Người cựu binh Hải quân đam mê nghề đóng tàu

Chẳng cần rào đón khách sáo, Minh Trí dẫn tôi đi tham quan một vòng cơ sở đóng tàu của công ty. Chỉ ra giữa sông Trường Giang, anh giới thiệu con tàu cá vỏ sắt, công suất 822CW, chủ đầu tư là ngư dân Tạ Văn Lâu, ở Duy Nghĩa, Duy Xuyên. Con tàu được công ty đóng hoàn thành, làm lễ hạ thủy hôm 4-7-2017, đang tiếp tục hoàn thiện các công đoạn còn lại, chờ ngày ra khơi. Ngày 12-7, công ty cũng vừa hạ thủy một con tàu của ngư dân Lê Tuyến, ở Duy Hải, Duy Xuyên... Đây là con tàu thứ 3, công ty vừa đóng hoàn thành trong năm 2017. Bà con ngư dân rất phấn khởi, khen ngợi những con tàu được đánh giá là hoàn hảo này.

Ngắm con tàu  cá mới hạ thủy, màu sơn xanh nước biển, lấp lóa dưới nắng trưa hè, sừng sững giữa dòng Trường Giang, tôi mở đầu câu chuyện: “Anh Trí trước đây học Đại học Hàng hải?”.  “Không, nhưng tôi đã từng là lính Hải quân ở Trường Sa...” - Câu trả lời của Trí làm tôi ngỡ ngàng. Rồi Trí kể, quê anh ở Đại Hòa, Đại Lộc, năm 2001, tốt nghiệp Trung học phổ thông, anh tham gia nghĩa vụ quân sự, được điều về nhận nhiệm vụ tại Trung đoàn 83 Công binh Hải quân. Đây là đơn vị làm nhiệm vụ đặc biệt trên quần đảo Trường Sa. Hơn 3 năm gắn bó với biển đảo, tình yêu biển đã thấm vào anh đến tận bây giờ... Hoàn thành nghĩa vụ quân sự, Trí trở về với giảng đường Đại học Kinh tế Đà Nẵng.

Tốt nghiệp, anh đi làm với chuyên ngành công nghệ thông tin. Thế nhưng, biển cả cứ như thôi thúc anh, phải làm cái gì đó cho nó. Thế rồi, năm 2014, Nghị định 67 của Chính phủ về hỗ trợ đóng mới tàu cá giúp ngư dân vươn khơi, bám biển, đánh bắt thủy sản, phát triển kinh tế ban hành... Ý tưởng về một cơ sở đóng tàu cá vỏ sắt cho ngư dân bỗng nảy ra trong đầu chàng cựu binh Hải quân. Anh cùng một số anh em cùng tâm huyết như mình thành lập Công ty Cổ phần đóng tàu Thiên Hậu Phước. Anh chạy ngược xuôi suốt vùng ven biển Quảng Nam, cuối cùng cũng chọn được bãi đất ven sông Trường Giang này để làm nơi thực hiện ước mơ về những con tàu đánh cá hiện đại vươn khơi.

Ngày 12-5-2016, UBND tỉnh Quảng Nam quyết định, công nhận cơ sở đóng tàu của Công ty Cổ phần Thiên Hậu Phước đủ điều kiện sửa chữa, đóng tàu vỏ thép, có trọng tải tới 3.000 tấn, cũng là ngày công ty ký hợp đồng với ngư dân Phạm Bá Tầm, ở thôn 1, Tam Giang, Núi Thành, đóng một tàu vỏ thép 829CW, chuyên nghề đánh lưới chụp. Chỉ sau 5 tháng, con tàu trị giá 18 tỷ đồng đã hoàn thành, được hạ thủy vào ngày 24-10-2016. Từ cuối năm 2016 đến nay, con tàu được lắp máy của hãng Yanmag, Nhật Bản của ngư dân Phạm Bá Tầm đã ra khơi được 4 chuyến, tàu hoạt động rất ổn định.

Anh Trí cho biết, là con tàu “đầu tay” của công ty, nên lúc đầu cũng có những sơ xuất nhỏ. Ví dụ, theo yêu cầu của chủ đầu tư, cần chụp lưới của tàu được lắp ráp bằng thép mạ kẽm, nhưng qua chuyến ra khơi đánh bắt đầu tiên đã bộc lộ loại thép này yếu. Qua ý kiến của ngư dân Tầm, công ty đã thay mới cần chụp lưới bằng thép đúc 6 ly, chất lượng cao, không tính chi phí. Từ đó tới nay, tàu hoạt động rất hiệu quả, mỗi chuyến ra khơi về, ngư dân Phạm Bá Tầm lại tới công ty thông báo kết quả vận hành của tàu và vui mừng cho biết lãi từ 400 đến 500 triệu đồng, nợ ngân hàng ngày càng ngắn lại. Niềm vui của ngư dân Tầm cũng là niềm vui của công ty. Tiếng lành đồn xa, chỉ từ đầu năm 2017 đến nay, công ty đã ký hợp đồng đóng mới thêm 3 con tàu nữa cho ngư dân. Sẽ có thêm nhiều con tàu vững chãi, để ngư dân tự tin vươn khơi... 

Lấy uy tín từ tình yêu biển cả

Kỹ sư Lê Hồng Hà, Phó Giám đốc Công ty Cổ phần Thiên Hậu Phước cho tôi biết: Để đóng được một con tàu có nhiều công đoạn. Ngay sau khi ký kết hợp đồng giữa chủ đầu tư là ngư dân với công ty, việc đầu tiên, công ty cùng chủ đầu tư kiểm tra lại thiết kế con tàu xem có phù hợp không. Bản thiết kế tàu này là một trong những giấy tờ mang tính pháp lý quan trọng trong hồ sơ để chủ đầu tư (ngư dân) lập dự án, vay vốn đóng tàu.

Qua kiểm tra, công ty bàn bạc với ngư dân nên chỉnh sửa lại những gì chưa phù hợp, nghe ý kiến ngư dân về định hướng sẽ sử dụng tàu để hành nghề khai thác thủy sản theo phương pháp nào, ví dụ nghề lưới rê, hay lưới chụp... để chỉnh sửa cho phù hợp. Công đoạn tiếp là chọn vật tư, thiết bị để đóng tàu, như sắt, thép, máy thủy... Chủ đầu tư tiếp tục cùng công ty chọn lựa, kiểm tra xuất xứ, chứng chỉ ISO của từng loại vật liệu, sản phẩm. Tiếp đó là công đoạn thi công tàu, từng phần nhỏ đều có sự tham gia của ngư dân để kiểm tra, giám sát từng mối hàn, kết cấu khung sườn tàu, tạo vách cho vỏ tàu... Chuyển qua bước lắp đặt công nghệ,  như máy thủy của tàu,  phải có mặt của ngư dân, mời cơ quan đăng kiểm, kiểm tra xuất xứ, nhãn mác, chứng chỉ, giám sát việc khui niêm thùng đựng máy, linh kiện máy.

Anh Hà lấy ví dụ, hai con tàu của ngư dân Lê Tuyển và Tạ Văn Lâu đã hạ thủy mới đây, được lắp máy của hãng Mitsubishi Nhật Bản, đều được tiến hành đúng trình tự như thế. Giai đoạn hoàn thiện cũng là một công đoạn rất quan trọng, vì nó ảnh hưởng rất lớn đến chất lượng con tàu. Ngư dân cùng kỹ sư chọn loại sơn phù hợp với từng loại sắt, thép, quá trình sơn cũng thực hiện theo đúng quy trình công nghệ của nhà sản xuất quy định.

Kỹ sư Hà diễn giải cho tôi hiểu, lâu nay người ta cứ tưởng khi diễn ra lễ hạ thủy là con tàu đã hoàn thành. Nhưng đấy mới chỉ hoàn thành 2/3 các công đoạn đóng con tàu mà thôi! Con tàu được hạ xuống nước, ngư dân, kỹ sư, người thợ mới kiểm tra tổng thể từng chi tiết, tiếp đó vận hành thử con tàu tại bến, đưa tàu ra biển chạy thử đường dài, kiểm tra công xuất tàu, kiểm tra hoạt động khai thác thủy sản của tàu... Khi bàn giao tàu, các kỹ sư phải làm một bản hướng dẫn sử dụng từng chi tiết, từng loại thiết bị trên tàu, như một bản ca-ta-lô giao cho ngư dân. Chỉ đến lúc này, ngư dân mới có thể mời cơ quan chức năng làm thủ tục kiểm tra, đăng kiểm, đăng ký, cấp giấy phép hành nghề, để tàu ra khơi hoạt động. Tóm lại, không có công đoạn nào thiếu sự có mặt của chủ đầu tư là ngư dân.

Sự phối hợp chặt chẽ giữa ngư dân và công ty trong từng công đoạn nhỏ nhất trong quá trình đóng tàu, thể hiện sự hài hòa, minh bạch và tôn trọng lẫn nhau trong công việc và trách nhiệm trước công việc. Giám đốc Minh Trí cho biết, công ty là đơn vị đầu tiên đóng tàu vỏ thép cho ngư dân ở Quảng Nam, nên được UBND tỉnh rất quan tâm. Công ty cũng cam kết với ngư dân, khi đưa tàu ra hoạt động, có vấn đề trục trặc gì, công ty hoàn toàn chịu trách nhiệm sửa chữa. UBND tỉnh Quảng Nam và các ban, ngành cũng đánh giá rất cao về hoạt động của công ty.

Những người thợ ở Công ty Cổ phần Thiên Hậu Phước luôn tâm niệm rằng, chỉ có đồng hành cùng ngư dân, mới giữ gìn,  phát huy được uy tín của mình, làm nên những con tàu vững chãi, giúp ngư dân vững vàng vươn khơi, bám biển.

Hồng Thanh