Những người phản đối dự luật an ninh mới được Hạ viện thông qua, tập trung bên ngoài tòa nhà Quốc hội tại Tô-ki-ô, ngày 18-7. Ảnh: Reuters

Đúng như dự đoán trước đó, dự luật này - hiện vẫn còn cần được thông qua tại Thượng viện - đã vấp phải những phản ứng mạnh mẽ từ dư luận cả trong nước lẫn ngoài nước, đặc biệt là Trung Quốc, nước luôn rất nhạy cảm trước các dấu hiệu cho thấy Nhật Bản đang tìm cách tái vũ trang.

Ở trong nước, những người phản đối dự luật, phần lớn là những người trung niên và cao tuổi cho rằng, thay đổi này đồng nghĩa với việc Nhật Bản có thể sẽ bị lôi kéo vào các cuộc xung đột do Mỹ cầm đầu ở nhiều vùng đất trên thế giới. Họ cho rằng, dự luật này sẽ nhấn chìm 70 năm chủ trương hòa bình của Nhật Bản và theo đó cho phép các binh sỹ Nhật Bản lần đầu tiên được tham chiến ở nước ngoài, kể từ sau Chiến tranh thế giới thứ hai.

Tuy nhiên, những người ủng hộ lại khẳng định rằng, các giới hạn và quy định về việc can dự này của Nhật Bản sẽ ở mức cao hơn nhiều quốc gia khác. Họ nói rằng, việc thông qua dự luật là điều cần thiết để Nhật Bản đáp ứng được các yêu cầu và thách thức trong môi trường an ninh châu Á đang không ngừng biến động hiện nay.

Ngay sau khi thông tin về việc Hạ viện Nhật Bản thông qua các dự luật an ninh gây nhiều tranh cãi, Ủy viên Quốc vụ viện Trung Quốc Dương Khiết Trì ngày 16-7, đã nói rõ quan điểm của Trung Quốc về vấn đề này, đồng thời hối thúc Nhật Bản nghiêm túc nhìn nhận lịch sử, kiên định đi theo lộ trình phát triển hòa bình, tôn trọng các quan ngại về an ninh của các nước láng giềng và không có những hành động thiếu tích cực có thể đe dọa hòa bình và ổn định khu vực.

Cùng ngày, Hàn Quốc cũng đã tái khẳng định quan điểm của mình rằng, các cuộc thảo luận của Nhật Bản về chính sách quốc phòng cần hướng tới mục tiêu đảm bảo an ninh và ổn định trong khu vực.

Theo kết quả bỏ phiếu tại Hạ viện, 11 điều luật đã được thông qua, cho phép lực lượng Phòng vệ Nhật Bản tham gia các chiến dịch phòng thủ tập thể trên phạm vi toàn cầu. Điều này đi ngược lại với Điều 9 của Hiến pháp hòa bình. Phát biểu với báo giới sau cuộc bỏ phiếu, Thủ tướng Nhật Bản Sin-dô A-bê nói: "Tình hình an ninh xung quanh Nhật Bản đang ngày càng xấu đi", ngụ ý nói tới sự nổi lên của Trung Quốc. Ông A-bê nhấn mạnh rằng: "Các dự luật này là cần thiết để bảo vệ cuộc sống của người dân Nhật Bản và ngăn chặn một cuộc chiến tranh trước khi nó xảy ra".

Tiến sỹ Ra-gia Mô-han, chuyên viên đặc biệt tại Viện Nghiên cứu Nhà quan sát Ấn Độ (ORF) có bài viết đăng trên báo "The Indian Express" số ra ngày 21-7 về Chiến lược quốc phòng của Thủ tướng Sin-dô A-bê. Theo bài báo, bất chấp sự phản đối của dư luận và phe đối lập tại Quốc hội, Thủ tướng Sin-dô A-bê đang xúc tiến sửa đổi các chính sách quốc phòng với quyết tâm loại bỏ những hạn chế lớn của Hiến pháp thời hậu chiến tranh đối với Quân đội Nhật Bản.

Đi ngược lại bản chất chủ nghĩa hòa bình tại Nhật Bản, Thủ tướng A-bê đang làm cho Tô-ki-ô phải phản ứng nhanh trước những thay đổi địa-chính trị không ngừng trong khu vực, đặc biệt trước hành động hiếu chiến ngày càng gia tăng của Trung Quốc trong tranh chấp lãnh hải.