Đơn vị đã tham mưu cho các cấp ủy Đảng xây dựng nghị quyết lãnh đạo, chính quyền các cấp xây dựng kế hoạch triển khai thực hiện, trên cơ sở đó, các ngành, các đoàn thể chính trị- xã hội nỗ lực triển khai nhiều giải pháp thực hiện. Đồng chí Hoàng Văn Lình, Chủ tịch UBND xã Kim Thủy cho biết: “Với một xã có nhiều đồng bào dân tộc BRu-Vân Kiều sinh sống thì tình trạng tảo hôn và hôn nhân cận huyết thống vẫn còn xảy ra, vì hiểu biết pháp luật của người dân còn hạn chế.

Để chấm dứt tình trạng này, địa phương đã phối hợp chặt chẽ với Đồn Biên phòng Làng Ho triển khai tốt công tác tuyên truyền cho người dân về Luật Hôn nhân và Gia đình, bảo vệ chăm sóc sức khỏe bà mẹ, trẻ em, tăng cường công tác phối hợp giữa các địa phương tiếp giáp nhằm ngăn chặn, không để xảy ra tảo hôn liên quan đến địa phương khác. Đồng thời, kiên quyết xử lý các vi phạm hành chính về Luật Hôn nhân và Gia đình để răn đe, giáo dục người dân không cưới vợ, gả chồng cho con cái trước tuổi pháp luật quy định”.

Với nhiều hình thức tuyên truyền như thông qua các buổi họp thôn, bản, trên hệ thống loa truyền thanh của địa phương và mô hình “Tiếng loa Biên phòng”, qua cấp phát tài liệu, tờ rơi…, thời gian qua, Đồn Biên phòng Làng Ho đã trực tiếp và phối hợp tổ chức tuyên truyền về nguyên nhân, hậu quả của tảo hôn và hôn nhân cận huyết thống, Luật Hôn nhân và Gia đình; chăm sóc sức khỏe sinh sản, pháp luật về hôn nhân và gia đình... được 125 buổi cho 7.826 lượt người dân tham gia. Từ đó, nâng cao nhận thức, ý thức tự giác chấp hành pháp luật về chống tảo hôn, hôn nhân cận huyết thống của nhân dân.

Anh Hồ Văn Tình, 47 tuổi ở bản Eo bù-Chút mút, xã Lâm Thủy chia sẻ: “Được các cán bộ Đồn Biên phòng Làng Ho và cán bộ địa phương tuyên truyền nên tôi hiểu rằng, dù là con trai hay con gái đều phải đủ tuổi thì mới cho lấy chồng, lấy vợ, như thế thì sau này sinh con mới cao lớn, khỏe mạnh. Hơn nữa, nếu con cái chưa đủ tuổi mà mình cứ bắt chúng nó lấy vợ, lấy chồng thì sẽ bị xử lý theo quy định của pháp luật”.

Bản Eo Bù- Chút Mút, xã Lâm Thủy nằm bên con suối Rào Reng yên bình và trầm lặng trong tiết trời ngày Đông sương núi giăng trắng cả cánh rừng. Đây là bản không có trường hợp nào tảo hôn và hôn nhân cận huyết thống từ nhiều năm nay. Ông Hồ Văn Bình, Bí thư Chi bộ, Trưởng bản Eo bù-Chút mút cho biết: “Trước đây, tình trạng tảo hôn và hôn nhân cận huyết thống thường xuyên xảy ra trong bản, có cháu gái học chưa hết lớp 5 thì bố mẹ đã bắt nghỉ học để lấy chồng, rồi anh em trong họ tộc cũng lấy nhau... nên trẻ em sinh ra cứ còi cọc, đau ốm nhiều, có cháu còn bị dị tật nữa. Vì thế, cái nghèo cứ đeo bám mãi trong nhiều hộ gia đình. Từ khi triển khai thực hiện đề án “Giảm thiểu tình trạng tảo hôn và hôn nhân cận huyết thống trong vùng đồng bào dân tộc thiểu số giai đoạn 2015-2025”, với sự tuyên truyền, vận động tích cực của các anh BĐBP, nhất là khi có cán bộ của Đồn Biên phòng Làng Ho về tham gia sinh hoạt tại chi bộ và đỡ đầu, giúp đỡ các hộ gia đình thì đến nay, bản đã không còn xảy ra tình trạng tảo hôn, hôn nhân cận huyết thống nữa”.

Không chỉ đẩy mạnh công tác tuyên truyền hay xử lý nghiêm các trường hợp vi phạm, mà trong quá trình thực hiện đề án, chính quyền 2 xã Lâm thủy và Kim Thủy còn đề nghị các hộ dân tại các bản trên địa bàn ký cam kết không vi phạm hoặc tái phạm tảo hôn và hôn nhân cận huyết thống. Để gắn trách nhiệm của cán bộ, bí thư chi bộ thôn, bản, lãnh đạo 2 xã cũng đã đưa vấn đề này vào tiêu chí bình xét thi đua, bình xét đảng viên cuối năm của đội ngũ này, nếu để xảy ra tình trạng tảo hôn và hôn nhân cận huyết thống trong bản do mình phụ trách. Từ những biện pháp quyết liệt được đưa ra, nhiều bản đã không ngừng đẩy mạnh công tác tuyên truyền giúp cho người dân trên địa bàn nghe và hiểu về những hệ lụy của tảo hôn và hôn nhân cận huyết thống nên đã chấm dứt hoàn toàn tình trạng hôn nhân cận huyết thống.

Tuy nhiên, trên địa bàn 2 xã Lâm Thủy và Kim Thủy, tình trạng tảo hôn vẫn còn chiếm tỷ lệ khá cao. Từ tháng 1 đến cuối tháng 11 năm 2022, trên địa bàn có 54 cặp kết hôn, song, có 11 trường hợp tảo hôn, chiếm tỷ lệ 20,37%. Trong đó, có tới 9 trường hợp tảo hôn là các bé gái, song, độ tuổi tảo hôn không còn quá thấp như những năm trước đây.

Sẻ chia khó khăn cùng địa phương, nâng cao hiệu quả trong quá trình thực hiện Đề án “Giảm thiểu tảo hôn và hôn nhân cận huyết thống trong vùng đồng bào dân tộc thiếu số” trên địa bàn phụ trách, Đồn Biên phòng Làng Ho đã tích cực giúp dân phát triển kinh tế, thông qua các chương trình, các mô hình và những việc làm cụ thể, các anh đã kiên trì bám bản, bám dân để tuyên truyền, vận động; tổ chức khám, chữa bệnh, cấp thuốc miễn phí cho hơn 1.425 lượt người, cử hàng chục lượt cán bộ, chiến sĩ xuống địa bàn giúp dân thu hoạch lúa, làm ruộng nước và vệ sinh làng bản....

Thiếu tá Đặng Văn Phong, Chính trị viên phó Đồn Biên phòng Làng Ho cho biết: “Để công tác phòng, chống tảo hôn, hôn nhân cận huyết thống đạt hiệu quả cao hơn trên địa bàn phụ trách, thời gian tới, đơn vị sẽ tiếp tục phối hợp chặt chẽ với cấp ủy, chính quyền địa phương để phát huy tối đa vai trò người uy tín để đẩy mạnh công tác tuyên truyền, ngăn chặn nguy cơ tảo hôn. Đồng thời, nâng cao hơn nữa hiệu quả của các hoạt động truyền thông trong vận động, thay đổi hành vi của nhân dân về tảo hôn và hôn nhân cận huyết thống để người dân hiểu và thực hiện có hiệu quả”.

Tảo hôn, hôn nhân cận huyết thống là hủ tục đã tồn tại từ rất lâu đời trong cộng đồng người dân tộc Bru-Vân Kiều, do đó, xóa bỏ hủ tục này là quá trình lâu dài, cần sự tham gia của các cấp, các ngành thì mới có thể chấm dứt hoàn toàn tình trạng này trên địa bàn 2 xã vùng cao biên giới Kim Thủy và Lâm Thủy.

Nguyễn Thành Phú