Toàn cảnh hội đàm.

Tham dự hội đàm còn có đại diện Tổng cục Hải quan, Bộ Tài chính, Vụ Thương mại Biên giới miền núi, Bộ Công thương, Vụ Hợp tác quốc tế, Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, Bộ Tham mưu BĐBP, Cục Cửa khẩu (Cơ quan thường trực) và Tiểu ban cửa khẩu tỉnh Lào Cai (Việt Nam), lãnh đạo các cơ quan liên quan của tỉnh Vân Nam (Trung Quốc).

Tại buổi Hội đàm, trong không khí đoàn kết và hiểu biết lẫn nhau, hai bên đã đánh giá lại kết quả 1 năm thực hiện Biên bản ghi nhớ Hội nghị lần thứ 2 của Ủy ban hợp tác Quản lý cửa khẩu Việt Nam-Trung Quốc đã được ký kết vào ngày 12/12/2014, tại thủ đô Hà Nội, Việt Nam.

Trong năm qua, Ủy ban hai bên đã tích cực phối hợp triển khai một cách toàn diện, hiệu quả Biên bản Hội nghị lần 2 của Ủy ban, thúc đẩy mạnh mẽ mối quan hệ hợp tác về cửa khẩu, tạo điều kiện thuận lợi cho các hoạt động xuất nhập cảnh, xuất nhập khẩu qua cửa khẩu biên giới, góp phần phát triển kinh tế, xã hội địa phương cũng như tăng cường mối quan hệ hữu nghị của nhân dân khu vực biên giới hai bên.

Trong đó, Ủy ban hai bên đã tập trung thực hiện một số công tác trọng tâm theo nội dung Biên bản Hội nghị lần 2 như: Thông báo cho nhau về cơ chế liên lạc giữa Tiểu ban Công tác cửa khẩu 7 tỉnh biên giới của Việt Nam với Văn phòng Quản lý cửa khẩu các tỉnh Quảng Tây, Vân Nam của Trung Quốc; trao đổi về thủ tục tiến hành mở cặp cửa khẩu Sóc Giang - Bình Mãng, Chi Ma – Ái Điểm. Phía Việt Nam, Thủ tướng Chính phủ đã có Quyết định nâng cấp 2 cặp cửa khẩu này lên cửa khẩu song phương; phía Trung Quốc, Quốc vụ Viện Trung Quốc đã phê chuẩn mở cặp cửa khẩu này, hiện đang xây dựng cơ sở hạ tầng để mở chính thức.

Trao đổi, thống nhất và hoàn chỉnh các thủ tục kéo dài thời gian thông quan tại các cặp cửa khẩu Móng Cái - Đông Hưng, Hữu Nghị - Hữu Nghị Quan (Thủ tướng Chính phủ Việt Nam đã có quyết định đồng ý kéo dài thời gian thông quan tại các cặp cửa khẩu trên); Đã chủ động trao đổi, tìm giải pháp giải quyết tình trạng hàng hóa nông sản Việt Nam xuất khẩu sang thị trường Trung Quốc bị ùn tắc tại cặp cửa khẩu Tân Thanh - Pò Chài…

Hai Ủy ban hợp tác Quản lý cửa khẩu Việt Nam-Trung Quốc tiến hành khảo sát tại khu vực biên giới của Đồn BP Bát Xát.

Bên cạnh sự cố gắng nêu trên, Ủy ban hai bên còn một số nội dung công việc cần tập trung chỉ đạo, đó là: Hai bên chưa thống nhất xác định được tính chất hoạt động cụ thể của cầu Bắc Luân 2 và chưa trao đổi về tính chất hoạt động của cầu Tà Lùng 2; việc triển khai kéo dài thời gian thông quan tại các cặp cửa khẩu Móng Cái - Đông Hưng, Hữu Nghị - Hữu Nghị Quan còn chậm so với thời gian Hội nghị lần 2 Ủy ban hai bên đã thống nhất (Quý I/ 2015); Hiệu quả triển khai cơ chế liên lạc giữa Tiểu ban Công tác cửa khẩu 7 tỉnh của Việt Nam với Văn phòng Quản lý cửa khẩu các tỉnh Quảng Tây, Vân Nam của Trung Quốc chưa đi vào thực tế; cơ quan cửa khẩu địa phương hai bên chưa trực tiếp gặp gỡ, trao đổi thông tin, tình hình liên quan.

Thực hiện trình tự thủ tục mở các cặp cửa khẩu song phương Đô Long - Xín Mần, Hoành Mô - Động Trung, Lý Vạn - Thạc Long, Sưm Pun - Điền Bồng, dẫn đến khó hoàn thành việc mở các cặp cửa khẩu trên trong năm 2015 như Biên bản Hội nghị lần 2 Ủy ban hai bên đã xác định; chưa trao đổi thống nhất các thủ tục, trình tự phê duyệt của mỗi bên để xác định tính chất đối với các lối mở Bắc Phong Sinh - Lý Hỏa, Cốc Nam - Lũng Ngịu, Tân Thanh - Pò Chài, Bản Giốc - Đức Thiên là các lối mở song phương thuộc các cặp cửa khẩu tương ứng.

Bên cạnh đó, trong quá trình phối hợp công tác, Ủy ban hai bên thấy rằng một số nội dung về cửa khẩu, đường qua lại tạm thời quy định trong Hiệp định về cửa khẩu và Quy chế quản lý cửa khẩu biên giới trên đất liền Việt Nam - Trung Quốc chưa thực sự phù hợp với thực tế hoạt động cửa khẩu, lối mở hiện nay, đòi hỏi Ủy ban hai bên cần nghiên cứu giải pháp đáp ứng yêu cầu thực tiễn.

Kiểm tra tại cửa khẩu đường sắt quốc tế Lào Cai.

Cũng tại Hội đàm, Ủy ban của hai bên đã thống nhất chương trình hợp tác trong thời gian tới như: Thống nhất xác định tính chất sử dụng của cầu Bắc Luân 2, cầu Tà Lùng 2, trên cơ sở đó hoàn thành thủ tục báo cáo Chính phủ hai nước quyết định (Ủy ban cửa khẩu Việt Nam đề nghị nội dung này hai bên hoàn thành trong Quý III/ năm 2015); thống nhất chỉ đạo địa phương hai bên thực hiện kéo dài thời gian thông quan tại các cặp cửa khẩu Móng Cái - Đông Hưng, Hữu Nghị - Hữu Nghị Quan vào ngày 01/6/2015.

Ủy ban hai bên thống nhất chỉ đạo Tiểu ban công tác cửa khẩu Việt Nam chủ động xây dựng Kế hoạch tổ chức gặp gỡ với Văn phòng cửa khẩu các tỉnh Quảng Tây, Vân Nam, Trung Quốc. Trên cơ sở đó, cơ quan cửa khẩu địa phương hai bên chủ động trao đổi, thống nhất giải pháp tháo gỡ khó khăn, vướng mắc trong cơ chế quản lý các hoạt động xuất, nhập qua cửa khẩu, lối mở tại từng địa phương.

Hai bên tích cực đẩy nhanh trình tự phê chuẩn, hoàn chỉnh việc nâng cấp các cặp cửa khẩu theo điểm 2, nội dung 3 Biên bản Hội nghị lần 2, trong đó đề nghị Ủy ban phía Trung Quốc sớm hoàn chỉnh các thủ tục, báo cáo Chính phủ Trung Quốc Quyết định nâng cấp cửa khẩu Thủy Khẩu thành cửa khẩu quốc tế (Thủ tướng Chính phủ Việt Nam đã có Quyết định nâng cấp cửa khẩu Tà Lùng thanhg cửa khẩu quốc tế).

Hai bên cũng thống nhất cần sớm rà soát các khoản thu phí, mức thu phí, căn cứ thu phí. Thời gian đề nghị hoàn thành, thực hiện niêm yết công khai tại cửa khẩu mỗi bên vào đầu Quý IV/2015; triển khai các thủ tục, trình tự phê duyệt của mỗi bên để xác định tính chất đối với các lối mở Bắc Phong Sinh – Lý Hỏa, Cốc Nam – Lũng Nghịu, Tân Thanh – Pò Chài, Bản Giốc – Đức Thiên theo Biên bản Hội nghị lần 2 hai bên đã xác định.

Ngay sau khi kết thúc hội đàm, Ủy ban hợp tác Quản lý cửa khẩu Việt Nam-Trung Quốc đã tiến hành khảo sát thực địa tại địa bàn biên giới thuộc các Đồn BP A Mú Sung, Bát Xát, Bản Lầu và Cửa khẩu quốc tế Lào Cai, tỉnh Lào Cai.