Xã Ia Mơ Nông có 6 thôn, làng, trong đó, 5 làng đồng bào dân tộc Gia Rai, chiếm tỉ lệ 80% dân số. Mặc dù chính quyền địa phương, các tổ chức xã hội tích cực tuyên truyền, phố biến, giáo dục pháp luật về hôn nhân và gia đình, nhưng do trình độ dân trí thấp và ý thức chấp hành pháp luật chưa cao, tình trạng tảo hôn vẫn tồn tại trong các thôn làng.

Năm 2017, chị H’Uyên Niê, quê Đắk Lắk lấy chồng tại xã Ia Mơ Nông. Làm dâu ở làng đồng bào dân tộc Gia Rai, phong tục, tập quán khác nhiều so với người Ê Đê ở Đắk Lắk. Xác định gắn bó cuộc đời mình với vùng đất này, chị H’Uyên học tiếng Gia Rai, thay đổi cách sống và nhanh chóng bắt nhịp với vùng đất mới. Chị thường xuyên đến các thôn làng nói chuyện, tâm sự với bà con, chị sống gần gũi nên ai cũng yêu mến.

Ia Mơ Nông là xã vùng cao, cuộc sống của người dân còn nhiều khó khăn, tỉ lệ tảo hôn và bạo lực gia đình còn cao. Mong muốn chung tay, góp sức xóa bỏ tảo hôn, chị H’Uyên đã xây dựng kế hoạch tuyên truyền, phối hợp với Hội LHPN các cấp vận động liên kết với trường dạy nghề, giúp các em học sinh vừa hoàn thành chương trình học, vừa có nghề. Đồng thời, tạo sinh kế bền vững cho người dân trong làng. “Chỉ khi người dân có việc làm, có thu nhập, cuộc sống ổn định, trình độ dân trí được nâng cao thì chuyện kết hôn sớm sẽ được kiềm chế, các em nhỏ sẽ không nghĩ đến chuyện lập gia đình sơm nữa”- chị H’Uyên chia sẻ.

Chị bàn bạc với Ban Chấp hành Hội LHPN xã thành lập và vận hành Câu lạc bộ Dệt thổ cẩm với 30 thành viên là phụ nữ đồng bào dân tộc Gia Rai. Ngoài vận hành câu lạc bộ dệt thổ cẩm, chị tiếp tục vận động người dân phát huy nghề làm rượu ghè, đan gùi, tạc tượng gỗ… làm sản phẩm du lịch. Chị còn giúp bà con tìm kiếm thị trường, tiêu thụ nông sản, lâm sản phụ để có thêm thu nhập, ổn định cuộc sống.

Chị cùng già làng, trưởng thôn, làng trực tiếp ngăn chặn nhiều cặp đôi chuẩn bị cưới khi chưa đủ tuổi. Chị H’Uyên kể: “Cứ nắm được thông tin, tôi cùng với già làng, thôn trưởng đến nhà tìm hiểu, vận động. Tôi nhớ, có lần đã kịp thời ngăn chặn chuyện kết hôm sớm của em Rơ Châm P. lúc đó đang là học sinh lớp 9, nhưng vì có tình cảm với bạn trai cùng làng, cùng tuổi mà muốn nghỉ học để kết hôn”.

“Hiểu được mấu chốt vấn đề, tôi nhẹ nhàng giải thích, phân tích về hậu quả của tảo hôn là vi phạm pháp luật Hôn nhân và Gia đình, vi phạm quy định của hương ước mà làng đã ký với chính quyền địa phương. Gia đình có người vi phạm sẽ chịu phạt theo hương ước, người dân trong làng cũng sẽ không ai đi dự đám cưới khi cô dâu, chú rể chưa đủ tuổi. Tôi vừa tuyên truyền tảo hôn, vừa vận động P. nếu không muốn học văn hóa thì đi học nghề, có công ăn việc làm, suy nghĩ chín chắn rồi mới kết hôn. Em P. đã nhận thức được và tạm dừng việc cưới lại”- chị H’Uyên tâm sự.

Bằng tâm huyết và sự quyết tâm của mình, chị đã kịp thời ngăn chặn được rất nhiều trường hợp tảo hôn trong các làng đồng bào dân tộc Gia Rai nơi chị sinh sống.

Chị H’Uyên cho biết: “Nắm bắt được gia đình nào có người chưa đủ tuổi chuẩn bị kết hôn, ngay lập tức, tôi cùng với chính quyền địa phương, nhà trường phối hợp tìm hiểu, ngăn chặn. Chúng tôi triển khai nhiều hình thức tuyên truyền, từ vận dụng hệ thống loa truyền thanh của xã, mạng xã hội, nhóm zalo đến việc lồng ghép nội dung tuyên truyền tảo hôn và hôn nhân cận huyết thống tại các buổi họp thôn làng, sinh hoạt định kỳ của các hội, đoàn thể. Các nội dung về tảo hôn và hôn nhân cận huyết thống liên tục được tuyên truyền đến từng gia đình đã dần thay đổi suy nghĩ của người dân cũng như các em học sinh”.

Theo già làng Rơ Chân Dúp của làng A Mơng, trước đây, trong làng, mỗi năm có hàng chục vụ tảo hôn. Nhờ chị H’Uyên tận tình với dân làng, có nhiều cách làm hay tháo gỡ khó khăn, kịp thời ngăn chặn các cặp kết hôn chưa đủ tuổi mà nay nạn tảo hôn đã dần được đẩy lùi. Bây giờ, bà con tập trung làm ăn, chăm lo cuộc sống, thực hiện đúng chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước.

Hoàng Lê