Theo thống kê của ngành Kiểm lâm, từ đầu năm đến nay, trên địa bàn hai huyện biên giới Tịnh Biên, Tri Tôn đã xảy ra nhiều vụ cháy, thiêu rụi gần 20 héc-ta rừng. Mới đây nhất, vào ngày 10-4, tại khu rừng tràm thuộc ấp Trung Bắc Hưng, xã Nhơn Hưng, huyện Tịnh Biên đã xảy ra vụ cháy lớn phải huy động hơn 200 cán bộ, chiến sĩ BĐBP, Công an, Kiểm lâm và dân quân huyện Tịnh Biên tham gia chữa cháy. Ngành Kiểm lâm An Giang cho biết, nguyên nhân các vụ cháy chủ yếu do người dân vào rừng mưu sinh (đốt than, bắt ong, săn chim...) đã bất cẩn khi sử dụng lửa.

Những ngày gần đây, tình hình cháy rừng tiếp tục diễn biến rất phức tạp do thời tiết khô hanh, nắng nóng kéo dài. Được biết, trong tổng số hơn 12.600 héc-ta rừng của tỉnh An Giang thì có 90% diện tích rừng, đồi núi đang ở mức dự báo cháy cấp 5 - cấp đặc biệt nguy hiểm. Đặc biệt, từ sau Tết Nguyên đán là thời gian diễn ra lễ hội Vía Bà Chúa Xứ núi Sam nên rất đông du khách từ khắp nơi về vùng Bảy Núi viếng chùa, tham quan, trong đó còn nhiều khách hành hương có thói quen thắp nhang, đốt vàng mã ở các am, cốc, hoặc hút thuốc vứt tàn bừa bãi cũng tạo ra nguy cơ dẫn đến cháy rừng rất cao.

Trước tình hình khô hạn ngày càng gay gắt, bất lợi cho công tác phòng cháy, chữa cháy rừng, Ban Chỉ đạo về kế hoạch bảo vệ và phát triển rừng tỉnh đã xây dựng và triển khai phương án bảo vệ rừng và phòng, chống cháy rừng cấp tỉnh. Theo đó, tỉnh đã bố trí trực lực lượng và kiểm tra thường xuyên 24/24 giờ nhằm đảm bảo an toàn tuyệt đối cho 100% diện tích rừng trên địa bàn. Đồng thời, đảm bảo hoạt động tốt cho 132 máy chữa cháy, cấp đủ nước cho 600 bồn chứa, trang bị hơn 4.600 bình xịt, can đựng nước, dao, bàn đập... trải đều khắp các khu vực rừng.

Theo ông Lữ Cẩm Khường, Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn tỉnh An Giang, ngoài công việc thường xuyên của lực lượng Kiểm lâm, ngành nông nghiệp và phát triển nông thôn của tỉnh đã hỗ trợ trên 2 tỷ đồng cho công tác cảnh báo, phòng cháy cũng như tăng cường công tác kiểm tra để sớm phát hiện, ngăn ngừa cháy rừng. Bên cạnh đó, ngành còn tổ chức nạo vét một số kênh ở khu vực rừng, đảm bảo khi có sự cố xảy ra có đủ nước, phương tiện, lực lượng ứng phó kịp thời.

Theo ghi nhận của chúng tôi, hiện nay, tại các địa phương có nhiều diện tích rừng, khu du lịch, chùa miếu như Châu Đốc, Tịnh Biên, Tri Tôn, Thoại Sơn... chính quyền, cơ quan chức năng và nhân dân rất quan tâm đến công tác phòng, chống cháy rừng.

Được biết, lực lượng Kiểm lâm tỉnh An Giang đã cấm các hoạt động chặt hạ, tỉa thưa cây rừng trong cao điểm mùa khô; đồng thời, đẩy mạnh công tác tuyên truyền lưu động tại các cụm dân cư quanh vùng trọng điểm cháy; bố trí và có thể huy động khoảng 2.300 người sẵn sàng tham gia phòng cháy, chữa cháy rừng. Hạt Kiểm lâm hai huyện Tri Tôn và Tịnh Biên đã xúc tiến nhiều biện pháp kỹ thuật như phối hợp với công an, dân quân tổ chức tuần tra, kiểm tra các khu vực trọng điểm, nơi đông người hành hương và du khách tham quan, địa bàn thường dọn cỏ trồng rẫy; hiệp đồng với lực lượng Sư đoàn 330, BĐBP, Hải quan, Đội K93... đóng quân trên địa bàn để sẵn sàng tham gia phòng cháy, chữa cháy rừng.

Ông Thái Văn Nhân, Hạt phó Hạt Kiểm lâm huyện Tịnh Biên cho biết: "Trong công tác phòng, chống cháy rừng, chúng tôi luôn xác định "phòng là chính", chủ động chữa cháy rừng theo phương châm "4 tại chỗ" gồm: Chỉ huy tại chỗ; lực lượng tại chỗ; phương tiện, vật tư tại chỗ và hậu cần tại chỗ. Trước khi bước vào mùa khô, lực lượng Kiểm lâm kết hợp chính quyền các xã có rừng tổ chức hàng chục cuộc tọa đàm với dân để tuyên truyền về công tác bảo vệ rừng, chống chặt phá rừng trong cộng đồng dân cư. Bên cạnh đó, chúng tôi tập trung tuần tra, giám sát, bố trí lực lượng canh gác, túc trực ngày đêm ở các khu vực trọng điểm; đồng thời trang bị những dụng cụ, phương tiện chứa nước chữa cháy cơ động, xây dựng bồn chứa nước trên núi, thường xuyên cử lực lượng dọn dẹp, vệ sinh đường băng cản lửa nhằm hạn chế không để cháy lan, cháy lớn".

Một trong những khó khăn trong công tác phòng, chống cháy rừng ở An Giang hiện nay, đó là diện tích rừng khu vực đồi núi trải dài, số hộ tham gia nhận khoán nhiều, song bình quân không quá 1 héc-ta/hộ và phần lớn là đồng bào Khmer. Trong khi đó, thông thường vào mùa khô, các mô hình "sản xuất nông - lâm kết hợp" gần như bị gián đoạn, rừng dễ xảy ra hiện tượng vắng chủ. Bên cạnh đó, tình trạng người bắt ong lấy mật, tìm kiếm cây thuốc nam trên núi vẫn còn diễn ra khá phổ biến. Đây là những nguyên nhân phát sinh nhiều phức tạp làm ảnh hưởng đến công tác phòng cháy, chữa cháy rừng. Vì vậy, việc tích cực tuyên truyền công tác bảo vệ rừng nhằm thay đổi hành vi của cộng đồng dân cư là rất cần thiết, nhằm góp phần bảo vệ và phát triển rừng bền vững.

Nguyễn Đức Thắng