Các thành viên trong đội văn nghệ trực tiếp giao lưu và giới thiệu các món ẩm thực cho du khách.

Được chính thức thành lập và đi vào hoạt động từ năm 2004, đến nay, đội có tổng số 12 thành viên, với 2 nam, 10 nữ, trong đó có 2 nhạc công. "Có lẽ, những bài hát, điệu múa của người Thái nơi đây đã trở thành mạch nguồn tuôn chảy trong dòng máu của mỗi thành viên, nên việc luyện tập các tiết mục mới, những bài múa cổ, hay những bài xòe... từ thời Vua Đèo truyền lại, luôn được các thành viên trong đội luyện tập tự nguyện tự giác, kể cả những khi bước vào mùa vụ.

Các buổi tối cuối tuần, họ lại cùng nhau tụ hội về nhà văn hóa bản để cùng ngân lên nhịp tính tẩu, nhịp trống xòe rộn rã, những bài dân ca Thái và hướng dẫn cho nhau từng dáng múa, từng bước đi sao cho đúng nhịp..." - Ông Lò Văn Tiến, Phó Chủ tịch UBND xã chia sẻ.

Hằng tuần, ngoài việc luyện tập những tiết mục mới, hướng dẫn cho đội văn nghệ thanh niên và những người yêu thích văn nghệ trong bản, họ còn thường xuyên tập luyện những điệu múa cổ của người Thái như: Điệu xòe "Phá xí", nghĩa là xòe bốn phương với tốp múa 4 người; điệu xòe "Đổn hôn" tức điệu xòe cổ có những bước tiến lùi; hay điệu xòe "Khắm khen" - một điệu xòe cổ nắm tay cùng xòe... Tất cả các trang phục, đạo cụ biểu diễn và cả việc mua son phấn để trang điểm trước khi biểu diễn, đều được huy động từ các nguồn xã hội hóa, cũng như việc giao lưu biểu diễn với các xã, bản lân cận và phục vụ du khách trong và ngoài nước đến thăm bản.

Không chỉ múa hay, hát giỏi, các thành viên trong Đội Văn nghệ còn là những hướng dẫn viên du lịch, những đầu bếp cừ khôi trong việc chế biến món ẩm thực của người Thái để giới thiệu với du khách như: Pà pỉng tộp (cá nướng), khảu lam (cơm lam), nhứa mù khủa (thịt lợn hấp), nhứa giảng (thịt trâu hun khói)... được làm rất kỳ công, từ khâu chọn thực phẩm, chế biến, ướp gia vị, cho đến khi món ăn được bày ra bàn tiệc, khiến người ăn nhớ mãi không quên.

Như đã thành thông lệ, du khách đến với Vàng Pheo không chỉ được chiêm ngưỡng những ngôi nhà sàn truyền thống, ngắm những cô gái đẹp bên khung cửa sổ thêu, may váy, áo, khăn... cho các thành viên trong gia đình, thưởng ngoạn cảnh đẹp mê hồn của dòng sông Nậm So, Nậm Lùm, khi màn đêm buông xuống, họ còn được thưởng thức những món ẩm thực do các thành viên trong Đội Văn nghệ chế biến và uống những chén rượu thơm nồng của ngô và nếp nương...

Tiếp đó, được nghe những bài hát dân ca Thái cùng những điệu múa khăn, múa nón, múa quạt, hay những điệu xòe cổ như muốn xoay nghiêng đất trời, làm say lòng du khách, để rồi sau đó họ cùng nhau tay trong tay trong nhịp xòe đoàn kết, bên ánh lửa bập bùng.

"Tôi đã đi khắp nơi trong cả nước, đặc biệt là những vùng có đồng bào dân tộc Thái cư trú tập trung như: Mường Thanh (Điện Biên), Mường Lò (Nghĩa Lộ), hay người Thái ở Sơn La, nhưng nói chung, tôi thấy các thành viên trong Đội Văn nghệ bản Vàng Pheo chính là những hạt nhân rất quan trọng trong việc gìn giữ và lưu truyền bản sắc văn hóa của dân tộc Thái trắng nơi đây. Bởi, ngoài các bài hát, điệu múa, hay những câu ca dao, tục ngữ thì họ còn là những người thường xuyên truyền lại cho thế hệ trẻ cách chế biến những món ẩm thực và thêu may từng chiếc váy, áo cóm..." - Ông Vũ Đức Hải, Phó Chánh Văn phòng Thường trực Ban Chỉ đạo Trung ương phong trào "Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hóa" vui vẻ cho biết thêm.

Nhờ có sự chung sức đồng lòng của mọi người dân trong bản, đặc biệt là các thành viên trong Đội Văn nghệ, đến nay, bản sắc văn hóa của người Thái nơi đây luôn được quan tâm gìn giữ và bảo tồn ngay từ mỗi nếp nhà sàn, từ đó giới thiệu cho gần 2.000 lượt du khách trong và ngoài nước mỗi năm đến thăm quan, thưởng ngoạn vẻ đẹp, sự quyến rũ của mảnh đất và con người Vàng Pheo.

Chia tay Vàng Pheo khi tiếng gà gáy chuyển canh, hòa cùng những tiếng hát véo von theo lối mòn về bản của các chàng trai, cô gái đang độ tuổi cập kê, chúng tôi thầm mong rằng, sẽ có nhiều hơn nữa những Đội Văn nghệ như Vàng Pheo để bản sắc văn hóa của mỗi dân tộc luôn được gìn giữ và lưu truyền.