Trước hình đó, với sự vào cuộc quyết liệt của các ban, ngành đoàn thể, chính quyền địa phương, nhất là vai trò của các cấp hội phụ nữ trên địa bàn huyện đã triển khai các biện pháp hiệu quả, thành lập các mô hình, câu lạc bộ (CLB) “Phụ nữ nói không với tảo hôn, kết hôn cận huyết thống” nhằm đẩy lùi tình trạng tảo hôn và hôn nhân cận huyết thống trên địa bàn.

Sau gần 5 năm triển khai CLB “Phụ nữ nói không với tảo hôn, kết hôn cận huyết thống”, Hội Liên hiệp Phụ nữ huyện Ea Súp, tỉnh Đắk Lắk đã thành lập thêm được 4 mô hình, 2 CLB, nhân rộng mô hình đến trên 60% chi hội, góp phần đẩy lùi tình trạng tảo hôn và hôn nhân cận huyết thống.

CLB “Phụ nữ nói không với tảo hôn, kết hôn cận huyết thống” được thành lập từ tháng 3/2018 tại Chi hội phụ nữ buôn A2, thị trấn Ea Súp, với 80 hội viên tham gia. Trong mỗi buổi sinh hoạt, Ban chủ nhiệm CLB tuyên truyền, phổ biến đến các thành viên Luật Hôn nhân và Gia đình; nguy cơ, hậu quả của tảo hôn và kết hôn cận huyết thống; các kỹ năng chăm sóc sức khỏe vị thành niên, thanh niên; cách nuôi con khỏe, dạy con ngoan… bằng ngôn ngữ nói và các hình ảnh trực quan sinh động để hội viên dễ hiểu, dễ nắm bắt.

Chị H’Sân Noi Siu, Chi hội trưởng Chi hội phụ nữ buôn A2, cho biết: “Những năm trước, trong buôn còn nhiều trường hợp tảo hôn và hôn nhân cận huyết thống, bé gái mới 13-14 tuổi đã lấy chồng, nhiều đứa trẻ sinh ra sức khỏe yếu, thậm chí mắc bệnh bẩm sinh vì cha mẹ kết hôn sớm và cận huyết thống. Chúng tôi đi vận động người dân không nên cho con cái kết hôn sớm, ít nhất phải đủ 19 tuổi trở lên mới được kết hôn và không để xảy ra kết hôn cận huyết thống, vì sẽ ảnh hưởng đến sức khỏe, sự phát triển của thế hệ sau. Điều đáng mừng là, từ khi triển khai mô hình đến nay, số trường hợp tảo hôn và hôn nhân cận huyết thống giảm hẳn, đầu năm 2020 đến nay, không còn trường hợp nào xảy ra”.

Xã Cư Kbang là xã vùng khó của huyện Ea Súp, đồng bào dân tộc thiểu số chiếm 97% dân số, chủ yếu dân tộc Mông. Theo phong tục tập quán, bà con dân tộc Mông lấy vợ, sinh con rất sớm nên tình trạng tảo hôn diễn ra phổ biến. Chị Đinh Thị Hương, Chủ tịch Hội Liên hiệp Phụ nữ xã Cư Kbang cho biết: “Trước đây, tình trạng tảo hôn xảy ra nhiều ở các thôn có đông người dân tộc Mông sinh sống. Thực hiện sự chỉ đạo, hướng dẫn của Hội Liên hiệp Phụ nữ huyện, Hội Liên hiệp Phụ nữ xã đã chọn thôn 15 để triển khai xây dựng mô hình điểm về “Phụ nữ nói không với tảo hôn và hôn nhân cận huyết thống”. Ban ngày, bà con đi làm, chúng tôi đẩy mạnh công tác tuyên truyền, vận động, chủ yếu vào các buổi tối. Đến nay, tình trạng này trên địa bàn xã đã có nhiều chuyển biến tích cực. Trong thời gian tới, Hội Liên hiệp Phụ nữ xã Cư Kbang sẽ tiếp tục tăng cường công tác tuyên truyền, vận động, đồng thời, sẽ nhân rộng mô hình này đến các thôn khác trên địa bàn”.

Theo bà Phạm Thị Anh Minh, Chủ tịch Hội Liên hiệp phụ nữ huyện Ea Súp, từ thành công của mô hình tại buôn A2, đến nay, mô hình đã được nhân rộng ra nhiều xã, với hơn 60% tổng số xã trên địa bàn huyện. Một mô hình, CLB có trung bình từ 60 -70 thành viên. Bình thường, CLB sinh hoạt 3 tháng/lần, thời điểm có nhiệm vụ đột xuất thì 1 tháng/lần. Trong tình hình dịch bệnh, hạn chế tập trung đông người, các thành viên CLB sẽ đi đến nhà của người dân tuyên truyền. Một năm ít nhất 2 lần, Hội phụ nữ huyện đi đến các thôn, buôn đông người dân tộc để tuyên truyền về tảo hôn và hôn nhân cận huyết thống.

Tảo hôn ảnh hưởng trực tiếp đến thể chất, tâm sinh lý, sức khỏe sinh sản của phụ nữ, nhất là trẻ em gái. Còn kết hôn cận huyết thống lại làm suy giảm sức khỏe, tăng tỷ lệ bệnh tật do kết hợp gen mang lại, gây suy thoái chất lượng giống nòi. Bên cạnh nhận rộng mô hình, Hội Liên hiệp phụ nữ huyện Ea Súp đang đẩy mạnh, đa dạng hóa các hình thức tuyên truyền để mỗi hội viên là một tuyên truyền viên tích cực nâng cao nhận thức cho người dân nói không với tảo hôn và hôn nhân cận huyết thống. Đến nay, mô hình đã mang lại hiệu quả thiết thực, nhận thức của bà con trong thôn, buôn từng bước được nâng cao. Theo số liệu thống kê, trong năm nay, toàn huyện không có trường hợp nào tảo hôn hay kết hôn cận huyết thống.

Nguyễn Ngọc Lân