Con đường tơ lụa  trên bộ và Con đường tơ lụa trên biển của TQ.  Ảnh: Internet

Người ta hy vọng rằng, trong 10 năm tới, giá trị thương mại hằng năm của các quốc gia tham gia vào dự án "1-1", sẽ vượt ngưỡng 2,5 nghìn tỷ USD. Trên bộ, hệ thống đường sắt cao tốc và đường bộ cao tốc, bắt đầu từ Tây An (TQ), chạy dọc Trung Á, Trung Đông và vươn tới châu Âu. Trên biển, hệ thống cầu tàu, cảng biển chạy từ Phúc Châu, Quảng Đông qua eo Ma-lắc-ca, qua Ấn Độ Dương, đến Na-rô-bi (Kê-ni-a, châu Phi), qua Biển Đỏ, Địa Trung Hải. Cả 2 tuyến đều có điểm cuối cùng là Vơ-ni-dơ, I-ta-li-a. Đến nay, gần 60 nước trong số 65 nước mà "Con đường tơ lụa" đi qua, bao gồm hầu hết các nước ASEAN đã tham gia dự án này.

Các nước khu vực Nam Á, Tây Á, Trung Á, các nước châu Âu, châu Phi cũng hoan nghênh và tham gia. Hung-ga-ri là quốc gia châu Âu đầu tiên kí hiệp ước thỏa thuận tham gia dự án với TQ. TQ giúp Hung-ga-ri vốn và kĩ thuật xây dựng tuyến đường sắt nối Hung-ga-ri với Xéc-bi-a. Về phần mình, tháng 11-2014, TQ đã chi 40 tỷ USD thành lập Quỹ "Con đường tơ lụa", nhằm tập trung xây dựng tuyến giao thông đường sắt, bến cảng, sân bay xuyên Trung Á, Nam Á, kết nối các nước trong khu vực châu Á - Thái Bình Dương.

Tháng 10-2014, TQ sáng lập Ngân hàng Phát triển hạ tầng châu Á, đã có 57 nước tham gia. Ngân hàng này nhằm củng cố nền tảng cho các dự án "1-1". Ngày 20-4-2015, Chủ tịch TQ Tập Cận Bình thăm Pa-ki-xtan, kí kết dự án tổng hợp "Hành lang kinh tế TQ - Pa-ki-xtan", TQ đầu tư 46 tỷ USD để xây dựng cơ cấu hạ tầng giao thông, nâng cấp đường sắt, quan trọng nhất là dự án tuyến đường sắt cao tốc từ Ca-ra-chi - cảng Goa-đa - Ka-sơ-ga (Tân Cương), đây là mắt xích trong dự án "Con đường tơ lụa trên biển" của TQ. Cảng Goa-đa là cửa ngõ thâm nhập Ấn Độ Dương của TQ.

TQ đã đầu tư 25 tỷ USD vào tuyến đường sắt 2.700km cho Kê-ni-a, kết nối châu Phi với "Con đường tơ lụa"; đầu tư 26 tỷ USD vào dự án kênh đào Kờ-ra của Thái Lan, kênh đào lớn nhất châu Á. TQ  đầu tư 6 tỷ USD xây dựng tuyến đường sắt cao tốc đầu tiên của Nga nối Mát-xcơ-va tới Ca-dan, sau đó sẽ nối dài tới TQ. TQ và Đức đã thống nhất đề xuất xây dựng tuyến đường sắt cao tốc  dài nhất thế giới - 11 nghìn km, nối thành phố Trùng Khánh (TQ) tới Ka-dắc-xtan - Ba Lan - Đui-buốc (cảng nội địa lớn nhất thế giới của Đức).

Triển vọng của tuyến đường sắt này rất lớn, châu Âu có thể đáp ứng được nhu cầu tăng đột biến của các ngành công nghiệp và thương mại. Ngày 12-11-2014, TQ đã khánh thành tuyến đường sắt 10 nghìn km chạy từ Nghĩa Ô (tỉnh Chiết Giang) qua Ka-dắc-xtan - Nga - Bê-la-rút - Ba Lan - Đức - Pháp, cuối cùng là thành phố Man-đờ-rít (Tây Ban Nha). Theo Ủy ban châu Âu, trị giá giao dịch giữa TQ và châu Âu là hơn 1 tỷ USD/ngày. 4 nước TQ, Ấn Độ, Mi-an-ma và Băng-la-đét đã nhất trí xây dựng tuyến cao tốc bắt đầu từ Vân Nam, chạy qua 4 nước dài 2.800km, với số vốn chủ yếu từ TQ...

Sức quyến rũ lớn nhất của dự án "1-1" đối với thế giới, không phải chỉ là có bao nhiêu vốn đầu tư và lợi nhuận, mà điều quan trọng hơn, nó sẽ là trục chính mang lại cho thế giới một dòng chảy về hợp tác thương mại, bình đẳng, sự thịnh vượng về kinh tế, về giao lưu văn hóa… giữa các nước tham gia.

Du lịch trên con đường tơ lụa. Ảnh: Internet

Nội dung trọng điểm hợp tác của dự án "1-1" là liên kết về chính sách, liên thông về cơ sở hạ tầng, liên kết về thương mại, liên kết về nhân dân:

- Liên kết về chính sách: Các quốc gia trên “Con đường tơ lụa” tăng cường trao đổi, kết nối về chính sách, tăng cường sự hợp tác giữa các Chính phủ, tích cực xây dựng cơ chế giao lưu liên thông chính sách vĩ mô, thúc đẩy tin cậy chính trị, đạt được sự đồng thuận, trao đổi xây dựng kế hoạch và biện pháp hợp tác thiết thực cùng nhau hoàn thiện hệ thống văn bản pháp luật kinh tế, bảo đảm an ninh và dòng chảy thương mại.

- Liên thông cơ sở hạ tầng: Trên cơ sở tôn trọng an ninh và chủ quyền quốc gia, các nước trên "Con đường tơ lụa" tăng cường quy hoạch xây dựng cơ sở hạ tầng trọng điểm, thống nhất hệ thống tiêu chuẩn kĩ thuật, bao gồm một mạng lưới đường sắt, đường cao tốc, các đường dẫn dầu, mạng lưới truyền tải điện xuyên quốc gia, mạng Internet; cùng đẩy mạnh xây dựng tuyến giao thông quốc tế huyết mạch, từng bước hoàn thiện hệ thống hạ tầng liên kết giữa các vùng châu Á, châu Âu, châu Phi; lắp đặt hệ thống thiết bị quản lí giao thông thống nhất trên toàn tuyến; đẩy mạnh xây dựng các công trình cảng biển, tăng cường hợp tác tin học hóa; triển khai xây dựng cơ chế hợp tác toàn diện về cơ sở hạ tầng hàng không dân dụng, hạ tầng năng lượng, hệ thống mạng lưới thông tin cáp quang và hệ thống thông tin vệ tinh trên toàn tuyến.

- Liên thông thương mại: Hợp tác và đầu tư thương mại là nội dung chủ yếu của dự án "1-1". Các nước cùng nhau loại bỏ các rào cản để xây dựng môi trường kinh doanh thông thoáng. Các nước trên "Con đường tơ lụa" tăng cường xây dựng các khu vực mậu dịch tự do, giải phóng tiềm lực hợp tác, tăng cường hợp tác song phương và đa phương trong việc công nhận lẫn nhau về các quy định hợp tác hải quan, hỗ trợ lẫn nhau trong thực thi pháp luật, cũng như công tác kiểm tra Biên phòng, kiểm dịch; công nhận thống nhất tiêu chuẩn đo lường, thông tin thống kê; cải thiện điều kiện thông quan, tăng cường an ninh chuỗi cung ứng và tạo thuận lợi cho hợp tác thúc đẩy sự phối hợp xuyên quốc gia, cùng nhau cải thiện tính minh bạch, tăng mức độ tự do hóa thương mại, phát triển thương mại điện tử.

Đồng thời tăng cường hợp tác tài chính, thúc đẩy hệ thống tiền tệ, tín dụng châu Á ổn định, mở rộng phạm vi quy mô hoán đổi nội tệ, thúc đẩy sự cởi mở và phát triển của thị trường trái phiếu châu Á, phối hợp quản lí rủi ro, quản lí khủng hoảng qua biên giới.