Kết quả của cuộc điều tra được kỳ vọng sẽ phản ánh được một bức tranh tổng thể , chân thực về đời sống của đồng bào dân tộc thiểu số. Ảnh: Bình Minh.

Theo thông tin từ Tổng Cục trưởng Tổng Cục Thống kê Nguyễn Bích Lâm, đối với hộ dân tộc thiểu số, cuộc điều tra sẽ tiến hành thu thập 7 nhóm thông tin cơ bản như: thông tin chung về dân số; thông tin lịch sử sinh; thông tin về người chết; thông tin về nhà ở, điều kiện sinh hoạt của hộ; thông tin về các loại gia súc chủ yếu của hộ…

Cụ thể, cuộc điều tra tiến hành thu thập các thông tin chung về dân số như: họ và tên; mối quan hệ với chủ hộ; giới tính; tháng, năm sinh hoặc tuổi tròn theo dương lịch; dân tộc; đạo/tôn giáo; tình trạng sử dụng thẻ bảo hiểm y tế; tình trạng di cư, cấp hộ khẩu tại nơi đến; tình hình đi học hiện nay; trình độ học vấn và trình độ chuyên môn kỹ thuật cao nhất; tình trạng biết đọc và biết viết tiếng dân tộc, tiếng phổ thông; tình trạng hôn nhân; tình trạng lao động và việc làm. Đồng thời, thu thập thông tin về lịch sử sinh của phụ nữ từ 12-49 tuổi.

Bên cạnh đó, cuộc điều tra còn tiến hành thu thập thông tin về số lượng từng loại gia súc chủ yếu của hộ; thông tin về tình hình văn hóa - xã hội và tiếp cận dịch vụ công cộng của hộ; thông tin về thu nhập của hộ trong 12 tháng qua (điều tra trên một mẫu quy mô nhỏ).

Đối với ủy ban nhân dân cấp xã, cuộc điều tra tiến hành thu thập các thông tin: Thông tin chung về xã, thôn/ấp, dân tộc, hộ trên địa bàn xã; điện, đường, giao thông; trường học và trình độ giáo viên; bưu điện, nhà văn hóa, thông tin liên lạc; y tế và vệ sinh môi trường; chợ và cụm/khu công nghiệp; điều kiện làm việc và trình độ của cán bộ, công chức cấp xã; tôn giáo, tín ngưỡng và an ninh.

Được biết, đây là cuộc tổng điều tra đột xuất, không nằm trong chương trình điều tra thống kê hàng năm, lại rất phức tạp, có nhiều điểm mới và khác biệt so với các cuộc điều tra mà Tổng cục đã thực hiện, vì vậy công tác chuẩn bị cho cuộc điều tra được đặc biệt chú trọng.

Theo Tổng Cục trưởng Tổng cục Thống kê chia sẻ: “Ngay từ đầu năm, là đơn vị chủ trì cuộc điều tra, Tổng cục Thống kê đã chủ động khảo sát, thiết kế sơ bộ nội dung điều tra; Phối hợp với UBDT tổ chức các buổi hội thảo, tọa đàm trao đổi để nắm bắt nhu cầu thông tin của Ủy ban Dân tộc, các Bộ, ngành, các tổ chức quốc tế và đông đảo người dân trong và ngoài nước. tra và biên soạn các tài liệu phục vụ điều tra”.

Ông Nguyễn Bích Lâm cho biết thêm, lần Điều tra 53 DTTS này, Tổng Cục Thống Kê sẽ áp dụng công nghệ nhận dạng ký tự thông tin để xử lý nhập tin phiếu điều tra. Công nghệ này sẽ giúp rút ngắn thời gian xử lý và công bố số liệu chính thức, góp phần tạo nên thành công lớn của cuộc Tổng điều tra này.

Ngày 5/1/2015, Thủ tướng Chính phủ đã ký Quyết định số 02/QĐ-TTg về việc phê duyệt Đề án Điều tra, thu thập thông tin về thực trạng kinh tế - xã hội của 53 dân tộc thiểu số.Cuộc điều tra huy động gần 23.000 người làm công tác lập bảng kê, gần 9.000 điều tra viên, tổ trưởng, gần 2000 giám sát viên các cấp là cán bộ của ngành Thống kê và các cơ quan Dân tộc. Thời điểm xác định nhân khẩu thực tế thường trú để tiến hành điều tra thu thập thông tin của hộ là 0 giờ ngày 1/8/2015. Thời gian điều tra thu thập thông tin tại các địa bàn điều tra bắt đầu từ 7 giờ sáng ngày 1/8/2015 và kết thúc chậm nhất vào ngày 31/8/2015.Dự kiến tháng 12/2015 sẽ công bố kết quả điều tra.

Được biết, cuộc tổng điều tra sẽ được tiến hành tại 30.600 địa bàn thuộc 51 địa phương, huy động gần 23 nghìn người lập bảng kê, gần 9.000 điều tra viên và tổ trưởng, gần 2.000 giám sát viên các cấp. Tổng cục Thống kê và Ủy ban Dân tộc các cấp sẽ phối hợp chặt chẽ với cấp ủy, chính quyền các địa phương trong quá trình điều tra. Các số liệu thu thập được là cơ sở nhằm xây dựng các chỉ số cho hệ thống chỉ tiêu thống kê quốc gia và hệ thống phát triển các dân tộc thiểu số giai đoạn 2016 - 2020. Đây là lần đầu, cơ quan thống kê điều tra, thu thập thông tin kinh tế - xã hội của các dân tộc thiểu số ở quy mô cả nước.

Ông Phan Văn Hùng, Thứ trưởng Phó Chủ nhiệm UBDT chia sẻ thêm: “Chúng tôi kỳ vọng tất cả thông tin từ cuộc điều tra này sẽ cho chúng ta một bức tranh tổng thể về bức tranh về thực trạng kinh tế xã hội của các dân tộc thiểu số là chúng ta chưa có. Chính vì vậy, UBDT mới đề nghị với Chính phủ phối hợp với Tổng Cục Thống kê làm cuộc điều tra này. Đây là cuộc điều tra mà chúng tôi đánh giá là rất quan trọng. Lần đầu tiên, chúng ta có cuộc tổng điều tra để xây dựng cơ sở dữ liệu giúp cho Chính phủ và Đảng, Quốc hội và cơ quan UBDT có thông tin để đánh giá tình hình thực tế từ đó xây dựng chiến lược, chính sách phát triển vùng dân tộc thiểu số và vùng núi”.