một cách đầy đủ, cụ thể số lượng phụ nữ, trẻ em bị buôn bán qua biên giới, tuy nhiên, con số ấy chắc chắn không hề nhỏ. Họ "xuất ngoại", làm nhiều công việc khác nhau như: Tiếp viên nhà hàng, nhân viên khách sạn, cơ sở mát-xa, cắt tóc, gội đầu… Nếu khách có nhu cầu mua dâm, các phụ nữ này sẽ phải phục vụ từ A đến Z.

Thời gian qua, lực lượng chức năng tỉnh Quảng Trị đã phát hiện 6 nhóm đối tượng thực hiện hành vi mua bán phụ nữ và trẻ em ra nước ngoài, trong đó, 5 vụ đưa người sang Trung Quốc gồm 10 đối tượng và 1 vụ đưa sang Lào với 2 đối tượng. Các đối tượng buôn bán người thường sử dụng nhiều phương thức với thủ đoạn tinh vi nên công tác thu thập chứng cứ, điều tra gặp vô vàn khó khăn. Từ năm 2009 đến nay, địa bàn tỉnh Quảng Trị xảy ra 45 vụ việc nghi liên quan đến mua bán người với 73 đối tượng tình nghi. Vì thiếu chứng cứ nên lực lượng chức năng chưa thể làm rõ hành vi mua bán người mà chỉ khởi tố các tội danh khác.

Thực tế đáng quan ngại khác đang diễn ra là một bộ phận người dân liều mạng đi xuất khẩu lao động ở nước ngoài thông qua các đường dây hoạt động trái phép, chưa rõ mục đích. Được biết, những năm gần đây, trên địa bàn tỉnh Quảng Trị có 18 phụ nữ ra nước ngoài theo hình thức này, trong đó, 12 người đi lao động ở Trung Quốc, 2 ở Lào, 1 ở Đức, 1 ở Pháp, 1 ở Nga và 1 ở Đài Loan. Mới đây, BĐBP tỉnh đã kịp thời phát hiện, đấu tranh ngăn chặn và bắt 1 đối tượng đưa, đón 119 lao động trú tại thị trấn Cửa Việt, xã Gio Hải (huyện Gio Linh) sang Trung Quốc lao động. Nguy cơ người xuất ngoại bất hợp pháp bị bắt làm việc trong điều kiện dưới chuẩn, cưỡng bức lao động hoặc trở thành hàng hóa hoàn toàn có thể xảy ra.

Được biết, bọn tội phạm buôn bán người thường câu kết chặt chẽ, thậm chí bắt tay với cả đối tượng ở nước ngoài. Chúng tạo thành một đường dây khép kín, bài bản từ việc tìm người, vận chuyển, chứa chấp đến giao bán. Trong quá trình gây án, các đối tượng xấu thường sử dụng nhiều tên họ khác nhau; thuê bảo kê, côn đồ, sử dụng hung khí; luôn tìm cách lợi dung sơ hở của lực lượng chức năng… Trong khi đó, ở nhiều miền quê, thanh niên đến tuổi lao động không có việc làm, nhu cầu tìm việc làm của người dân khá lớn. Nghe lời dụ dỗ ngon ngọt, một số người lẳng lặng đi theo. Đến khi gia đình phát hiện ra, chính quyền địa phương được thông báo thì đối tượng xấu đã dẫn dụ nạn nhân đi xa. Thực trạng đó làm cho nạn buôn người trên địa bàn tuy diễn ra âm thầm nhưng rất nhức nhối.

Phó Trưởng phòng Cảnh sát hình sự, Công an tỉnh Quảng Trị, Hồ Văn Tấn cho biết: "Hiện nay, ngoài tuyên truyền, vận động, chúng tôi thực hiện đồng loạt nhiều biện pháp phòng, chống nạn mua bán người như: Tích cực điều tra phá án; phối hợp với tòa án, viện kiểm sát để xử một số vụ án điểm nhằm răn đe, cảnh báo; thường xuyên tìm hiểu, theo dõi hoạt động của các cơ sở kinh doanh, dịch vụ, tư vấn người đi xuất khẩu lao động; quản lý tốt công tác xuất khẩu lao động, thăm thân, du lịch; bảo vệ nạn nhân trở về… Đặc biệt, Công an tỉnh còn tích cực phối hợp với chính quyền địa phương quản lý số phụ nữ, trẻ em thường xuyên xuất ngoại làm ăn; tìm hiểu lí do dẫn đến việc chị em nào đó vắng mặt ở quê trong thời gian dài; thăm hỏi, động viên, xác minh thông tin về các nạn nhân bị buôn bán, chưa trở về địa phương…". Ông Hồ Văn Tấn khẳng định, nỗ lực của Công an tỉnh Quảng Trị sẽ là muối bỏ bể nếu không có sự đồng hành, vào cuộc của người dân.